Poetins greep op Japan Tobacco zet Tokio onder druk
9 november 2026 22:11
De Russische president Poetin heeft alle zeven Russische dochterbedrijven van Japan Tobacco onder "tijdelijk" staatsbeheer geplaatst, een maatregel tegen bedrijven uit "onvriendelijke landen". "Wij hebben protest aangetekend en eisen dat de maatregel per direct wordt ingetrokken", verklaart de Japanse kabinetschef Minoru Kihara.
De fabrieken draaien door en de ruim 4000 werknemers blijven voorlopig in dienst. Maar het bedrijf achter de sigarettenmerken Camel en Winston is de zeggenschap volledig kwijt. Een flinke klap voor de Japanse staat, met zo'n 37 procent de grootste aandeelhouder van Japan Tobacco.
Oplopende spanningen
De ingreep zet de verhoudingen tussen Tokio en Moskou verder op scherp. De twee landen ruziën al decennia over vier eilanden en eilandengroepen ten noorden van het Japanse eiland Hokkaido, die de Sovjet-Unie aan het einde van de Tweede Wereldoorlog innam. Japan noemt ze de Noordelijke Gebieden en eist ze terug. Rusland bestuurt ze nog altijd.
Japan hoopte jarenlang het overleg vlot te trekken met gezamenlijke energieprojecten en betere handelsbetrekkingen. In 2018 spraken de twee landen nog af sneller te onderhandelen. Toen Japan in 2022 economische maatregelen tegen Rusland nam, na de invasie van Oekraïne, brak Moskou de gesprekken volledig af.
Afgelopen augustus bezocht Poetin voor het eerst een van de betwiste eilanden. Hij proefde kaviaar in een visfabriek, beloofde het ziekenhuis een doorgeroeste ambulance te vervangen en liet zich op een school een drone tonen. "Net een vakantieoord", zei hij tegen bewoners over het zonnige weer. Premier Sanae Takaichi noemde zijn bezoek "volstrekt onaanvaardbaar".
Monument
Vervolgens onthulde Rusland in Khabarovsk een 15 meter hoog monument van een Sovjetsoldaat die een Japanse grenspaal met het symbool van de Japanse keizer verbrijzelt. Tokio eiste meteen dat Rusland het weghaalde.
Dat ook de relatie tussen Tokio en Peking flink is verslechterd, speelt Moskou in de kaart. Op de dag van Poetins bezoek aan Itoeroep, Etorofu in Japan, verwezen de Russische en Chinese ambassadeurs in een gezamenlijke brief naar hun strijd tegen het "Japanse militarisme". Intussen oefenen hun marineschepen en bommenwerpers steeds vaker samen rond Japan. Moskou en Peking noemen de Japanse defensieopbouw bovendien een "gezamenlijke bedreiging voor de wereldvrede".
Toen Japan vorige maand nieuwe economische sancties aankondigde, dreigde Moskou met tegenmaatregelen. Later die maand meldde de Russische veiligheidsdienst dat ze op Sachalin een verslaggever van de Japanse krant Hokkaido Shimbun had opgepakt op verdenking van spionage. Hij werd overgebracht naar Moskou. Volgens Ruslandkenners is dit een vorm van "gijzeldiplomatie".
Een kwart van de winst
Het aandeel Japan Tobacco heeft intussen bijna een derde van zijn waarde verloren. Het concern verwachtte in 2026 ruim 10 procent van zijn omzet en een kwart van zijn bedrijfswinst uit Rusland te halen. Eind september had het er voor 1500 miljard yen aan bezittingen, zo'n 8,5 miljard euro. Het bedrijf onderzoekt momenteel de gevolgen.
Japan Tobacco is sinds 1999 actief in Rusland en is er met ongeveer 40 procent marktaandeel de grootste sigarettenmaker. Na de invasie van Oekraïne kondigde het concern aan geen nieuwe investeringen meer te doen, maar het bleef sigaretten maken en verkopen. Andere Japanse concerns, zoals Toyota en Nissan, trokken zich wel terug.
Poetin gebruikt nu een regeling uit 2023 waarmee Rusland bezittingen van bedrijven uit "onvriendelijke landen" onder eigen beheer kan plaatsen. In september gebeurde dat ook met de Russische activiteiten van het Zwitserse Nestlé. Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov zei toen dat Moskou rekening hield met de "toenemende betrokkenheid van onvriendelijke landen bij rechtstreekse vijandelijkheden tegen ons".
Na Russisch overheidsingrijpen komen bedrijfsbezittingen geregeld in handen van mensen rond het Kremlin. Japan Tobacco betaalde al belasting in Rusland, maar het is nog onduidelijk of het concern zijn winst straks nog naar Japan kan overmaken en of Moskou dat geld voor de oorlog kan gebruiken.
Twee weken geleden spraken de Japanse en Russische buitenlandministers elkaar nog bij de G20 in Atlanta, voor het eerst in zo'n vijf jaar. Buitenlandminister Motegi eiste de vrijlating van de verslaggever. Zijn Russische ambtgenoot Lavrov wilde pas weer volwaardig overleg als Tokio zijn "onvriendelijke beleid" intrekt.
'Russische accounts probeerden Franse rellen uit te buiten via sociale media'
9 november 2026 21:53
Een Russisch netwerk probeerde de grootschalige rellen in Frankrijk van vorige maand uit te buiten. Dat schrijft Reuters op basis van een intern rapport van de Europese Unie, dat het persbureau heeft ingezien. Het rapport werd opgesteld door Europese desinformatiespecialisten. Dat zijn deskundigen die zich bezighouden met het analyseren, bestrijden en onderzoeken van desinformatie.
De Russische groep probeerde op sociale media ongecontroleerde immigratie neer te zetten als oorzaak van de onrust in het land, stelt Reuters. Ook zou het Russische netwerk de indruk hebben willen wekken dat de Franse regering de controle kwijt was.
Profielen binnen het Russische netwerk zouden zich hebben voorgedaan als westerse media om Franse kijkers te bereiken. Om onrust te zaaien, zouden op de accounts video's zijn verspreid waarin ten onrechte werd beweerd dat migranten demonstranten hadden verkracht of dat er terroristische aanslagen waren gepland. De Franse regering zou zijn afgeschilderd als "zwak en steeds autoritairder".
De activiteiten door het Russische netwerk worden in het rapport bestempeld als "misbruik maken van de onrust". Er zou geen bewijs zijn gevonden dat Rusland of andere actoren de protesten ook daadwerkelijk hebben uitgelokt.
Israël en MAGA-beweging
Het Franse ministerie van Buitenlandse Zaken stelt in een afzonderlijke interne analyse, ook ingezien door Reuters, dat ook andere socialemedia-accounts "vijandige verhalen" verspreidden over de rellen.
Profielen die worden gelinkt aan Israël en de Amerikaanse MAGA-beweging zouden die verhalen hebben verspreid door de rellen in verband te brengen met radicaal islamisme en migratie. Islamisme is een politieke stroming die vindt dat de islam niet alleen een geloof moet zijn, maar ook de basis moet vormen voor de inrichting van de staat en de samenleving.
Onrust gebruiken voor eigen doeleinden
De Europese desinformatiespecialisten stellen dat beide analyses, die van de EU en het Franse ministerie, inzicht geven in hoe externe partijen de onrust in Frankrijk proberen te gebruiken voor eigen politieke doeleinden.
"Dergelijke gebeurtenissen bieden mogelijkheden om nationale regeringen te ondermijnen, angst en verdeeldheid aan te wakkeren en de publieke opinie te beïnvloeden in aanloop naar verkiezingen", citeert Reuters uit het EU-document.
Vorige maand concludeerde de Europese ngo Alliance4Europe na eigen onderzoek ook dat Rusland en andere buitenlandse actoren de onrust in Frankrijk probeerden te versterken met acties op sociale media. Daarvoor werden onder meer Russische bot-accounts gebruikt, schreef Trouw op basis van het onderzoek. In het onderzoek werden ruim een half miljoen online berichten en zo'n 13.000 reacties onder veelbekeken video's bekeken. Rusland zou de onrust gebruiken voor eigen politieke gewin.
Rusland en Israël hebben nog niet gereageerd tegenover persbureau Reuters. Franse functionarissen verwijzen naar uitspraken van president Macron, die op 21 oktober zei dat er geen zichtbare buitenlandse inmenging achter de protesten was, maar dat er wel sprake was van "buitenlandse manipulatie van informatie".
Inwoonster Baarle-Hertog mishandeld na aanspreken van jongen op afsteken van vuurwerk
9 november 2026 21:26
In de Belgische gemeente Baarle-Hertog is een vrouw zaterdag ernstig mishandeld nadat ze een jongen had aangesproken op het afsteken van vuurwerk. De vader van de jongen was het daar niet mee eens, schrijft ze op Facebook. Hij zou haar tot twee keer toe tegen de grond hebben geslagen en tegen het hoofd hebben geschopt. "Volgens de artsen in het ziekenhuis ben ik goed weggekomen met slechts uitwendige schade en een flinke hersenschudding."
Op de foto's die ze bij het bericht heeft geplaatst, is te zien dat ze een blauw oog heeft opgelopen en verwondingen aan een elleboog, hand en achter een oor.
De echtgenoot van de vrouw zegt tegen dagblad BN DeStem dat ook hij is mishandeld. Vanuit hun café zag hij hoe de man zijn vrouw neersloeg. "Ik ben naar buiten gegaan en heb de man proberen te kalmeren, maar er was geen houden aan. Volgens mij was het ook een geoefende kickbokser of zo. Ik heb zelf ook nog wat trappen moeten incasseren."
De man en de jongen zouden in een bestelbus met een Nederlands kenteken zijn weggereden. Zowel de vrouw als burgemeester Philip Loots van Baarle-Hertog zegt dat het kenteken is vastgelegd. Volgens de burgemeester staat de man ook op video.
De vrouw zegt dat ze aangifte gaat doen. Omdat dit voor zover bekend nog niet is gebeurd, kan de politie in Baarle-Hertog niets over de zaak zeggen.
Overlast Nederlanders
Baarle-Hertog is een Belgische gemeente, even ten zuiden van Tilburg, omringd door Nederlands gebied. De gemeente is al decennialang een geliefde bestemming voor Nederlandse vuurwerkliefhebbers, omdat daar vuurwerk te koop is dat in Nederland verboden is.
Burgemeester Loots is de overlast van Nederlanders door de verkoop van vuurwerk helemaal zat. "Vuurwerk hoort thuis bij professionele, georganiseerde evenementen, niet in de handen van iedereen die er maar mee aan de slag wil", zegt hij op Facebook.
"95 procent van de klanten komt uit Nederland", zegt hij tegen de NOS. Zij maken zich volgens hem van augustus tot de jaarwisseling schuldig aan foutparkeren, wildplassen, verbale agressie en het uitproberen van vuurwerk door het af te steken.
"Wanneer ik deze problematiek aankaart, wordt dat door sommigen uit de vuurwerksector afgedaan als overdreven of als stemmingmakerij", zegt hij op Facebook. "Wel, ik nodig hen uit om eens met onze inwoners te praten."
Wetsvoorstel
De partij van Loots, de N-VA, heeft begin dit jaar al een wetsvoorstel ingediend voor een verbod op de verkoop van zwaar vuurwerk. Vuurwerk van de categorieën F2 en F3 zou na toestemming van een burgemeester alleen nog aan professionals mogen worden verkocht en alleen op een veilige plaats mogen worden afgestoken.
Zestien doden na explosie en brand in Turkse fabriek, meerdere aanhoudingen
9 november 2026 21:12
Bij een explosie in een ijzer- en staalfabriek in het westen van Turkije zijn zeker zestien werknemers om het leven gekomen. Ook zijn er dertien gewonden, van wie er volgens de Turkse president Erdogan twee slecht aan toe zijn.
De fabriek staat in de kustplaats Aliaga, ongeveer 60 kilometer ten noorden van Izmir.
De explosie gebeurde rond 12.00 uur lokale tijd toen vermoedelijk een bovenloopkraan - een kraan aan een vast railsysteem boven in de fabriekshal die zware objecten kan verplaatsen - afbrak en in een grote industriële oven viel die werd gebruikt voor het gietproces van vloeibaar staal. Daarna brak er brand uit.
"De grond trilde", zegt een ooggetuige tegen het Turkse staatspersbureau Anadolu. "Het was heel heftig." Een andere getuige heeft een soortgelijk verhaal. "Ik dacht dat het een aardbeving was."
Aanhoudingen
De Turkse minister van Justitie zegt dat er een onderzoek is ingesteld. Zes mensen zijn aangehouden, meldt de Turkse krant Hürriyet op basis van de Turkse minister Bayraktar van Energie die samen met twee andere ministers naar de fabriek was gegaan om inspecties uit te voeren.
Waarvoor het zestal is gearresteerd, is niet duidelijk.
Bayraktar sluit niet uit dat nog meer mensen worden aangehouden. Het ongeval deed zich volgens hem voor tijdens onderhoudswerkzaamheden die elke twee weken worden uitgevoerd.
Dodelijke schietpartij Schiedam: lichtgewonde verdachte vrijgelaten
9 november 2026 21:04
Een man die afgelopen zaterdag lichtgewond raakte bij de fatale schietpartij in Schiedam en daarna de benen nam, wordt niet langer als verdachte beschouwd. Dat meldt de politie in een verklaring.
Afgelopen zaterdag stonden drie jonge mannen te klussen in de voortuin van een woning aan het Weverpad, toen zij rond 17.00 uur onder vuur werden genomen. Bij de schietpartij kwam een 19-jarige man om het leven. Hulpdiensten hebben hem nog gereanimeerd, maar hij overleed ter plaatse.
Een van de mannen raakte gewond en moest naar het ziekenhuis. Hij is buiten levensgevaar.
De lichtgewonde man, die wegrende, werd later aangetroffen en aangehouden. Hij is sinds vanmiddag weer vrij.
Zoektocht naar daders
Er werd na het schietincident een grote zoektocht naar de schutters opgezet, nog zonder resultaat. De politie roept omwonenden op deurbelcamerabeelden van het incident te delen.
Ook heeft de politie het signalement van de verdachten gedeeld. Een verdachte droeg een zwarte pet en een grijze jas met capuchon. De andere twee verdachten droegen zwarte mutsen en zwarte jassen met capuchon. Alle drie droegen een zwarte broek en zwarte sneakers.
'Ingrijpende gebeurtenis'
De burgemeester van Schiedam, Harald Bergmann, spreekt van een "ingrijpende gebeurtenis". In de omgeving van de plaats van de schietpartij zijn camera's opgehangen. Ook worden mogelijk woningen gesloten "om de openbare orde te herstellen".
Een woordvoerder van de politie zegt er rekening mee te houden dat de 19-jarige man die omkwam niet het beoogde doelwit was. "Maar er staan meerdere scenario's open die onderzocht worden." De burgemeester roept daarbij op om niet te speculeren.
Zondagavond werd er een stille tocht gehouden voor het 19-jarige slachtoffer. Enkele uren daarna waren er twee explosies in Schiedam. Het is onduidelijk of er een verband is met de dodelijke schietpartij.
Proef met minder bewaking in gevangenissen om personeelstekort op te vangen
9 november 2026 20:51
In drie gevangenissen verspreid over het land begint een proef om een groep gevangenen meer zelfstandigheid te geven. Ze krijgen minder beveiliging en ondersteuning vanwege personeelskrapte.
De proef duurt een jaar en is onderdeel van het Actieplan Ruimte voor Recht dat als doel heeft de capaciteitsproblemen in de gevangenissen op te lossen, schrijft Omroep Zeeland. Aan de pilot doen de Middelburgse gevangenis Torentijd mee, evenals een gevangenis in Ter Apel en in Veenhuizen.
Onderscheid in hoeveelheid aandacht
Insteek van de proef is dat niet iedere gevangene dezelfde aandacht nodig heeft. Door onderscheid te maken tussen de hoeveelheid beveiliging, begeleiding en ondersteuning kan het personeel gerichter worden ingezet, legt Jannine van den Berg uit. Zij is directeur Gevangeniswezen en Vreemdelingenbewaring bij de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI).
Gevangenen komen alleen in aanmerking voor de proef als ze voldoen aan vastgestelde criteria. Met de geselecteerden worden heldere afspraken gemaakt over bijvoorbeeld gedrag, verantwoordelijkheden en het nakomen van afspraken.
Tijdens de proef mogen de gevangenen zelfstandig gebruikmaken van de recreatieruimte en moeten ze vaste taken onderling verdelen. Ook krijgen ze meer mogelijkheden om te re-integreren.
Bij Torentijd zijn 12 gedetineerden geselecteerd, in Veenhuizen 24 en in Ter Apel 36.
Mogelijk op meer plekken
Het aantal incidenten en het veiligheidsgevoel zullen regelmatig worden gemonitord. De ervaringen worden gebruikt om het concept verder te ontwikkelen en uiteindelijk landelijk uit te rollen.
"De ervaringen van de collega's die nu met dit nieuwe concept aan de slag gaan, zijn ontzettend belangrijk om te leren wat werkt, wat beter kan en wat dit van medewerkers en gedetineerden vraagt", zegt Van den Berg.