Tasmanië zegt sorry voor tentoonstellen lichaamsdelen zonder toestemming
19 mei 2026 09:33
De overheid van de Australische staat Tasmanië heeft haar excuses aangeboden voor het tentoonstellen van lichaamsdelen van overledenen, zonder dat daar toestemming voor was. Vorig jaar kwam dit aan het licht na een onderzoek.
Tussen 1966 en 1991 namen pathologen 177 monsters bij overledenen, waaronder organen en weefselmonsters, bleek uit dit onderzoek. De menselijke delen werden vervolgens zonder toestemming van de familie overhandigd aan het RA Rodda Pathologie Museum, van de Universiteit van Tasmanië.
In sommige gevallen werden deze ook tentoongesteld. Het anatomisch museum heeft een collectie van 2700 objecten, waaronder veel organen.
Minister van Volksgezondheid Bridget Archer bood vandaag in het parlement haar excuses aan voor het "aanhoudende leed, de woede, de pijn, het verdriet en het trauma". "Het is belangrijk om te onthouden dat dit niet zomaar lichaamsdelen, specimens of menselijke resten waren. Het waren mensen."
Decennialange misstanden
In 2016 ontstonden er vermoedens dat drie botmonsters waren verkregen zonder toestemming van de familieleden. Naar aanleiding hiervan werd besloten tot een onderzoek naar de collectie van het universiteitsmuseum. De bevindingen werden afgelopen september bekendgemaakt.
De inmiddels overleden patholoog Royal Cummings leverde volgens de onderzoekers de meeste lichaamsdelen aan het museum. Maar ook zijn voorgangers en opvolgers zouden zich schuldig hebben gemaakt aan deze praktijken.
De menselijke preparaten werden in 2018 al uit het museum verwijderd.
'Regelrechte nachtmerrie'
Een van de overledenen bij wie ongevraagd monsters werden genomen, was de 19-jarige Tony. Hij overleed in 1976 door een motorongeluk. De onthullingen over het pathologisch onderzoek leidden tot veel verdriet bij zijn broer John Santi. "We hebben hem vijftig jaar geleden begraven, om er vijftig jaar later achter te komen dat deze mensen zijn hersenen hadden gestolen", zegt hij tegen Australian Associated Press.
Dit gevoel herkent Cheryl Springfield. Er werden ook monsters genomen bij het lichaam van haar broer David Maher, die in 1976 op 14-jarige leeftijd overleed bij een auto-ongeluk. "Het is een regelrechte nachtmerrie geweest vanaf het moment dat we het te horen kregen", zegt ze tegen lokale media.
Veel nabestaanden waren aanwezig bij de excuses van minister Archer. "Het is een stap in de goede richting, maar het maakt niet alles goed", vindt Springfield.
Drukte op Schiphol valt vooralsnog mee: 'business as usual'
19 mei 2026 09:20
Het is vanochtend druk op Schiphol, maar of het net zo druk wordt als gisteren, is nog niet te zeggen. Dat lijkt er voorlopig niet op, volgens een woordvoerder van Schiphol oogt de situatie vooralsnog beheersbaar. "Het ziet er momenteel goed uit: bedrijvig, maar er staan geen extreem lange rijen."
De woordvoerder zegt dat het verdere verloop van de dag zich nog moet uitwijzen. "We kunnen niet vooruitkijken", aldus de woordvoerder. "Maar zoals het er nu uitziet, is het business as usual en wordt het in de loop van de ochtend weer rustiger."
Gisteren ontstonden op Schiphol grote problemen doordat reizigers in meerdere vertrekhallen tot ver achter de incheckbalies stonden te wachten. Enkele honderden mensen misten daardoor hun vlucht. Schiphol sprak van een "lastige opstart" bij de nieuwe organisatie van de beveiliging, gecombineerd met onverwachte onderbezetting en ICT-problemen.
Twee of drie uur wachttijd
Sinds gisteren werkt Schiphol nog met drie beveiligingsbedrijven in plaats van vijf. Volgens de luchthaven moet dat op termijn zorgen voor meer grip op de beveiliging en kortere wachtrijen.
Vakbond FNV meldde echter dat veel beveiligers te laat kwamen doordat zij nog geen toegangspas hadden. Ook zouden meerdere medewerkers zich ziek hebben gemeld vanwege de impact van de nieuwe werkwijze.
Schiphol handhaaft het reisadvies aan passagiers: reizigers voor Europese vluchten wordt aangeraden twee uur van tevoren aanwezig te zijn, voor intercontinentale vluchten geldt een advies van drie uur.
Onderzoek: tbs na een lange celstraf kan nadelig zijn
19 mei 2026 09:00
Rechters leggen steeds vaker tbs op in combinatie met een lange gevangenisstraf, blijkt uit een vandaag gepubliceerd rapport. Zulke straffen kunnen nadelig uitpakken voor tbs'ers, voor wie het niet meer zo makkelijk is om eerder aan hun behandeling te beginnen.
De afgelopen vijf jaar kregen 48 verdachten niet alleen tbs, maar ook een celstraf van meer dan tien jaar. In de vijf jaar ervoor legden rechters 21 keer zo'n lange combinatiestraf op, blijkt uit een analyse van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC).
Voorbeelden van dit soort straffen zijn de zaak-Donny M. (25 jaar en tbs voor het misbruiken en doden van de 9-jarige Gino), de zaak-Michael P. (bijna 28 jaar en tbs voor de moord op Anne Faber) en de zaak-Alex L. (30 jaar en tbs voor het doden van zijn vriendin en stiefdochter).
Behandelaars en advocaten hebben bezwaar tegen dit soort straffen. Volgens hen duurt het te lang voor iemand aan een tbs-behandeling kan beginnen en is die minder effectief. Veroordeelden moeten altijd eerst hun celstraf uitzitten.
Schade
Vanwege de kritiek onderzocht het WODC hoeveel tbs'ers hiermee te maken hebben en in hoeverre het nadelig is als ze eerst jarenlang in de cel zitten. Ook keken de onderzoekers welke mogelijkheden er zijn om toch eerder aan een behandeling te beginnen.
Sommige veroordeelden hebben er inderdaad last van dat hun behandeling erg lang op zich laat wachten, vertelt WODC-onderzoeker Marleen Nagtegaal. "Psychische stoornissen kunnen bijvoorbeeld verergeren, ze kunnen lichamelijke problemen krijgen of bij de start van hun behandeling inmiddels zo oud zijn dat re-integratie moeilijker is."
Om te kunnen zeggen hoe groot de groep tbs'ers is die 'detentieschade' oploopt, is volgens Nagtegaal extra onderzoek nodig. Het is niet zo dat iedere tbs-veroordeelde slechter af is als hij eerst de gevangenis in moet.
"Er zijn grote individuele verschillen. Iemand die psychotisch en dakloos is, kan er juist baat bij hebben om eerst een tijd in de gevangenis te zitten, om daar weer stabiel te worden."
Lang wachten
Uit het WODC-onderzoek blijkt verder dat het voor tbs-veroordeelden een stuk ingewikkelder is geworden om snel aan hun behandeling te beginnen. Tot 2010 mocht iemand de gevangenis na een derde van zijn straf verruilen voor een tbs-kliniek. Tegenwoordig mag iemand in principe twee jaar voor het einde van een celstraf beginnen aan tbs.
Dat kan veel uitmaken. Iemand met 25 jaar cel, zoals Donny M., zou vroeger na ruim 8 jaar mogen beginnen aan een tbs-behandeling. Nu is dat pas na 23 jaar.
Hoe erg dat is, is volgens het WODC moeilijk te zeggen. "Over het algemeen is het niet verstandig om te wachten met iemand behandelen die ziek is", zegt Nagtegaal. "Maar vergelding is ook een belangrijk strafdoel, dat kun je niet zomaar uitvlakken."
Wie nu toch eerder aan een tbs-behandeling wil beginnen, moet toestemming krijgen van de minister van Justitie en Veiligheid. Hoe vaak die toestemming wordt verleend, heeft het WODC niet kunnen achterhalen. De onderzoekers stellen wel voor deze beslissing aan de rechter te laten.
Verlof
Behandelaren vinden dat het mogelijk moet worden om in ieder geval alvast met bepaalde onderdelen van de tbs te beginnen. Een deel van de Tweede Kamer wil graag dat de vroegere regeling weer van kracht wordt, waarmee tbs'ers na een derde van hun straf naar een kliniek mogen. "Het is dan wel belangrijk dat ook de verlofregeling wordt aangepakt", waarschuwt Nagtegaal.
Een wezenlijk onderdeel van een tbs-behandeling is cliënten leren om weer naar buiten te gaan. Nu mogen gedetineerden pas twee jaar voor het einde van hun straf op verlof, waarmee eerder aan tbs beginnen in de praktijk minder nut heeft.
Een ander obstakel is het tekort aan tbs-plekken. Als je al eerder behandelingen wilt starten, is het volgens het WODC essentieel dat er ook ruimte voor is. "Het is dus extra belangrijk dat de capaciteitsproblemen worden opgelost", aldus onderzoeker Nagtegaal.
Het ministerie van Justitie en Veiligheid komt in het najaar met een reactie op de bevindingen.
Congo opent extra ebolacentra na 118 doden door virusuitbraak
19 mei 2026 07:41
De Democratische Republiek Congo opent drie speciale behandelcentra voor ebolapatiënten in de oostelijke provincie Ituri. De maatregel volgt op een uitbraak van een zeldzame variant van het virus, waaraan inmiddels 118 mensen zijn overleden.
De World Health Organization (WHO) bestempelde de nieuwe ebola-uitbraak dit weekend als internationale noodsituatie. Volgens de autoriteiten zijn er inmiddels meer dan 300 vermoedelijke besmettingen vastgesteld in de provincies Ituri en Noord-Kivu. Ook in buurland Uganda is een sterfgeval en een vermoedelijke besmetting gemeld.
Vier vragen over ebola
Wat is ebola? Wat zijn de symptomen en waarom verspreidt deze variant zich zo snel? Lees hier meer over ebola.
Onder de bevestigde besmettingen bevindt zich ook een Amerikaanse arts die werkte in een ziekenhuis in de stad Bunia, de hoofdstad van Ituri. Hij ontwikkelde afgelopen weekend symptomen van ebola. De arts en zeker zes andere Amerikanen worden overgebracht naar Duitsland voor controle en monitoring.
Volgens gezondheidsdeskundigen bleef de uitbraak wekenlang onopgemerkt doordat aanvankelijk op de verkeerde ebolavariant werd getest. Monsters uit Bunia werden eerst onderzocht op de veelvoorkomende Zaïre-variant van ebola, maar die tests waren negatief.
Pas op 14 mei werd de eerste besmetting bevestigd. Een dag later werd vastgesteld dat het ging om de zeldzame Bundibugyo-variant van het virus.
De Congolese regering meldt dat de eerste patiënt op 24 april overleed in Bunia. Het lichaam werd daarna overgebracht naar Mongbwalu, een mijngebied in Ituri. Volgens minister van Volksgezondheid Samuel Roger Kamba is de uitbraak daardoor verder geëscaleerd.
Drukke plekken vermijden
De Bundibugyo-variant van ebola is zeldzaam. Sinds 1976 zijn er meer dan twintig ebola-uitbraken geweest in Congo en Uganda, maar deze variant werd pas twee keer eerder vastgesteld: in Uganda in 2007 en in Congo in 2012.
Voor deze variant bestaan nog geen goedgekeurde vaccins of medicijnen. Het bestrijden van de uitbraak wordt bemoeilijkt door de instabiele situatie in Oost-Congo. In Ituri zijn gewapende groepen actief.
Honderdduizenden mensen zijn op de vlucht geslagen. Volgens de Verenigde Naties zijn meer dan 273.000 mensen ontheemd in de regio. VN-medewerkers in Bunia hebben het advies gekregen thuis te werken en drukke plekken te vermijden.
Twee vrouwen zeggen verkracht te zijn tijdens opnames Married at First Sight UK
19 mei 2026 06:59
Twee vrouwelijke deelnemers aan Married at First Sight UK zeggen tegen de BBC dat ze verkracht zijn tijdens de opnames van het tv-programma. Channel 4 heeft alle seizoenen van het populaire tv-programma verwijderd.
Een andere vrouw heeft melding gemaakt van een seksuele handeling zonder toestemming. Alle drie de vrouwen verklaarden tegenover de BBC dat het programma te weinig deed om hen te beschermen.
De drie vrouwen doen allemaal beschuldigingen over de mannen aan wie zij in het programma waren gekoppeld. Ze zeggen dat ze met de BBC praten omdat ze vinden dat ze beter beschermd hadden moeten worden. Een van hen zegt dat ze wil dat het productiebedrijf achter het programma stopt met "toestaan dat mensen schade wordt berokkend".
Volgens de BBC was de Britse omroep Channel 4 al voor uitzending op de hoogte van sommige beschuldigingen.
Een vrouw zegt dat haar televisie-echtgenoot haar heeft verkracht en heeft bedreigd met een zuuraanval. Zij wil nu juridische stappen ondernemen tegen productiebedrijf CPL.
Een tweede vrouw meldde zowel bij Channel 4 als bij CPL, nog vóór de uitzending, dat zij was verkracht door haar televisie-echtgenoot. Haar afleveringen werden desondanks uitgezonden.
Een derde vrouw beschuldigt haar televisie-echtgenoot van seksueel grensoverschrijdend gedrag.
Channel 4 heeft laten weten dat het in april "ernstige beschuldigingen" van wangedrag heeft ontvangen tegen een klein aantal voormalige deelnemers. Volgens de omroep ontkennen zij de beschuldigingen. Inhoudelijk gaat Priya Dogra, de CEO van Channel 4, niet in op de beschuldigingen.
Seizoenen offline gehaald
"We nemen deze kwesties zeer serieus en zijn vastbesloten ervoor te zorgen dat we de sector blijven leiden in onze zorgplicht voor de deelnemers", zei ze. Alle voorgaande seizoenen van MAFS UK zijn van streamingsdiensten als tv-kanalen gehaald "om speculatie of het identificeren van de betrokkenen te voorkomen".
De advocaten van CPL zeggen dat de welzijnsstandaard van topkwaliteit is en dat in alle gevallen correct is gehandeld.
Ook in Nederland op tv
In het populaire tv-programma worden vreemden door experts gekoppeld aan een partner. Zonder elkaar ooit eerder te hebben gezien of gesproken, stappen ze in het huwelijksbootje.
Nadat een stel getrouwd is, gaan ze op huwelijksreis. Een aantal weken later moeten de koppels kiezen of ze met elkaar verder gaan of scheiden. De internationale franchise wordt ook in Nederland uitgezonden.
Vrees voor nog meer drukte in Ter Apel vanaf volgende maand
19 mei 2026 06:52
De druk op Ter Apel zal volgende maand flink toenemen, vrezen betrokkenen in de asielketen. Ze zijn bang voor chaotische situaties, vooral omdat vanaf 12 juni Ter Apel het enige aanmeldcentrum in Nederland voor asielzoekers zal zijn.
Ze kunnen dan niet meer doorgestuurd worden naar Budel om daar hun aanmelding te doorlopen. Er komt namelijk een nieuw aanmeldsysteem vanwege het ingaan van het Europees migratiepact. En de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) vindt dat een dusdanig grote technische verandering, dat die voorlopig alleen in Ter Apel wordt toegepast.
Betrokkenen die de NOS spreekt, vrezen voor plaatselijke chaos tijdens de overgangsperiode naar het nieuwe systeem, waarbij iedereen dus op dezelfde plek moet zijn en er met een andere methode dan voorheen moet worden gewerkt.
Jaap Velema, de burgemeester van de gemeente waar Ter Apel onder valt, zegt dan ook: "De gemeente Westerwolde heeft zorgen over de uitvoering van het migratiepact." Hij wil het juist rustiger hebben in Ter Apel, maar voor hem is het nog onduidelijk of dat met het migratiepact gaat lukken.
Tot nu toe was het overheidsbeleid juist dat er meer aanmeldcentra nodig zijn om Ter Apel te ontlasten, want daar verblijven stelselmatig te veel asielzoekers. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) onderschrijft dat beleid nog steeds, stelt het in een reactie. Het wijst op de kwetsbaarheid van concentratie op één locatie.
Het COA is duidelijk niet blij met het tijdelijk verdwijnen van de uitwijkmogelijkheid naar Budel. "Wij zijn en blijven in gesprek met het ministerie en de IND om deze locatie hiervoor te behouden", laat de dienst weten.
Er is hoop dat het migratiepact op langere termijn juist voor minder drukte zal zorgen en voor snellere asielprocedures. In het pact is geregeld dat er sneller onderscheid gemaakt wordt tussen kansrijke en kansarme asielzoekers en dat die laatste groep uitzetting moet afwachten in (half) gesloten centra. Ook mogen landen de hele asielprocedure laten uitvoeren in een veilig land buiten de EU.
Maar voor de korte termijn vrezen organisaties en ook politieke partijen voor opstartproblemen. En dat wil niemand, juist nu er zoveel maatschappelijke onrust is over de opvang van asielzoekers.
De IND zelf, de organisatie die de aanmeldprocedures regelt, is niet zo bang voor grote problemen vanaf 12 juni. In een reactie zegt de dienst dat er "meer dan voldoende" opgeschaald kan worden als er een hogere instroom is.
Volgens de IND komt het probleem van een vol Ter Apel niet door het aanmeldingsproces of de verwachte drukte door het veranderen daarvan, maar veel meer door "de (on)mogelijkheden van het COA om aanvragers elders in het land onder te brengen. Daardoor zit Ter Apel vol. En dat raakt ook het proces van de IND."
Wachtlijst
In de asielketen klinken ook veel zorgen over een andere kant van de invoering van het migratiepact. Door de nieuwe Europese regels mag de IND niet langer dan zes maanden over een aanvraag doen. Om die termijn te kunnen halen gaat de IND prioriteit geven aan nieuwe asielaanvragen. En dat is slecht nieuws voor de circa 50.000 asielzoekers van wie de aanvraag nog loopt. Zij moeten waarschijnlijk nog langer wachten op een beslissing.
"Dat heeft zeker ook impact op het welzijn van onze bewoners en de leefbaarheid in een azc", denkt het COA. "Als straks iemand sneller een besluit heeft dan iemand die al langere tijd wacht, kan dit zorgen voor onbegrip en onderlinge spanningen."
Een woordvoerder van minister Van den Brink (Asiel en Migratie) zegt in een reactie dat het gaat om een zeer ingrijpende hervorming. Nederland zou op schema liggen, maar er zijn wel aandachtspunten. "Wij zijn ons ervan bewust dat de druk op de uitvoeringsorganisaties groot is. Om de uitvoering van het migratiepact te laten slagen zal daarom volop ingezet worden om vanaf de start op 12 juni de aanvragen direct binnen de gestelde kortere termijnen te behandelen."
Volgens het departement blijft er ook inzet om de bestaande groep wachtenden te verkleinen, maar moeten er wel keuzes worden gemaakt.