Monument onthuld voor Molukse vrijheidsstrijder Chris Soumokil
12 april 2026 12:47
In Vught is een monument onthuld voor de Molukse vrijheidsstrijder Chris Soumokil. Hij was van 1950 tot 1966 president van de onafhankelijke Republiek der Zuid-Molukken (RMS) en verzette zich tegen de integratie van die deelstaat in de Republiek Indonesië. Vandaag is het zestig jaar geleden dat hij werd geëxecuteerd op bevel van Soeharto, president van Indonesië.
Het monument werd gisteren onthuld in de Vughtse wijk Woonoord Lunetten, de plek waar vanaf 1951 zo'n 3000 Molukse KNIL-militairen en hun gezinnen werden gehuisvest. Tot 1962 was het het grootste Molukse woonoord van Nederland.
Het gedenkteken bevat verschillende Molukse symbolen, zoals een traditioneel schild. Op de achterkant staan de laatste woorden van Soumokil: "Dat mijn dood een zegen mag zijn voor mijn volk". Het werd ontworpen door kunstenaar Bart Belonje.
Graf onbekend
Soumokil werd in 1964 ter dood veroordeeld. Twee jaar later, op 12 april 1966, werd hij geëxecuteerd op Pulau Ubi Besar, een eiland voor de kust van Jakarta. De Indonesische regering heeft nooit bekendgemaakt waar hij is begraven.
Bij de onthulling van het gedenkteken was de weduwe van Chris Soumokil, Josina Soumokil-Taniwel (92), aanwezig. Sinds de dood van haar man is ze niet terug geweest in Indonesië. Ze woont in Assen. "Ik verlang ernaar te weten waar het graf is, voordat ik voor altijd mijn ogen sluit", zei ze eerder tegen RTV Drenthe.
Leiden
Chris Soumokil werd in 1905 geboren op Java als kind van een Molukse vader en Indo-Europese moeder. Toen zijn vader naar Nederland moest verhuizen voor werk, belandde het gezin in Leiden. Soumokil studeerde daar rechten aan de universiteit en promoveerde in 1934.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd hij gevangengenomen door de Japanners. Na de oorlog werd hij procureur-generaal en later minister van justitie van de deelstaat Oost-Indonesië. Toen in 1950 de onafhankelijke Republiek der Zuid-Molukken (RMS) werd uitgeroepen, werd hij president. Hij voerde dertien jaar lang oorlog met Indonesië, die de RMS als illegale afscheiding zag. Soumokil was tot zijn gevangenschap in 1963 continu op de vlucht. Daarna liep de oorlog snel ten einde.
75 jaar
Het is dit jaar 75 jaar geleden dat Molukkers naar Nederland kwamen. Met de onafhankelijkheidsverklaring van de Republiek Indonesië, maakte Indonesië zich los van Nederland. Molukkers werden gezien als landverraders: KNIL-militairen hadden aan de Nederlandse zijde gevochten.
Nederland besloot in 1951 duizenden gezinnen (onvrijwillig) naar hier te brengen. Ze woonden bijvoorbeeld in barakken van het voormalige kamp Vught: woonoord Lunetten, waar nu het monument is onthuld.
Het verblijf zou tijdelijk zijn - een paar maanden tot hooguit een jaar. Daarna zouden de Molukkers terugkeren naar hun geboorteland, als alles weer rustig was. Van integreren was geen sprake - contact met Nederlanders werd zelfs afgeraden.
In deze video zie je meer over de geschiedenis van Molukkers in Nederland:
Zangeres Asha Bhosle (92) overleden, stem uit duizenden Bollywoodfilms
12 april 2026 12:03
Ze werd ook wel de "nachtegaal van Azië" genoemd en gold als een van de meest opgenomen artiesten ter wereld. De Indiase zangeres Asha Bhosle is op 92-jarige leeftijd overleden aan een hartaanval.
Haar carrière besloeg ruim zeventig jaar, waarin ze naar schatting zo'n 11.000 liedjes opnam. Met haar iconische hoge stem zong ze talloze nummers voor honderden Bollywoodfilms. Actrices in die films playbackten haar zang en bewogen hun lippen synchroon met haar stem.
Haar stijl werd omschreven als aanstekelijk en vrolijk, maar ze beschikte ook over een breed repertoire waarmee ze wereldwijd fans had. Ze werkte veel samen met componist R.D. Burman, met wie ze later trouwde.
Asha Bhosle werd in 1933 geboren en begon haar carrière al op tienjarige leeftijd, toen ze haar eerste lied zong voor de film Majha Bal. In de jaren 50 en 60 brak ze definitief door en nam ze duetten op met grote Indiase artiesten als Mohammed Rafi.
Rivaliteit met beroemde zus
Haar zus, Lata Mangeshkar, was eveneens een van de grootste zangeressen van India. Zij overleed in 2022, ook op 92-jarige leeftijd. De zussen werden constant met elkaar vergeleken. Ze werden zelfs allebei de "nachtegaal van Azië" genoemd. Die vergelijkingen leidden tot rivaliteit tussen de twee en er waren zelfs geruchten dat Mangeshkar Bhosle's carrière heeft gedwarsboomd.
Bhosle zei in een interview erover: "Ze had me kunnen helpen, maar dat deed ze niet. Waarschijnlijk had ik met haar hulp eerder succes kunnen boeken."
In 2011 erkende Guinness World Records Asha Bhosle als de artiest met de meeste opnames in de muziekgeschiedenis. Ze ontving tal van nationale en internationale prijzen. Bhosle trad in 2019 voor het laatst op in Nederland tijdens een concert in het Concertgebouw in Amsterdam.
Brimful of Asha
De zangeres zong met grote buitenlandse artiesten als Boy George. Ook werd haar muziek gesampled door artiesten als The Black Eyed Peas, Nelly Furtado en producer Timbaland. Asha Bhosle was ook de inspiratie voor het nummer Brimful of Asha waarmee de Britse band Cornershop een ode aan de zangeres bracht.
Bhosle werd gisteren in het ziekenhuis opgenomen met hart- en ademhalingsproblemen. Ze overleed vanochtend aan orgaanfalen. Volgens Indiase media wordt ze morgen gecremeerd en krijgt ze een staatsuitvaart. Tienduizenden fans worden verwacht om haar de laatste eer te bewijzen.
Koningspaar begint veelbesproken VS-reis, met overnachting bij Trump in Witte Huis
12 april 2026 11:29
Het ging erover in talkshows, er waren ingezonden brieven in kranten en zelfs een petitie om ervan af te zien: de overnachting van koning Willem-Alexander en koningin Máxima in het Witte Huis. Vanmiddag komt het koningspaar aan in Philadelphia, waar hun driedaagse bezoek aan de VS morgen officieel begint. Morgenavond zijn ze te gast bij president Trump.
Dat de Oranjes mogen logeren in het Witte Huis, maakt dat dit niet zomaar een bezoek is. Het is een zeldzaamheid dat vorsten of regeringsleiders daar mogen logeren. Tel daarbij op de zeer tumultueuze periode waarin het bezoek zich afspeelt. Vorige week dreigde Trump nog "een hele beschaving uit te roeien". Ook roepen de Amerikanen steeds luider dat ze overwegen het NAVO-bondgenootschap op te blazen.
Met dat in het achterhoofd en een uiterst onvoorspelbare Trump wordt het op eieren lopen voor de koning, ook al is hij onschendbaar en zijn ministers uiteindelijk politiek verantwoordelijk voor zijn optredens. De uitnodiging afslaan of op zoek gaan naar een andere plek om te overnachten is diplomatiek gezien ondenkbaar.
Tegenuitnodiging
Nadat Trump vorig jaar mocht blijven slapen op Paleis Huis ten Bosch tijdens de NAVO-top volgde onmiddellijk een tegenuitnodiging. Vanwege de economische banden tussen de landen en omdat de VS een belangrijke bondgenoot is binnen de NAVO, is ervoor gekozen de visite bij Trump in te plannen rondom dit werkbezoek aan Pennsylvania en Florida.
De reis naar die staten komt in een reeks eerdere bezoeken aan de VS. Zo ging het koninklijk paar in 2024 naar New York en Georgia en twee jaar daarvoor naar Texas en Californië.
Toen Trump bij het koningspaar mocht logeren, vond hij dat geweldig:
De reis begint dus in Philadelphia. Het programma daar staat vooral in het teken van het 250-jarige bestaan van de VS. Het koningspaar wordt ontvangen door de gouverneur van Pennsylvania en gaat naar Independence Hall, waar in 1776 de Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring werd aangenomen en ondertekend.
Daarbij is er ook een bijzondere link met Nederland. De manier waarop Nederland zich in 1581 afzette tegen de koning van Spanje met het Plakkaat van Verlatinghe vormde twee eeuwen later een grote inspiratie voor de Amerikanen, zegt directeur Ian Kenny van het John Adams Instituut.
"Dit was een soort blauwdruk voor hen. Nederlanders vonden dat de Spaanse koning niet meer zorgde voor hun rechten. En 200 jaar later hadden de Amerikanen vergelijkbare gedachten en ideeën en schreven een onafhankelijkheidsverklaring tegen de Britten, die toen de macht hadden over Amerika."
Maandagavond aankomst Witte Huis
's Middags zijn er onder meer gesprekken met het bedrijfsleven. Daarna vertrekt het koningspaar naar Washington. Vele ogen zullen gericht zijn op maandagavond, als Willem-Alexander en Máxima hun entree maken bij president Trump.
In Washington komt ook premier Rob Jetten erbij. Hij schuift op verzoek van de Nederlandse delegatie aan bij het diner in het Witte Huis met Donald en Melania Trump.
Jetten liet onlangs weten de ontmoeting te zien als een unieke kans om met Trump van gedachten te wisselen over onder meer de oorlog in Iran. "Juist tijdens dit bezoek kun je daar ook met elkaar over spreken. Dat gaat makkelijker face-to-face dan in korte telefoongesprekken met de andere kant van de oceaan", zei de premier. Volgens hem staan ook veel andere thema's op de agenda, onder meer op het gebied van economische samenwerking.
Toch lijkt het Witte Huis dit vooral te zien als een privébezoek. Dat betekent dat er geen mogelijkheid is voor journalisten om vragen te stellen. Wel is er een moment ingepland om kort beelden te maken van de ontmoeting.
Na de ontvangst en het diner volgt - zonder Jetten - die veelbesproken overnachting in de Lincoln Bedroom. De laatste Nederlander die daar sliep was Jaap de Hoop Scheffer. Hij kwam als secretaris-generaal van de NAVO logeren op uitnodiging van president Bush. Later deze maand komen ook de Britse koning Charles en koningin Camilla op bezoek, maar zij slapen in het Blair House, het presidentiële gastenverblijf tegenover het Witte Huis.
Aandacht voor het Caribisch gebied
Dinsdag vliegt het koningspaar na het ontbijt naar Miami in Florida. Dat deel van het bezoek staat ook in het teken van de sterke banden met het Caribisch deel van het Koninkrijk. Zo is de VS de belangrijkste handelspartner van Aruba, Curaçao en Sint-Maarten. In Miami gaat het koningspaar ook in gesprek met studenten van verschillende universiteiten in Florida.
Woensdag is het afsluitende gesprek met de pers. Daarbij zal de koning ongetwijfeld worden gevraagd waarom hij op de uitnodiging van Trump is ingegaan en hoe het bezoek is verlopen.
Politie Ierland maakt einde aan blokkades bij brandstofprotesten
12 april 2026 11:13
In het centrum van Dublin heeft de politie een einde gemaakt aan blokkades met tractors en vrachtwagens. Die waren vanaf dinsdag opgeworpen door onder meer boeren, vrachtwagen-, bus- en taxichauffeurs en aannemers, uit protest tegen de sterk gestegen brandstofprijzen.
Sinds het uitbreken van de oorlog tussen de VS en Israël en Iran is diesel in Ierland ruim 20 procent duurder geworden.
De blokkades, ook op andere plekken in het land, veroorzaken veel overlast. Ook in de haven van Galway is de politie bezig er een te beëindigen. Gisteren werd al een blokkade doorbroken van de enige olieraffinaderij in het land, nabij de zuidelijke stad Cork. Die voorziet in zo'n 40 procent van de Ierse energiebehoefte.
Gevaarlijk moment
Door de blokkades heeft ongeveer een derde van de benzinepompen in Ierland geen brandstoffen meer. De minister van Financiën sprak van "een buitengewoon gevaarlijk moment" voor het land, doelend op hulpdiensten die zonder brandstof zitten.
De regering weigert met de betogers te onderhandelen, maar is wel met belangenorganisaties in gesprek over maatregelen om de brandstofprijzen te verlagen.
Rivalen Orbán en Magyar stemmen in Boedapest, opkomst flink hoger
12 april 2026 11:11
In de Hongaarse hoofdstad Boedapest hebben premier Viktor Orbán en zijn uitdager Péter Magyar hun stem uitgebracht voor de parlementsverkiezingen. De laatste zei dat de Hongaren vandaag de keuze hebben "tussen Oost en West, tussen propaganda en eerlijk debat". Orbán zei: "Ik kom hier voor de winst."
Magyar van de conservatieve centrumrechtse Tisza-partij zei ervan overtuigd te zijn dat hij aan het langste eind trekt. "Iedereen ziet en weet dat het vandaag na zestien jaar met deze machtsmachine, afgelopen is met deze maffia-regering." Kiezers kunnen volgens hem ook een einde maken aan de jarenlange corruptie.
De vraag is volgens Magyar alleen of Tisza een eenvoudige meerderheid behaalt of zelfs een tweederdemeerderheid. Die zou Magyar de vrije hand geven om hervormingen door te voeren, waaronder het herschrijven van de grondwet en het ontslaan van Orbán-vertrouwelingen op hoge posten.
Magyar zei verder te vrezen voor valse sabotageacties, waarbij mensen zich voordoen als aanhangers van zijn Tisza-partij om de stembusgang te dwarsbomen. Hij had vanochtend naar eigen zeggen al tientallen meldingen over fraude ontvangen.
Hoge opkomst
De opkomst lijkt hoog te worden. Vijf uur nadat de stembureaus waren geopend, lag het opkomstpercentage al op 38 procent. Bij de verkiezingen in 2022 was dat rond dat tijdstip beduidend lager, met 26 procent.
Ook buiten Hongarije maken Hongaren gebruik van hun stemrecht. In Den Haag stonden vanochtend om 06.00 uur volgens persbureau ANP al 150 mensen in de rij, aan het eind van de ochtend liep de wachttijd op tot bijna zo'n twee uur.
De verkiezingen in Hongarije worden in Europa, én daarbuiten, op de voet gevolgd. Orbán was de laatste jaren geregeld een sta-in-de-weg binnen de Europese Unie en onderhoudt nauwe banden met de Russische president Poetin. De verkiezingen in het land van tien miljoen worden dan ook wel gezien als de belangrijkste van het jaar in Europa.
Ook de Amerikaanse regering volgt de verkiezingen met opvallende interesse. Orbán is een nauwe bondgenoot en geestverwant van president Trump, die Hongaren expliciet heeft opgeroepen op zijn "ware vriend en winnaar" Orbán te stemmen.
Afgelopen week kwam vicepresident Vance zelfs naar Hongarije om zijn steun uit te spreken voor Orbán. In de geest van Orbán haalde hij uit naar "de bureaucraten in Brussel" die de verkiezingen zouden proberen te beïnvloeden. Daarvoor is geen bewijs, terwijl critici erop wezen dat Vance dat wel deed door campagne te voeren voor Orbán.
Oppositieleider Magyar reageerde op Vance' bezoek door te stellen: "De geschiedenis van Hongarije wordt niet geschreven in Washington, Moskou of Brussel, maar in de straten en op de pleinen van Hongarije."
Veel zetels bepaald in kiesdistricten
Afgaande op de peilingen haalt Tisza meer stemmen dan de Fidesz-partij van Orbán. Het zou voor het eerst zijn in zestien jaar dat Fidesz niet meer de grootste is.
De peilingen zeggen echter niet alles, en daarbij levert een meerderheid van stemmen door het complexe kiessysteem niet per se de vrijheid op om het beleid te bepalen. Het Hongaarse parlement telt 199 zetels, waarvan er 106 via kiesdistricten worden bepaald. Die districten zijn de laatste jaren dusdanig hertekend dat het voor Fidesz makkelijker is om zetels te halen.
Nieuwsuur maakte deze uitleg daarover:
Magyar voerde vooral campagne op thema's waar Hongaren dagelijks mee te maken hebben: de slechte staat van de gezondheidszorg, het onderwijs, het openbaar vervoer en de corruptie in het land.
Orbán op zijn beurt heeft zich in zijn campagne vooral afgezet tegen Brussel en Oekraïne. Zijn campagne heeft president Zelensky als de grootste vijand van Hongarije afgeschilderd. Zelensky zou met Magyar samenwerken om Hongarije de oorlog in te trekken, al ontbreekt enig bewijs daarvoor.
Ook wordt Oekraïne door Fidesz neergezet als de partij die ervoor kiest om de oorlog te laten voortduren. Aan het feit dat Rusland het land illegaal is binnengevallen, niet bereid lijkt tot noemenswaardige concessies en systematisch burgerslachtoffers blijft maken, gaat Orbán in het geheel voorbij.
Orbán kreeg vanochtend de vraag van een journalist van de Kyiv Independent of hij in de positie van Zelensky grondgebied zou opgeven aan Rusland. Na een korte pauze was zijn antwoord: "Ik heb het geluk dat ik Zelensky niet ben".
'Vrij maar niet eerlijk'
Door de manier waarop Orbán democratische instituties heeft ontmanteld en de media naar zijn hand heeft gezet, worden de verkiezingen in het land wel omschreven als vrij maar niet eerlijk. Ook waren er afgelopen tijd onthullingen dat kiezers in arme dorpen, net als bij eerdere verkiezingen, betaald krijgen om op Fidesz te stemmen.
Hongaren hebben tot 19.00 uur om hun stem uit te brengen. Een officiële exitpoll is er niet, de eerste uitslagen volgen in de uren erna.
Correspondent Christiaan Paauwe maakte afgelopen week een reportage over de campagnes van de kandidaten:
Rotterdamse buschauffeur al eerder geslagen door dezelfde man
12 april 2026 11:01
De buschauffeur uit Rotterdam die vrijdagmiddag werd mishandeld in een volle lijnbus, werd een maand geleden ook al mishandeld door dezelfde man. Dat meldt de politie.
De eerste mishandeling vond plaats op 7 maart. De verdachte stapte toen de bus in, maar had problemen met inchecken. De buschauffeur verzocht hem uit te stappen. Hierop werd de verdachte agressief: hij schold de buschauffeur uit en gaf hem een klap.
Gistermiddag stapte de verdachte opnieuw de bus in, bij dezelfde buschauffeur. Die herkende hem en wilde dat doorgeven aan zijn collega's bij de centrale, waarna de verdachte opnieuw agressief werd. De chauffeur werd meermaals geslagen en raakte gewond.
Zoektocht
Een passagier filmde de mishandeling. Op beelden is te zien dat de verdachte na de mishandeling uitstapt en hard wegloopt. De politie heeft hem nog niet opgepakt en vraagt getuigen zich te melden als ze meer informatie hebben over de man.
Het is bij de politie niet bekend hoe het nu met de mishandelde buschauffeur gaat.
'Geen losse voorvallen'
Op de mishandeling van vrijdag werd geschokt gereageerd. "In Rotterdam is geen plaats voor geweld tegen mensen die gewoon hun werk doen", zei burgemeester Carola Schouten gisteren bij omroep Rijnmond.
"Handen af van onze mensen", zegt FNV Stadsvervoer. De vakbond wil met de directie van het Rotterdamse vervoersbedrijf RET om tafel om duidelijk te maken dat "deze incidenten geen losse voorvallen zijn, maar onderdeel van een toenemende verruwing waar werknemers dagelijks mee worden geconfronteerd".