Coalitieakkoord: 19 miljard voor defensie, forse bezuinigingen op zorg, uitkeringen
30 januari 2026 13:03
De coalitie van D66, VVD en CDA wil "bouwen aan een beter Nederland". "Wij geloven dat de samenleving weer een politiek wil die laat zien dat mét elkaar meer oplevert dan tegen elkaar", staat in het voorwoord van Jetten (D66), Yesilgöz (VVD) en Bontenbal (CDA).
De drie partijen willen met stikstofbeleid en op de woningmarkt doorbraken bereiken. Tegelijkertijd waarschuwen zij dat dat "hard werken" wordt en dat elke euro maar een keer uitgegeven kan worden. Nederland moet daarom af en toe een "pas op de plaats maken", zodat er geld overblijft voor investeringen in de toekomst.
Voor defensie bijvoorbeeld wordt de komende jaren 19 miljard euro uitgetrokken. En er wordt ook flink bezuinigd, bijvoorbeeld op de zorg en de sociale zekerheid.
Voor alle plannen geldt: een Kamermeerderheid ontbreekt nog. Dus het hangt van de gesprekken met oppositiepartijen af of de plannen doorgaan of niet, of dat die nog worden aangepast.
Hieronder vind je een overzicht van de coalitieplannen per deelterrein:
"De overheid moet dingen makkelijker maken in plaats van moeilijker. En bovenal willen we eraan bijdragen dat de onderwijzer, de politieman, de verpleegkundige, de winkelier en al die andere mensen die ons land elke dag draaiende houden hun eigen toekomst met een gevoel van zekerheid tegemoet kunnen zien."
Daarbij geldt dat het verdienvermogen van Nederland moet verbeteren, zeggen de partijen. Nederland moet "koploper in digitale innovatie" worden.
Belangrijke nieuwe technologieën zoals AI moeten sneller worden ingezet en in Noord-Nederland moet een "AI-fabriek" worden gebouwd, waarvoor het demissionaire kabinet al geld reserveerde.
De hypotheekrenteaftrek blijft zoals hij is. In de woorden van de partijen: "Om het eigen huis betaalbaar te houden en rust op de woningmarkt te bewaren, blijft de fiscale behandeling van de eigen woning ongewijzigd."
Drie partijen willen de doorstroom in huurwoningen bevorderen. Ze willen daarom jaarlijks controleren wat het inkomen van een huurder is en op basis daarvan eventueel de huur verhogen. Voor nieuwe huurders in sociale huurwoningen wordt ook de vermogenstoets ingevoerd.
Wonen en vervoer
Veiligheid begint dichtbij, in je eigen huis en in je eigen straat, zeggen de drie partijen. "Wij willen een land waarin criminelen niet vrijuit gaan en waar gezag wordt gerespecteerd." De politie krijgt meer mogelijkheden voor lik-op-stukbeleid, er gaat meer geld naar gevangenissen.
Het gaat nu om 100 miljoen euro extra, volgens eerdere berekeningen is er eigenlijk meer geld nodig.
Sommige gevangenen moeten nu eerder vrijgelaten worden omdat de cellen vol zitten. De drie partijen willen het regime versoberen zodat aan deze praktijk een einde komt.
De nationale veiligheid is een belangrijk hoofdstuk. "Door groeiende geopolitieke onzekerheid en zien we een toename aan hybride, militaire en terroristische dreigingen."
Escalatie tussen Rusland en het Westen, sabotage, spionage en digitale aanvallen, vormen een toenemend risico. De partijen investeren daarom miljarden in defensie en de inlichtingendiensten. Burgers gaan via de inkomstenbelasting een vrijheidsbijdrage betalen, die op termijn meer dan 3 miljard euro per jaar oplevert.
Defensie en veiligheid
Op de zorg en sociale zekerheid wordt fors bezuinigd. Voor de zorg betekent dat dat er wel meer geld naartoe gaat, maar dat zou nog meer zijn als er niet wordt ingegrepen.
Het eigen risico gaat omhoog van 385 naar 460 euro. Dat is gunstiger voor jongeren omdat daardoor de ziektekostenpremies minder stijgen en zij door een lagere zorgbehoefte minder kans hebben dat zij dat eigen risico moeten betalen.
De mensen met lagere inkomens krijgen een hogere zorgtoeslag. Mensen met hogere inkomens en een grotere zorgbehoefte gaan de verhoging wel betalen. Het ligt dus voor een groot deel aan je persoonlijke omstandigheden wat je hiervan gaat merken.
De AOW-leeftijd blijft stijgen en dan vanaf 2033 met de levensverwachting. Dat moet bijna 3 miljard per jaar opleveren. De WW-uitkering wordt verkort van twee naar 1 jaar.
Zorg en sociale zekerheid
De drie partijen beloven dat zij "nu wél" grote stappen gaan zetten op asielbeleid. Nederland zal aansluiting zoeken bij andere EU-landen.
Er komt meer controle en een verminderde instroom van asielmigranten. Als de toestroom plotseling toeneemt en de opvang volloopt komt er een tijdelijke asielstop. Aan de andere kant wordt er geïnvesteerd in meer en betere opvang en moeten statushouders sneller mee kunnen doen in de samenleving.
Asiel en migratie
De coalitie noemt het aanpakken van de "netcongestieproblemen", het overvolle stroomnet, de hoogste prioriteit. Het elektriciteitsnet wordt sneller uitgebreid en er komt een Crisiswet Netcongestie.
Ons verdienvermogen staat door de "file op het elektriciteitsnet" onder druk, zeggen de partijen, en dat raakt ons allemaal. De overheid neemt daarbij meer dan nu de regie in handen.
Energie, klimaat
En nogmaals, voor alle plannen geldt dat het minderheidskabinet er steun voor moet verwerven van oppositiepartijen in de Tweede en vervolgens Eerste Kamer. Het is dus niet zeker of de plannen doorgaan of niet, of dat zij worden aangepast.
Qbuzz zet in Groningen diesels in wegens laadproblemen elektrische bussen
30 januari 2026 12:47
Het opladen van de elektrische bussen van Qbuzz in Groningen gaat zodanig moeizaam, dat de vervoerder weer diesels gaat inzetten. Minder duurzaam, zegt de provincie, maar "beter dat dan helemaal geen bussen".
Er is al weken gedoe met het openbaar vervoer in de stad. Vooral het opladen van de bussen zorgt voor die problemen, omdat er te weinig oplaadpunten zijn. Ritten vallen regelmatig uit of zijn vertraagd, schrijft RTV Noord. De dieselbussen moeten de komende tijd voor verbetering zorgen.
"We hebben voldoende chauffeurs om onze dienstregeling uit te voeren", zegt een woordvoerder van Qbuzz. Dat er afgelopen tijd veel ritten uitvielen, vindt hij vervelend. "Dat spijt ons enorm."
Groeiende vloot
De stadsbussen in Groningen rijden al een paar jaar volledig elektrisch, dat had de provincie geëist. Het begon in 2019 met 160 bussen en dat aantal groeit. "Qbuzz is hier serieus en voortvarend mee bezig", zegt Erwin Stoker van het OV-bureau Groningen Drenthe, de opdrachtgever van het openbaar vervoer in Groningen. Het aantal laadpunten moet alleen wel meestijgen, zegt hij.
Bovendien werken de laadpalen die er wel al zijn vaak niet goed. Ze zijn minder stabiel dan was beloofd, zei Qbuzz eerder tegen de regionale omroep. De bussen raken bijvoorbeeld snel weer leeg, waardoor ze vaker moeten laden. "En daardoor zijn de palen weer minder vaak beschikbaar", aldus de woordvoerder.
Diesels
Groningen is niet de enige plek waar Qbuzz dieselbussen inzet. In Zuid-Holland rijdt de vervoerder ook met zestien diesels in de regio's Leiden, Alphen aan den Rijn en Gouda.
Dat komt door leveringsproblemen van elektrische bussen. Het bedrijf waar Qbuzz die in eerste instantie had besteld, ging failliet. Er werd een nieuwe leverancier gevonden die een deel heeft geleverd, het overige deel komt de komende maanden.
Luchtaanvallen op Oekraïne gaan door, Kremlin stelt dat Kyiv nu geen doel is
30 januari 2026 12:34
Ondanks Trumps beweringen over een gedeeltelijke gevechtspauze zijn afgelopen nacht weer Russische luchtaanvallen op Oekraïne gemeld. President Zelensky zegt wel dat er geen energie-infrastructuur meer is gebombardeerd, "maar drone-aanvallen op woonwijken in steden gaan door".
Een dag na de bekendmaking door de Amerikaanse president is er vooral nog veel onduidelijk. De eerste reactie vanuit het Kremlin heeft voor meer verwarring gezorgd.
'Tot 1 februari geen aanval op Kyiv'
Zo zei woordvoerder Peskov vandaag dat president Poetin akkoord was gegaan met het verzoek van Trump om een week lang geen aanvallen uit te voeren op Kyiv. Hij zei echter dat dit zou gelden tot 1 februari, wat al over twee dagen is. In Kyiv zijn afgelopen nacht en vandaag geen Russische luchtaanvallen gemeld.
De Amerikaanse president beweerde gisteren dat Poetin ook had beloofd om niet andere Oekraïense steden aan te vallen, maar daar heeft Peskov niets over gezegd. Ook nadere details over welke doelwitten niet meer zouden worden gebombardeerd zijn onduidelijk gebleven.
Geen formeel akkoord
President Zelensky zei dat Oekraïne bereid is om geen langeafstandsaanvallen op Rusland uit te voeren als Moskou hetzelfde doet. Hij benadrukt dat hierover er nog geen formeel akkoord is gesloten.
Zelensky zegt dat het Russische leger zich nu meer lijkt te richten op logistieke doelwitten. Volgens de Oekraïense president werden gistermiddag nog wel Oekraïense energie-installaties gebombardeerd, kort na de bekendmaking door Trump.
Volgens het Oekraïense leger werden afgelopen nacht één ballistische raket en ruim honderd drones door Rusland gelanceerd. Zelensky stelt dat de raket op een loods in Charkiv terecht is gekomen, waar een Amerikaans bedrijf is gevestigd.
Ook Rusland meldde afgelopen nacht Oekraïne drone-aanvallen. Het leger beweert dat het achttien onbemande toestellen heeft neergehaald. In reactie op de Russische agressie voert Oekraïne regelmatig aanvallen uit op Russische oliedepots en -installaties ver over de grens.
Verzekerden ONVZ kunnen niet in persoonlijke omgeving door storing
30 januari 2026 12:29
Sinds drie dagen kunnen ONVZ-verzekerden niet inloggen in hun persoonlijke omgeving MijnONVZ. De storing wordt veroorzaakt door problemen met de koppeling met DigiD, waardoor verzekerden tijdelijk geen toegang hebben tot hun gegevens, laat ONVZ weten.
"Dit vinden wij natuurlijk heel vervelend en we werken hard aan een oplossing. Wij verwachten dat het probleem vandaag is opgelost", zegt een woordvoerder tegen de NOS.
Als verzekerden de app openen, zien ze een melding over de storing. Het is vooral lastig voor mensen die hun zorgverzekering nog wilden aanpassen voor de deadline van 31 januari. ONVZ laat weten dat de termijn waarin verzekerden hun aanvullende zorgverzekering kunnen aanpassen wordt verlengd tot 6 februari.
ONVZ is een relatief kleine zorgverzekeraar, met ruim 410.000 verzekerden in 2026. De maatschappij staat vooral bekend om de uitgebreide aanvullende verzekeringen.
Nieuwe koudegolf verwacht in VS, dodental door winterweer opgelopen tot 85
30 januari 2026 11:02
Het dodental als gevolg van het extreme winterweer in de Verenigde Staten is opgelopen tot zeker 85 mensen. Vooral de staten Tennessee, Mississippi en Louisiana zijn hard getroffen, ongeveer de helft van de sterfgevallen is in die zuidelijke staten gemeld.
De Amerikaanse weerdienst verwacht dat het extreme weer de komende dagen aanhoudt en meldt dat er een nieuwe koudegolf aankomt, met name in het zuidoosten en midden van het land. Ook is er grote kans op zware sneeuwval. "Dit lijkt de langste periode van extreme kou in tientallen jaren te worden", schrijft de weerdienst.
Tienduizenden huishoudens nog steeds zonder stroom
Het aantal stroomstoringen is in de afgelopen dagen teruggelopen, maar nog altijd zitten ruim 230.000 mensen zonder stroom. Dat meldt Power Outage, een website die de storingen bijhoudt. Door hevige sneeuwval en harde wind zijn honderden elektriciteitspalen omgevallen. Autoriteiten zeggen dat het herstel nog dagen kan duren.
In meerdere staten is de Nationale Garde ingezet om wegen vrij te maken, maaltijden en dekens rond te brengen en zorgmedewerkers te vervoeren. Ook zaten er nog veel mensen vast in voertuigen en huizen.
In Mississippi zijn opvangcentra geopend, maar vele zitten overvol. "We lopen gewoon vast bij alles wat we proberen te doen", zegt de burgemeester van de plaats Batesville.
Onderkoeling
Gezondheidsexperts waarschuwen voor nog meer problemen. Niet alleen kwetsbare groepen, zoals ouderen, baby's en mensen met onderliggende klachten, maar ook over het algemeen gezonde jongeren kunnen slachtoffer worden van de vrieskou.
Sommige sterfgevallen komen door onderkoeling, andere zouden mogelijk komen door koolmonoxidevergiftiging, meldt persbureau AP. Ook kwamen meerdere mensen om het leven bij verkeersongelukken.
Vrijwilligers snijden doeken Panorama Walcheren los, kunstenaar woedend
30 januari 2026 10:43
Een Zeeuwse kunstenaar is woedend omdat vrijwilligers van de Stichting Panorama Walcheren delen van zijn werk hebben losgesneden. Het gaat om onderdelen van het kunstwerk Panorama Walcheren, die volgens de maker mogelijk onherstelbaar beschadigd zijn.
Kunstenaar Jo Dumon Tak werkte ruim 600 dagen aan het schilderen van Walcherse landschappen en stadsgezichten. Het werk is zo'n 800 vierkante meter groot. Twee doeken van het panorama zijn momenteel te zien in Museum Veere. De overige delen lagen opgeslagen in de Onze Lieve Vrouwekerk in Vlissingen.
Ook het opgeslagen deel zou binnenkort tentoongesteld worden, in Westkapelle. Daarom ging Dumon Tak weer langs in Vlissingen om te kijken hoe zijn werk erbij lag.
Dat bleek allerminst naar zijn zin. "Tot mijn totale verbijstering en schrik zag ik dat alle doeken van de spieramen zijn afgesneden met een stanleymes", zegt hij tegen Omroep Zeeland.
Volgens de kunstenaar is zijn werk nu onherstelbaar vernietigd. "Het kan nooit meer opgespannen worden. Ik heb staan janken:"
Het schilderij is eigendom van de Stichting Panorama Walcheren. Voorzitter Koos Scherphuis zegt dat het losmaken niet anders kon. De werken moesten worden losgehaald, maar de doeken zitten aan de panelen vast met nietjes. "We begonnen met het losmaken van de nietjes, en merkten toen dat we daar op deze manier maanden mee bezig zouden zijn."
Dat was voor de vrijwilligers van de stichting, die volgens Scherphuis veel om het schilderij geven, geen doen. Daarom haalden ze de werken los met een stanleymes. "Ze hebben hun uiterste best gedaan om dit zo zorgvuldig mogelijk te doen."
'Rotklus'
Volgens Dumon Tak kan het schilderij nooit meer opgespannen worden. "Ze hebben mij niet gevraagd om hulp. Ik heb een apparaatje om die nietjes eruit te halen." Dat is een rotklus, erkent hij, maar "het is te doen". "Ik heb het al eerder gedaan omdat ik twee opstellingen van het panorama in Veere exposeer op dit moment."
Hoe het nu verder gaat, is niet bekend. Voorzitter Scherphuis laat weten nog steeds vertrouwen te hebben in het exposeren van de werken. Dumon Tak denkt er ondertussen aan om het kunstwerk van de stichting te kopen. "Dan kan ik het redden en veiligstellen."