Apeldoorn gaat mannelijke zwijnen in stadspark doden
26 januari 2026 17:07
De gemeente Apeldoorn gaat mannelijke wilde zwijnen uit het zwijnenkamp in park Berg en Bos doden, omdat het niet lukt om de populatie met anticonceptie te beperken.
Wilde zwijnen mogen sinds 1 juli 2024 niet meer worden gehouden, maar voor bestaande dieren geldt een overgangsregeling. De zwijnen in het Apeldoornse stadspark hoefden niet gedood te worden, mits de beheerders konden voorkomen dat de dieren zich zouden voortplanten. Dat werd ook geprobeerd: de dieren zitten sinds juni 2024 aan de anticonceptie, die ze krijgen toegediend met een prik.
Maar het mocht niet baten. Afgelopen jaar werden toch drie biggen geboren. Bovendien is het toedienen van de prikpil volgens het college van burgemeester en wethouders "in de praktijk steeds lastiger uitvoerbaar en draagt het onvoldoende bij aan het welzijn van de dieren".
Risico op verwondingen
Volgens het college ontstaan spanningen in de groep door de beperkte ruimte in het verblijf. Vooral de mannelijke zwijnen zijn daar verantwoordelijk voor. "Ze beconcurreren elkaar, wat het risico op verwondingen vergroot." Ook de terugkerende prikken leiden tot onrust in de groep, omdat de dieren de prikrondes herkennen.
Daarom kiest de gemeente nu voor een andere aanpak. "Wij hebben besloten gefaseerd mannelijke wilde zwijnen uit de groep te verwijderen door ze te doden." De anticonceptie blijft ondertussen ook nodig. In combinatie met het doden van mannelijke zwijnen is dit volgens het college "de meest zorgvuldige aanpak vanuit het oogpunt van het dierenwelzijn".
In totaal leven nog zestien zwijnen in het omheinde gebied, schrijft Omroep Gelderland. Het zwijnenkamp is opgericht in de jaren 60, voor educatieve doeleinden.
China zuivert legertop: Xi deelt nu macht met nog maar een bondgenoot
26 januari 2026 15:36
China maakt schoon schip binnen de legertop. Dit weekend zijn de twee hoogste militairen van het land aan de kant gezet. President Xi Jinping houdt de legertop nu onder controle met slechts één bondgenoot: Zhang Shengmin, de man wiens taak het is om erop toe te zien dat mensen zich aan de regels houden.
Het is de zoveelste zuivering binnen de hoogste rangen van het Volksbevrijdingsleger. Die roept fundamentele vragen op over de staat van het leger én over de mate van controle van Xi als partijleider.
Er gingen al een tijdje geruchten dat generaal Zhang Youxia, vicevoorzitter van de Centrale Militaire Commissie (CMC), onenigheid had met Xi. Die geruchten werden alleen maar sterker nadat hij de afgelopen twee weken niet meer was gezien.
Zaterdag werd bekendgemaakt dat er een onderzoek is ingesteld tegen Zhang en Liu Zhenli, een ander lid van de legertop. Ze worden verdacht van "ernstige schendingen van discipline en wetgeving" en het hebben van "een uiterst negatieve impact op de partij, de natie en het leger".
Het nieuws veroorzaakt een schokgolf onder China-experts. Velen slaan vooral aan op een opiniestuk uit de krant van het Volksbevrijdingsleger, waarin wordt geïmpliceerd dat het gezag van Xi ernstig is ondermijnd.
Volksbevrijdingsleger
Het Chinese Volksbevrijdingsleger is geen nationaal leger, maar een partijleger. Het hoogste orgaan, de Centrale Militaire Commissie (CMC), met Xi aan de top, valt niet onder de Chinese overheid, maar onder de Chinese Communistische Partij. Het Chinese ministerie van Defensie is wel een overheidsorgaan. De huidige minister van Defensie zit niet in de CMC.
Zhang was na Xi de machtigste man binnen het leger en gold als diens loyale bondgenoot. Ze zijn allebei afkomstig uit families van hooggeplaatste partijleiders uit de revolutionaire generatie. Zhang stond bovendien bekend als een competente generaal en was een van de weinige militairen in de CMC.
Ook de tweede gezuiverde man, Liu, was een militair. Xi en Zhang Shengmin zijn dat allebei niet, maar staan nu dus wel samen aan de top van het Chinese leger.
De CMC, die doorgaans zeven leden heeft, telt er nu nog maar twee. Vorig jaar, slechts weken nadat China de ogen van de wereld op zich had gericht met de grootste militaire parade in de hoofdstad ooit, moesten topofficieren He Weidong en Miao Hua al het veld ruimen. Eerder werd de minister van Defensie al van zijn positie verwijderd op verdenking van corruptie.
Het is niet bekendgemaakt waar Zhang en Liu zich precies schuldig aan zouden hebben gemaakt. De formulering "schendingen van partijdiscipline en de wet" wordt in China vaak gebruikt voor corruptie. Maar corruptie is in China een rekbaar begrip, dat vaak wordt ingezet om rivalen uit te schakelen en controle binnen het systeem af te dwingen.
Volgens veel analisten gaat het dan ook om meer dan een "gewone anticorruptiezaak". Dit zou een manier zijn van Xi om machtsblokken en politieke netwerken binnen het leger te breken. Sommige waarnemers stellen dat Zhang te machtig was geworden, nadat eerdere zuiveringen bij de CMC de gelederen hadden uitgedund, en dat zijn macht een risico vormde voor Xi.
Relatie partij-Volksbevrijdingsleger
De verhouding tussen het leger en de communistische partij wordt historisch gekenmerkt door wantrouwen. Het leger heeft altijd een grote mate van autonomie gehad. Dat komt voort uit de revolutionaire oorsprong van het Volksbevrijdingsleger, dat ten tijde van de oprichting als zelfstandige organisatie opereerde. Die cultuur is altijd gebleven. Daarnaast ontbreekt er structurele civiele controle, zoals die in veel andere landen bestaat.
Xi heeft geprobeerd daar verandering in te brengen. Direct na zijn aantreden als president in 2012 lanceerde Xi een anti-corruptiecampagne binnen het leger. Veel van de mensen die destijds gezuiverd werden, werden vervangen door Xi's eigen mensen. Toch blijken ook zij niet naar Xi's wensen te functioneren. Kortom, grip op benoemingen en zuiveringen heeft Xi wel, maar een gevoel van controle of vertrouwen in zijn leger niet. En dit is riskant.
'Leger van wereldklasse'
Een minder politieke uitleg is dat Zhang en Liu zijn afgezet wegens tegenvallende prestaties. Het is Xi's doel om het Volksbevrijdingsleger voor 2049 te transformeren tot een modern, technologisch geavanceerd leger, "van wereldklasse". Het moet sterk genoeg zijn om de Chinese belangen geloofwaardig te verdedigen, bijvoorbeeld tegen de VS. Maar misschien ook wel de inname van Taiwan succesvol te volbrengen, mocht het zover komen.
Online circuleerde de afgelopen dagen veel nieuws over paniek en weerstand binnen de Chinese partij. Maar in de straten van Peking en aan de poorten van de belangrijkste overheids- en partijgebouwen lijkt alles, zoals altijd, onder controle.
Podcast De Dag: eindsprint in formatie, onderhandelen over 'financiële plaat'
26 januari 2026 15:24
De partijleiders van D66, CDA en VVD hebben het hele weekend onderhandeld, en vanochtend gingen ze daarmee verder. De laatste fase van de onderhandelingen over een coalitieakkoord lijkt de moeilijkste, nu er pijnlijke keuzes moeten worden gemaakt over de financiën. Hoe gaan de investeringen in defensie, stikstofbeleid en energietransitie worden betaald?
Er zit veel druk op de ketel, want de drie partijen hebben zichzelf een deadline opgelegd. Vandaag of morgen moeten ze het eens worden, willen ze vrijdag het akkoord kunnen presenteren en op 23 februari een nieuw kabinet op het bordes hebben staan.
In podcast De Dag vertelt Arjan Noorlander, politiek duider bij Nieuwsuur, hoe die financiële plaat eruitziet. Omdat deze partijen geen minderheden in de Eerste en Tweede Kamer hebben, moeten ze nu al rekening houden met wat de oppositie wil.
Deze aflevering van De Dag kun je luisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
Reageren? Mail naar dedag@nos.nl
Presentatie & montage: Mattijs van de Wiel
Redactie: Lisa Konings
Wachttijd voor asielzoekers loopt op, ondanks minder instroom
26 januari 2026 15:22
Voor het tweede jaar op rij is het aantal asielaanvragen in Nederland gedaald. Toch duren asielprocedures steeds langer. "Te veel mensen wachten veel te lang op een beslissing", erkent de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND).
Afgelopen jaar vroegen zo'n 24.000 mensen voor het eerst asiel aan in Nederland, blijkt uit cijfers van de IND. Al eerder in het jaar bleek dat er veel minder aanvragen waren dan in de jaren ervoor. Maar die afname vertaalt zich vooralsnog niet in een snellere procedure. Volgens Trouw, die het nieuws vanochtend als eerste bracht, was de wachttijd voor een beslissing op een asielaanvraag nog nooit zo lang als nu.
Meer dan twee jaar
Op een eerste gesprek met de IND moeten mensen al zeventien weken wachten. Daarna volgt nog een tweede gesprek. De gemiddelde wachttijd daarvoor is op dit moment negentig weken. Bij elkaar is dat dus ruim twee jaar.
In de praktijk is het nog langer, want de aanvragen die volgens de IND nu aan de beurt komen, zijn van voor september 2023. Tienduizenden mensen hebben in de ruim twee jaar daarna hun aanvraag gedaan. Volgens de wet moet de IND binnen een half jaar over een aanvraag beslissen.
In een reactie zegt de IND dat het oplopen van de wachttijden te maken heeft "met de veranderende situatie in de wereld om ons heen". Als voorbeeld wordt Syrië genoemd. Waar Syriërs voorheen bijna automatisch asiel kregen, is dat nu niet meer zo. "Dat betekent dat de beoordeling van aanvragen meer tijd kost."
De IND kwam vorig jaar dan ook tot veel minder beslissingen op asielverzoeken. Het waren er ongeveer 1500 per maand. Dat zouden er ruim 3300 moeten zijn, is de opdracht van het Rijk.
Meer afwijzingen
Tegenwoordig worden meer aanvragen afgewezen. Afgelopen jaar werd ongeveer een derde van de eerste asielverzoeken ingewilligd; een jaar eerder was dat nog ruim de helft. Een afwijzing kost veel meer tijd, omdat die uitgebreid gemotiveerd moet worden.
Omdat het werk ingewikkeld is, duurt het ook langer voordat nieuw IND-personeel is ingewerkt. Het aannemen van nieuwe medewerkers heeft dus niet direct een zichtbaar effect op het verkorten van de wachttijden, meldt de dienst. Er worden ook medewerkers aangenomen die bijvoorbeeld de administratie van beslismedewerkers kunnen overnemen, zodat die meer tijd hebben voor hun kerntaken.
Nieuwe asielwetten
De Eerste Kamer behandelt binnenkort de nieuwe asielwetten. Het stokpaardje van oud-minister Faber (PVV) kwam vlak voor kerst alsnog door de Tweede Kamer, nu het helpen van mensen die illegaal in Nederland zijn niet meer strafbaar wordt.
Op de wetsvoorstellen kwam veel kritiek, om te beginnen vanuit de IND zelf. Die voorzag juist veel méér werk. Bijvoorbeeld doordat de dienst allerlei nieuwe criteria voor nareizigers moet toetsen. En door de maatregel om de duur van een verblijfsvergunning te verkorten van vijf naar drie jaar, moet de IND vaker met een nieuwe beoordeling komen.
Ook de Nationale ombudsman, de Kinderombudsman, de Raad van State, het COA en Vluchtelingenwerk zijn niet enthousiast. Veel organisaties voorzien een verdere opstapeling van problemen. In een raming van het ministerie van Asiel en Migratie staat dan ook dat het aantal opvangplekken dat nodig is, voorlopig waarschijnlijk blijft stijgen.
Leger Israël: overblijfselen laatste gijzelaar gevonden in Gaza
26 januari 2026 15:09
Het lichaam van de laatste Israëlische gijzelaar is gevonden in Gaza, meldt het Israëlische leger. Gisteren zei premier Netanyahu dat er op een begraafplaats in Noord-Gaza werd gezocht naar de stoffelijke resten van Ran Gvili. Die zijn nu gevonden.
Het terughalen van alle gijzelaars, levend of overleden, is een belangrijk onderdeel van de eerste fase van het staakt-het-vuren. De familie van Gvili drong er bij de Israëlische regering op aan pas door te gaan naar de volgende fase als zijn resten waren gevonden en teruggebracht.
De 24-jarige Gvili werkte voor de politie en werd volgens Israël bij de terroristische aanslag van Hamas op 7 oktober 2023 gedood in gevecht met Hamasstrijders. Zijn lichaam werd meegenomen naar Gaza.
Netanyahu noemt de vondst van zijn lichaam een "ongelofelijke prestatie" van het leger. "Ik heb beloofd dat we iedereen thuis zouden brengen en dat hebben we gedaan."
Er werd onder anderen een team van experts met speciale graafapparatuur ingezet. Twee maanden geleden werd voor het laatst een lichaam van een gijzelaar door Hamas overgedragen aan Israël. Hamas en Israël wijzen naar elkaar om de schuld waardoor het bij Gvili zo lang kon duren.
Israël en Hamas worden door bemiddelaars, waaronder de VS, onder druk gezet om snel over te gaan op de tweede fase van het staakt-het-vuren. Daarin moet onder meer worden gewerkt aan een internationale stabilisatiemacht, een tijdelijke Palestijnse regering en het ontwapenen van Hamas.
De regering zei gisteren dat Israël de grensovergang bij Rafah, tussen Gaza en Egypte, pas wil openen als de zoektocht naar Gvili was afgerond. Die overgang geldt voor Palestijnen in Gaza als een belangrijke verbinding met de buitenwereld en is sinds mei 2024 grotendeels gesloten.
Ondertussen zijn volgens de autoriteiten in Gaza sinds de start van het staakt-het-vuren op 10 oktober 480 Palestijnen gedood door Israëlisch vuur.
Vrije toegang pers
Die cijfers zijn voor journalisten moeilijk te controleren, omdat het Israëlische leger geen pers toelaat tot Gaza. Het Israëlische hooggerechtshof buigt zich nu over een verzoek om internationale journalisten vrije toegang te geven tot het gebied. Daarvoor pleit de Foreign Press Association (FPA). Sinds de aanslag op 7 oktober houdt Israël de grens nagenoeg gesloten voor onafhankelijke pers.
Advocaten van de FPA zeiden tegen de rechters dat de beperkingen niet te rechtvaardigen zijn. Ze stelden dat als hulpverleners Gaza in en uit kunnen reizen, journalisten dat ook moeten kunnen.
Zoon Ridouan Taghi krijgt zes jaar cel na afspraak met OM
26 januari 2026 13:59
De rechtbank in Zwolle keurt de procesafspraken goed die het Openbaar Ministerie heeft gemaakt met de oudste zoon van Ridouan Taghi. Zoon Faissal krijgt zes jaar gevangenisstraf.
De rechtbank acht bewezen dat hij werd opgeleid om zijn vader waar te nemen en op te volgen in drugshandel. Een aantal zakenpartners van Taghi namen hem onder hun hoede om hem de kneepjes van het vak te leren.
Zo was Faissal Taghi volgens de rechtbank betrokken bij cocaïnetransporten, bij het witwassen van miljoenen aan drugsgeld en bij plannen voor een gewelddadige ontsnapping van zijn vader uit de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught.
Toch had hij zelf niet de touwtjes in handen, benadrukte de rechtbank. "De beslissingen werden door anderen genomen. De verdachte trad op als intermediair en handelde in opdracht van zijn vader via berichten die de EBI uit werden gesmokkeld."
Niet terugbetalen
Het Openbaar Ministerie kwam met de advocaten van Taghi een gevangenisstraf van zes jaar overeen. In ruil daarvoor zagen zij af van een uitgebreide verdediging en een hoger beroep.
De rechtbank vond dit een gepast voorstel, omdat Faissal Taghi een blanco strafblad heeft en een relatief kleine rol had binnen de criminele organisatie van zijn vader. Met andere leden zijn eerder ook procesafspraken gemaakt. Wel verbaasde het de rechters dat hij van het OM geen misdaadwinst terug hoeft te betalen.
Te makkelijk
De VVD toonde zich vandaag kritisch op deals met "grote criminelen". Volgens de partij komen die er nu te makkelijk vanaf. De VVD wil daarom dat het OM stopt met afspraken maken in grote drugszaken.
Maar het OM ziet juist voordelen. Een gewone rechtszaak kan jaren duren en kost veel capaciteit. Bovendien worden ook dan niet altijd hoge straffen opgelegd, merkt justitie. Procesafspraken worden daarom steeds vaker gemaakt in Nederland.
De rechtbank zei vandaag zich te kunnen voorstellen dat de opgelegde straf van zes jaar tot verbazing kan leiden. Zeker omdat de 25-jarige zoon van Taghi zelf ook in de EBI zit. "Maar de belangen van zowel verdachte als maatschappij zijn met dit voorstel gewaarborgd", aldus de rechtbank.