Autobom onderschept vlak bij Noord-Ierse grens, explosief was klaar voor gebruik
24 juli 2026 17:48
De Ierse politie heeft deze week een autobom onderschept die werd vervoerd naar Noord-Ierland. Dat heeft de politie vandaag bekendgemaakt.
De auto waarmee de bom werd vervoerd werd woensdag tegengehouden ten zuiden van de Ierse plaats Carrickmacross, op een ruim een kwartier rijden van de Noord-Ierse grens.
Een speciale recherche-eenheid deed daar onderzoek naar "dissidente republikeinse activiteiten", schrijft de Ierse omroep RTÉ.
Klaar voor gebruik
De bom werd ontdekt na doorzoeking van de auto. Volgens een politiecommissaris ging het om een "zeer zware bom".
Het explosief was klaar voor gebruik en bevatte een ontsteker, stroomvoorziening en explosieven van militaire kwaliteit. De bom is onschadelijk gemaakt.
De bestuurder van de auto, een vrouw van in de twintig, is gearresteerd. Ook een man van in de veertig is gearresteerd. Beiden zitten nog vast en worden verhoord.
'Terugkeer naar een ander tijdperk'
De Ierse en Noord-Ierse politie werken samen om het incident te onderzoeken. Ondertussen heerst in het plaatsje Carrickmacross grote schrik en verbazing, schrijft een verslaggever van de BBC. "Het is net een terugkeer naar een ander tijdperk", zegt een oudere inwoner tegen de Britse omroep.
De Ierse minister van Justitie Jim O'Callaghan noemt het incident "zeer zorgwekkend". Volgens hem is het incident het bewijs van de aanhoudende dreiging van "dissidente republikeinse activiteiten".
Wat zijn 'dissidente republikeinen'?
De term beschrijft een groep mensen die het Goedevrijdagakkoord niet accepteert. Dat is het vredesakkoord dat in 1998 een einde maakte aan dertig jaar van geweld. Het akkoord werd ondertekend door het Ierse Republikeinse Leger (IRA) en Groot-Brittannië.
Sindsdien zijn er nog altijd meerdere afgesplitste groeperingen actief die met geweld Ierland willen verenigen. Het gaat om paramilitaire groeperingen zoals de terroristische organisatie New IRA. Die groep komt voort uit de Real IRA, die zich op zijn beurt afsplitste van de IRA, uit onvrede over het getekende vredesakkoord.
De afgelopen jaren heeft de groepering meerdere aanslagpogingen uitgevoerd, waarbij behalve agenten ook journalisten doelwit zijn geweest. New IRA is onder meer door de Verenigde Staten op de lijst van terroristische organisaties gezet.
Of de terroristische organisatie New IRA achter de onderschepte autobom zit, is niet bekendgemaakt. Eerder dit jaar waren er verschillende incidenten in Noord-Ierland die in verband worden gebracht met de militante groep.
Zo ontplofte in april een autobom bij een politiebureau in een voorstad van Belfast. New IRA eiste die aanslag op. Niemand raakte gewond. In de nasleep van de aanslag werden extra politiecontroles aangekondigd.
In maart werd een vergelijkbare aanslag op een ander politiebureau nog voorkomen. Dat incident werd niet opgeëist, maar de politie vermoedt dat de terreurbeweging erachter zat.
OM in hoger beroep na vrijspraak verdachte dodelijke aanrijding Tamar
24 juli 2026 16:48
Het Openbaar Ministerie gaat in hoger beroep tegen de vrijspraak van de automobilist die betrokken was bij het dodelijke ongeval met de 14-jarige Tamar uit Marken in 2020. Justitie had een gevangenisstraf van acht weken geëist, maar de rechter sprak de 33-jarige Jamal T. vorige week vrij.
Nabestaanden reageren "voorzichtig opgelucht" op het besluit van het OM, zegt advocaat Sébas Diekstra. De familie hoopt dat de zaak opnieuw wordt onderzocht en er alsnog duidelijkheid komt over wat er is gebeurd, schrijft de regionale omroep NH.
In de nacht van 24 op 25 juli 2020 was Tamar weggelopen na een ruzie met haar ouders. Omdat zij uren later nog niet terug was, belden haar ouders de politie. Die nacht werd haar lichaam aangetroffen in de berm van de Zeedijk, een provinciale weg van Monnickendam naar Marken.
Omgekomen als gevolg van aanrijding
Onderzoek wees uit dat zij in de nacht was aangereden door een witte Mazda uit Duitsland. Die auto was eigendom van de 33-jarige T., een in Duitsland wonende Irakees. Hij verklaarde dat hij en de andere drie inzittenden dachten dat ze een hert of ander dier hadden geraakt. Het meisje hadden ze naar eigen zeggen niet gezien.
Volgens de rechtbank is uit onderzoek gebleken dat Tamar weliswaar is omgekomen als gevolg van de aanrijding, maar dat ze op dat moment al op de weg lag. De rechtbank oordeelde dat T. daardoor niets kan worden verweten.
Hoger beroep
In een verklaring zegt het OM bij de rechtbank te hebben betoogd dat een automobilist tijdig moet kunnen stoppen om een ongeval te voorkomen.
"Verder gaf het OM tijdens de zitting aan dat een automobilist, als hij merkt dat hij wat heeft geraakt, altijd moet stoppen en moet kijken wat of wie er is geraakt, zodat er indien nodig hulp kan worden verleend", aldus het OM.
Een datum voor het hoger beroep is nog niet bekend.
Lang juridisch traject
Het OM wilde de bestuurder aanvankelijk niet vervolgen voor het dodelijke ongeluk. Hij kreeg alleen een boete van 1500 euro omdat hij tijdens het rijden een telefoon had vastgehouden.
De ouders van Tamar stapten daarop naar het gerechtshof via een zogenoemde artikel 12-procedure. Het hof besloot daarop dat de zaak alsnog voor de rechter moest komen en dat aanvullend onderzoek moest worden gedaan.
Zanger Chris Brown bekent schuld in mishandelingszaak Britse nachtclub
24 juli 2026 16:40
De Amerikaanse zanger Chris Brown heeft bekend schuldig te zijn aan openlijke geweldpleging in een Britse nachtclub in 2023. Daarbij raakte een muziekproducent gewond.
In de drukbezochte nachtclub Tape in Londen werd het slachtoffer door Brown en zijn stemcoach twee keer met een fles op het hoofd geslagen. De vechtpartij werd vastgelegd op beveiligingscamera's en er waren veel getuigen. De aanklagers omschreven het incident tijdens de rechtszitting als een "wrede aanval" en noemden het geweld "onacceptabel".
In de rechtbank in Londen bekenden Brown en de stemcoach onwettig geweld te hebben gebruikt of daarmee te hebben gedreigd. De Britse aanklagers lieten daarop weten de mannen niet te vervolgen voor ernstiger vergrijpen, waaronder poging tot zware mishandeling. De twee hadden tijdens eerdere zittingen gezegd onschuldig te zijn aan die zwaardere misdrijven.
In oktober krijgen Brown en zijn vriend hun straf te horen. Op openlijke geweldpleging staat in het Verenigd Koninkrijk een gevangenisstraf van maximaal drie jaar.
Op borgtocht vrij
De 37-jarige artiest werd vorig jaar in Manchester opgepakt voor de vechtpartij in de nachtclub. Kort daarna kwam hij op borgtocht vrij. Daardoor kon hij vorige zomer op wereldtournee. Hij trad onder meer op in de Johan Cruijff Arena in Amsterdam.
Na zijn schuldbekentenis vandaag is Brown opnieuw op borgtocht vrijgelaten. Hij werkt momenteel een concertreeks in de Verenigde Staten af met zanger Usher.
Het is niet de eerste keer dat Brown met justitie in aanraking komt. In 2009 werd hij veroordeeld voor het ernstig mishandelen van zijn toenmalige vriendin Rihanna.
Later kreeg hij een contactverbod opgelegd omdat hij een andere ex-vriendin had bedreigd. De zanger is daarnaast door meerdere vrouwen beschuldigd van verkrachting.
'Proud to pay': 120 Britse miljonairs bereid om meer belasting te betalen
24 juli 2026 16:36
Een groep van 120 Britse miljonairs wil graag meer belasting betalen. In een open brief roepen ze de nieuwe premier Andy Burnham op om meer belasting te heffen op de allerrijksten, zodat de welvaart in het land eerlijker wordt verdeeld.
Tot de groep, die zich de 'Patriotic Millionaires' noemt, behoren bekende namen als oud-voetballer en podcast-presentator Gary Lineker en filmmaker Richard Curtis. Zij pleiten voor een vermogensbelasting van 2 procent op vermogen boven de 10 miljoen pond. Volgens de initiatiefnemers zou dat jaarlijks zo'n 24 miljard pond opleveren. Op dit moment kent het Verenigd Koninkrijk geen jaarlijks terugkerende algemene vermogensheffing.
'Trots om te betalen'
In de brief, met de titel Proud to pay, schrijven de miljonairs: "We willen dat jullie meer belasting op ons heffen. We kunnen het ons veroorloven." Het gaat niet om mensen die hun inkomen verdienen met werk, stellen ze, maar om de allerrijksten die vooral leven van hun vermogen. "Geld en macht zijn al te lang in handen van een kleine groep mensen. Dat schaadt ons land, de bevolking, de democratie en het milieu", vindt de groep miljonairs.
Volgens eigen onderzoek van de 'Patriotic Millionaires' steunt driekwart van de Britse miljonairs hogere belastingen voor de rijksten van het land. Uit een recente peiling van YouGov blijkt dat 75 procent van de Britten voorstander is van een vermogensbelasting en maar 13 procent is tegen.
De oproep komt in de eerste werkweek van premier Burnham. Hij zei onlangs in een interview dat zijn nieuwe regering een vermogensbelasting overweegt.
Moeilijk uitvoerbaar
Over een vermogensbelasting wordt in het Verenigd Koninkrijk al langer gesproken, maar de schattingen over de opbrengst en uitvoering lopen sterk uiteen. De vermogensbelasting waar de miljonairsgroep van Lineker het over heeft, zou betekenen dat jaarlijks wordt vastgesteld wat iemands totale vermogen is: van huizen tot aandelen, en van kunstcollecties tot andere bezittingen. Er is op dit moment geen register van wat rijke Britten allemaal bezitten, dus dat zou eerst in kaart moeten worden gebracht.
Critici waarschuwen dat door het invoeren van een vermogensbelasting vermogenden hun geld wegsluizen naar het buitenland of naar familieleden. De Britse Wealth Tax Commission concludeerde in een rapport in 2020 dat een eenmalige vermogensbelasting waarschijnlijk beter uitvoerbaar is dan een jaarlijks terugkerende heffing. Daarmee zou je de negatieve effecten - een exodus van miljardairs en kapitaal, en het ontmoedigen van sparen en investeren - nog enigszins beperken.
Ook de denktank Institute for Fiscal Studies concludeerde dat een jaarlijkse vermogensbelasting moeilijk uitvoerbaar is. Het risico is dat zo'n heffing de economische groei kan drukken, investeringen kan afremmen en vermogende Britten en ondernemers ertoe kan aanzetten hun vermogen naar plekken als Dubai, Monaco of Zwitserland te verplaatsen.
In 1974 onderzocht ook Labour-minister Denis Healey plannen voor een mogelijke vermogensbelasting, maar vijf jaar later trok hij de stekker eruit. Zijn conclusie: het was vrijwel onmogelijk om zo'n belasting uit te voeren vanwege de hoge administratieve kosten en de politieke weerstand.
Een oneerlijk verdeeld land
Dat het idee van een belasting op de allerrijksten aanslaat bij veel Britten, is niet zo vreemd. Het Verenigd Koninkrijk kent een van de grootste inkomensongelijkheden van de rijke landen (OESO). Onderzoek van het World Inequality Lab laat zien dat de rijkste 1 procent van de Britten ongeveer 22 tot 23 procent van al het persoonlijke vermogen bezit.
Bovendien hebben veel Britse huishoudens het gevoel dat ze er de afgelopen tien tot vijftien jaar nauwelijks op vooruit zijn gegaan door een stagnerende economie, hoge inflatie en gestegen energiekosten. En de gevolgen van jarenlange bezuinigingen, de zogenoemde austerity years onder Conservatieve regeringen, zijn nog altijd zichtbaar: publieke voorzieningen zoals ziekenhuizen en scholen kampen met achterstanden en financiële tekorten.
Een extra belasting voor de extreem rijken spreekt daarom veel Britten aan en zou volgens opinieonderzoek een populaire maatregel zijn.
Studie naar waarom vogels zo verschillend zingen: 'Verscheidenheid is enorm'
24 juli 2026 15:59
Ze tsjilpen, fluiten en toeteren op alle mogelijke manieren, maar tot nu toe was niet duidelijk waarom vogels zo'n enorme variëteit aan geluiden voortbrengen. Een nieuwe studie met behulp van kunstmatige intelligentie geeft wat meer inzicht in hoe al die verschillende zangstijlen zijn ontstaan. Het onderzoek is gepubliceerd in vakblad Science.
Een team van Franse wetenschappers analyseerde het geluid van duizenden zangvogels. Ze ontdekten dat alle verschillende zangstijlen zijn terug te brengen tot acht verschillende typen, die ze 'motieven' noemen: drie soorten trillers, drie soorten fluitgeluiden, chaotische tonen en harmonieën. De zangstijlen van vogels over de hele wereld bestaan uit combinaties van die motieven.
"De verscheidenheid is enorm", zegt hoofdonderzoeker Quentin Bacquelé van de universiteit van Saint-Étienne. "Als je naar Azië, Afrika en Zuid-Amerika gaat, hoor je totaal verschillende vogelzang."
116.000 zangstijlen
Bacquelé en zijn collega's maakten bij hun studie gebruik van een wereldwijde database met vogelgefluit vol met opnames gemaakt door duizenden vrijwilligers. Op die manier konden ze 116.000 zangstijlen van 3000 vogels analyseren.
Ze bestudeerden patronen in het gezang. Met behulp van AI vergeleken ze alle opnames om erachter te komen wat de overeenkomsten en verschillen zijn.
Een van de belangrijkste bevindingen was dat de omgeving waar de vogels leven invloed heeft op hun gezang. Vogels in tropische bossen gebruiken bijvoorbeeld andere motieven als bouwstenen voor hun gezang dan vogels in bossen met meer gematigde temperaturen.
Complexe zangstijlen
In een tropische omgeving zijn die motieven eenvoudiger, constateerden de onderzoekers. Vaak zijn het vlakke fluitgeluiden. Waarschijnlijk kunnen vogels zich daarmee beter hoorbaar maken in die wouden vol andere geluiden en dichte vegetatie.
In bossen met een milder klimaat hebben vogels vaak meer complexe zangstijlen, met snelle trillers en combinaties. Daarmee kunnen ze meer informatie overbrengen.
Volgens Bacquelé heeft menselijke activiteit ook invloed op het vogelgefluit. "Dit onderzoek biedt een manier om te bekijken hoe het gezang is gelinkt aan een bepaalde omgeving. We kunnen de motieven gebruiken om te begrijpen hoe vogels zich aanpassen aan nieuwe achtergrondgeluiden die we produceren."
Hij waarschuwt voor het vernietigen van de leefomgeving van zangvogels. "Als een vogel in een bos een bepaald gezang heeft, en je vernietigt dat bos, dan is dat gezang misschien niet meer goed aangepast aan de nieuwe omgeving waarin de vogel terechtkomt."
"Dat gezang is ook belangrijk voor onze connectie met de natuur", zegt de onderzoeker. "Als je aan een bos denkt, denk je aan het vogelgezang dat je er hoort. Het is het waard dat te beschermen."
Nederlandse scheepsbouwer Koninklijke IHC op Chinese exportcontrolelijst
24 juli 2026 15:43
China heeft vandaag het Nederlandse scheepsbouwbedrijf Koninklijke IHC op de exportcontrolelijst geplaatst. Dat houdt in dat Chinese bedrijven geen producten of technologie meer mogen verkopen aan de Nederlandse scheepsbouwer die zowel civiel als militair gebruikt kunnen worden. Naast IHC zijn nog dertien Europese bedrijven op de lijst geplaatst.
De Chinese maatregel is een directe reactie op het meest recente Russische sanctiepakket dat de Europese Commissie gisteren publiceerde. Op die lijst, de grootste tot nu toe, werden ook veertien Chinese en Hongkongse bedrijven opgenomen als straf voor hun steun aan de Russische oorlog tegen Oekraïne.
Vergeldingsmaatregel
"Schandalig", noemt het Chinese ministerie van Handel de Europese sancties op Chinese bedrijven. Daaropvolgend kwam het ministerie met maatregelen, in de woorden van de woordvoerder "nodig om de nationale veiligheid van het land te beschermen".
Door een plaatsing op deze lijst wordt het voor de Europese bedrijven veel moeilijker of zelfs onmogelijk om bepaalde technologie, materialen of onderdelen uit China te verkrijgen. Dat kan aanzienlijke gevolgen hebben voor hun productie of onderzoek en daarmee voor de ontwikkeling van Europese industrieën.
Het is de zoveelste maatregel die China zegt te nemen uit het oogpunt van nationale veiligheid. In de praktijk worden maatregelen als deze vaak gezien als politieke vergeldingsmaatregel.
De Europese Commissie zegt de Chinese maatregelen te analyseren en met lidstaten en bedrijven te bekijken wat de impact ervan zal zijn. IHC was vandaag voor de NOS niet bereikbaar voor commentaar.
Duitsland zwaarst getroffen
De getroffen Europese bedrijven zijn voornamelijk actief in de defensie-, optica-, halfgeleider- en chemische industrie en verschillen aanzienlijk in grootte. Hoewel volgens de Hongkongse krant South China Morning Post het merendeel van de getroffen bedrijven kleine bedrijven zijn met beperkte handel met China, staat ook een van Europa's belangrijkste defensiebedrijven, het Duitse Rheinmetall, op de lijst.
Met Rheinmetall en nog twee andere Duitse bedrijven op de lijst, lijkt Duitsland een van de zwaarst getroffen landen. Dat lijkt geen toeval; de kritiek uit Duitsland op China's handelspraktijken is de afgelopen tijd sterk toegenomen.
Spanning loopt verder op
De sancties komen op een gespannen moment in de Chinees-Europese relatie. Er klinkt in Europa steeds meer kritiek over het alsmaar groeiende handelsoverschot van China. Een deel van de goederen die China op Europese markten verkoopt, is gemaakt met te veel staatssteun, stellen critici, en ondermijnt daarmee het concurrentievermogen van Europa. Om de eigen markten beter te beschermen, werkt de EU momenteel aan een reeks beschermende maatregelen.
China verwerpt de Europese kritiek stelselmatig en verwijt Europa het beperken van vrije handel en het politiseren van economische kwesties. Europa daarentegen heeft al jaren kritiek op handelsbeperkingen die China al sinds jaar en dag heeft opgeworpen voor tal van industrieën.
'Belangen nauw verweven'
Deze week klonk er toch een positief geluid uit Peking. China's topdiplomaat Wang Yi ontving een delegatie van het Europees Parlement in de hoofdstad. Tegen de Chinese pers zei Wang dat "de belangen van beide partijen nauw met elkaar verweven zijn" en dat zowel China als Europa "de economische en handelskwesties niet moet politiseren noch het concept van veiligheid in handelsbetrekkingen te ver op moet rekken".
Een positief bericht waarin hij zowel de Chinese als de Europese zijde opriep kwesties niet onnodig te politiseren. Die positieve boodschap lijkt niet te zijn aangekomen bij het ministerie van Handel. De allernieuwste restricties gaan per direct in.