Europese Commissie: verslavend ontwerp Facebook en Instagram in strijd met EU-regels
10 juli 2026 12:00
Meta, het bedrijf van Facebook en Instagram, houdt onvoldoende rekening met de invloed die het verslavende ontwerp van hun apps heeft op het welzijn van gebruikers. Daarmee overtreedt het volgens de Europese Commissie de Europese regels.
Eindeloos scrollen, pushberichten, gepersonaliseerde berichten zijn allemaal functies die gebruikers verleiden langer de apps te gebruiken. Dat leidt er volgens de Commissie toe dat het brein op de automatische piloot gaat, wat leidt tot "ongezonde gewoonten en dwangmatig gedrag".
De Commissie stelt daarnaast vast dat Meta informatie negeerde over hoeveel tijd jongeren 's nachts gebruikmaken van de app. Datzelfde geldt voor informatie over hoe aanpassingen aan reels en stories konden leiden tot overmatig of dwangmatig gebruik van de diensten.
Apps aanpassen
Facebook en Instagram hebben wel ingebouwde systemen die moeten voorkomen dat jongeren te veel tijd op de apps doorbrengen, maar volgens de Commissie zijn die niet effectief en leiden ze vrijwel niet tot minder gebruik. De optie voor ouderlijk toezicht - waarmee ouders invloed hebben op hoeveel tijd hun kinderen de apps gebruiken - is veel te complex om in te stellen.
De Commissie vindt dat Meta het design van beide apps moet aanpassen. Automatisch afspelen van video's en oneindig doorscrollen zouden bijvoorbeeld niet meer de standaardinstelling moeten zijn. Ook stelt de Commissie ingebouwde 'schermtijdpauzes' voor. Aanbevelingen die het algoritme doet, moeten minder het doel hebben een gebruiker in de app te houden.
Miljardenboete
Meta krijgt nu de kans om de bevindingen van de Europese Commissie te weerleggen. Als het bedrijf daar niet in slaagt, riskeert het een miljardenboete.
Die kan oplopen tot 6 procent van de wereldwijde omzet van het bedrijf. Vorig was die omzet zo'n 180 miljard euro. Dat betekent dat die boete kan oplopen tot 11 miljard euro.
De hoogte van een boete hangt af van de aard van de overtreding en hoelang die overtreding heeft plaatsgevonden. Meta kan de boete, wanneer definitief, nog aanvechten bij het Europees Hof.
Te jong
Het is de tweede keer in een paar maanden tijd dat de Commissie bevindingen over Meta presenteert. In april concludeerde ze dat Meta te weinig doet om te voorkomen dat jongeren onder de 13 jaar zijn platforms gebruiken. Ook daarvoor hangt het Amerikaanse techbedrijf een boete boven het hoofd.
Het Chinese TikTok kreeg in februari een tik op de vingers van de Commissie, eveneens vanwege het verslavende ontwerp. Meta ontving vorig jaar een boete van 200 miljoen euro, omdat het gebruikers liet kiezen tussen een gratis abonnement in ruil voor het delen van persoonlijke data voor advertenties, of een betaald abonnement voor Facebook en Instagram zonder advertenties.
Inmiddels is het ook mogelijk een gratis account met advertenties te nemen, maar daarbij minder persoonlijke gegevens te delen.
Relschoppers noodopvang IJsselstein krijgen gebiedsverbod
10 juli 2026 11:30
Meerdere overlastgevers die maandag protesteerden tegen de vluchtelingenopvang in IJsselstein, mogen voorlopig niet in de buurt van de opvang komen. Burgemeester Weststeijn heeft hun een gebiedsverbod van veertien dagen opgelegd.
Vanaf 1 juli worden maximaal 150 statushouders opgevangen op een veld van voetbalclub IJFC. De noodopvang blijft tot het einde van het jaar open.
Zo'n vijftien tot twintig mensen demonstreerden tegen die noodopvang. Bij dat protest werden bewoners van de opvang, omwonenden en hulpdiensten geïntimideerd, spullen vernield en brandgesticht. De politie hield maandagavond een 21-jarige man uit IJsselstein aan voor vernieling, schrijft RTV Utrecht.
Grenzen overgegaan
Burgemeester Weststeijn benadrukt dat demonstreren een grondrecht is en dat dat best een beetje mag schuren. Maar afgelopen maandag is een aantal personen volgens haar bewust grenzen over gegaan. "Omwonenden en bewoners van de noodopvang hebben zich zeer onveilig gevoeld", zegt ze.
Ze wijst op het feit dat de bewoners minder dan twaalf uur daarvoor bij de opvang waren aangekomen. Onder hen waren kinderen.
In totaal krijgen "minder dan tien" relschoppers een gebiedsverbod opgelegd, zo laat een woordvoerder weten.
Onrust in de stad
De noodopvang leidde al eerder tot onrust in de stad. Begin mei werden het stadhuis en het theater vernield en agenten bekogeld met zwaar vuurwerk. Tijdens de bouw blokkeerden actievoerders de ingang van het gebouw.
Woensdag schreef de burgemeester aan de gemeenteraad dat de gemeente "zorgvuldiger te werk" had moeten gaan. Ze noemde onder andere dat de voetbalclub eerder bij het proces betrokken had moeten worden.
België wil verplicht tolvignet volgend jaar mei invoeren, ook dagpas mogelijk
10 juli 2026 11:23
Wie gebruikmaakt van de wegen in België moet vanaf volgend jaar mei een tolvignet aanschaffen. Daar wordt mogelijk vandaag in de Vlaamse regering een akkoord over bereikt, schrijven Belgische media die een voorstel van het plan hebben ingezien. Belgen en buitenlanders moeten zo'n vignet aanschaffen.
Vanaf 1 mei 2027 wordt een tolvignet voor voertuigen tot 3500 kilo verplicht. Dat kan volgens Belgische media online worden gekocht en gekoppeld aan het kenteken.
Hoeveel iemand moet betalen, hangt af van de uitstoot van het voertuig. Ook kunnen automobilisten kiezen uit verschillende vignetten.
Schonere auto, goedkoper vignet
Zo betaalt een oudere en vervuilende auto 11,25 euro per dag. Ook kan een automobilist een tolvignet aanschaffen voor 10 dagen (15 euro), een maand (23,80 euro), twee maanden (37,50 euro) of een jaar (125 euro).
Hoe schoner het voertuig, hoe goedkoper het vignet. Een elektrische auto betaalt voor een tolvignet 8,10 euro per dag en voor een jaar 90 euro.
De regeringen van Vlaanderen, Wallonië en Brussel schatten dat het tolvignet de staatskas zo'n 200 miljoen euro per jaar zal opbrengen. Met de opbrengst wil België de wegen in het land verbeteren.
Compensatie
De Vlaamse regering wil dat Belgen gecompenseerd worden voor het vignet door de verkeersbelasting te verlagen. Maar Europese regels laten het niet toe dat buitenlanders via een tolvignet moeten betalen voor het gebruik van snelwegen terwijl inwoners van het land gecompenseerd worden voor de kosten van het vignet.
Duitsland wilde een soortgelijk plan invoeren maar werd in 2019 door het Europese Hof van Justitie teruggefloten omdat de maatregel discriminerend is.
De kans is groot dat andere Europese landen de maatregel juridisch zullen aanvechten, schrijft de Belgische krant De Morgen.
'Erg teleurstellend'
Minister Karremans van Infrastructuur noemt het Belgisch plan "erg teleurstellend". Volgens de minister heeft hij veel contact gehad met zijn Vlaamse collega over de kwestie.
"Ik heb hem gevraagd of er mogelijkheden zijn voor verzachtende maatregelen, zeker voor mensen in Limburg en het zuiden van Brabant die ook voor hun werk soms elke dag de grens over moeten en die nu moeten betalen voor een vignet. Ik heb begrepen dat dat er niet in zit."
Europese Commissie
Zodra het voorstel door de Vlaamse regering wordt goedgekeurd, zullen de Waalse en Brusselse regeringen volgen. Alleen over de verdeling van de kosten is volgens Belgische media nog discussie.
In augustus zal de Belgische regering het plan voorleggen aan de Europese Commissie.
12 doden, 23 vermisten bij natuurbrand Spanje, slachtoffers probeerden te vluchten
10 juli 2026 11:00
Er worden nog 23 mensen vermist bij de natuurbrand die woedt bij Los Gallardos in Zuid-Spanje. Inmiddels zijn er twaalf doden en acht gewonden gemeld. Vier van de gewonden zijn er ernstig aan toe.
Het is de dodelijkste natuurbrand in Andalusië, sinds men dodentallen bij natuurbranden bijhoudt. De hulpdiensten troffen de dodelijke slachtoffers op twee verschillende locaties aan. Op een plek zaten de slachtoffers nog in een auto.
Volgens waarnemend minister van Volksgezondheid en Noodsituaties Antonio Sanz werden de slachtoffers overvallen door de brand, die zich extreem snel verspreidde, schrijft de Spaanse krant El País.
Drooggevallen rivierbedding
Volgens hem gaat het waarschijnlijk om buitenlanders, die een andere route dan de geplande evacuatieroute namen. De slachtoffers wilden via een drooggevallen rivierbedding de brand ontvluchten, maar werden overvallen door het vuur.
El País schrijft dat de autoriteiten vermoeden dat het in een geval om Britten gaat, omdat het stuur aan de rechterkant zat. In de auto zaten vier mensen.
De andere groep bestond uit negen personen, van wie er twee konden worden gered. In die groep had één persoon de Spaanse nationaliteit, de anderen waren toeristen of buitenlanders die in Spanje wonen. Daarnaast zou er nog een twaalfde dode zijn gevallen, over wie nog geen details zijn bekendgemaakt.
Instructies hulpdiensten
Sanz spoort mensen aan om te luisteren naar de instructies van de hulpdiensten, waarbij mensen ofwel moeten blijven waar ze zijn of de officiële evacuatieroutes moeten volgen.
Volgens Spaanse media ontstond de brand nadat een stroomkabel was losgeraakt. De extreem droge grond vatte toen vlam, waarna het vuur zich snel verspreidde.
De brand is nog altijd niet geblust. Volgens Sanz worden de bluswerkzaamheden bemoeilijkt door het terrein. In het gebied staan overal huizen, citeert El País de politicus.
Er zijn zo'n 150 brandweermensen aan het blussen. Ook 220 militairen van de Spaanse militaire hulpdiensten helpen mee. Meerdere wegen zijn afgesloten.
In deze video proberen brandweerlieden de brand bij Los Gallardos te blussen:
De Spaanse premier Sánchez heeft zijn medeleven betuigd aan de nabestaanden van de slachtoffers. Hij spreekt in een bericht op X over "enorm verdriet en verslagenheid" en roept mensen op voorzichtig te zijn.
Ook het Spaanse koningshuis heeft gereageerd op de branden. De koning en koningin betuigen in een bericht op sociale media hun medeleven aan de families en nabestaanden van de slachtoffers.
De regionale overheid heeft een telefonische hulplijn geopend voor mensen die getroffen zijn door de de branden.
Temperaturen boven de 30 graden: Nationaal Hitteplan vanaf morgen weer actief
10 juli 2026 10:57
Voor de tweede keer deze zomer gaat het Nationaal Hitteplan gelden. Na overleg met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft het weerinstituut KNMI besloten morgen te laten ingaan voor Zeeland, Zuid-Holland, Noord-Brabant, Limburg, Utrecht, Gelderland en Overijssel.
Het Nationaal Hitteplan wordt geactiveerd als het aanhoudend warm is met temperaturen boven de 27 graden. Dit gaat dan gepaard met code geel.
Bij extreme hitte kan dit verhoogd worden naar code oranje of code rood. Dat gebeurde drie weken geleden, bij de vorige activering van het Nationaal Hitteplan, van 18 juni tot en met 29 juni.
Erg heet weekend
Het KNMI verwacht dat het de komende dagen erg warm wordt. In het weekend wordt een gemiddelde temperatuur verwacht van 29 graden, in de dagen daarna kan dit oplopen naar 32 graden.
Daarnaast is de verwachting dat de zonkracht de komende dagen erg sterk wordt, wat de kans dat een onbeschermde huid verbrandt extra hoog maakt.
Het Nationaal Hitteplan is een alarmeringssysteem dat met name is bedoeld om mantelzorgers en kwetsbare groepen in de samenleving te waarschuwen voor verwachte hitte. Het gaat dan vooral om ouderen, kinderen en mensen die langdurig ziek zijn.
Vooral ouderen zijn kwetsbaar omdat zij hun lichaamstemperatuur slechter onder controle kunnen houden en minder dorstgevoel hebben. Zij lopen het risico uit te drogen.
Voldoende drinken
Het RIVM adviseert daarom om deze groepen extra goed in de gaten te houden. Daarnaast zegt het RIVM dat men voldoende moet drinken, de woning en het lichaam koel moet houden en alert moet zijn op oververhitting. Signalen daarvoor zijn hoofdpijn, duizeligheid, vermoeidheid en een erge dorst.
Het is niet voor het eerst dat twee keer in één zomer het Nationaal Hitteplan wordt geactiveerd, ook vorig jaar was dit het geval.
Rest van Europa
De aanhoudende hitte in Nederland staat niet op zichzelf. De Europese klimaatdienst Copernicus maakte gisteren bekend dat West-Europa nog nooit zo'n warme junimaand heeft meegemaakt als dit jaar.
Operatie voltooid: Tapijt van Bayeux aangekomen in British Museum
10 juli 2026 10:11
Het beroemdste en kostbaarste wandkleed ter wereld is na bijna duizend jaar terug op Britse bodem. Het Tapijt van Bayeux is vannacht vanuit Frankrijk overgebracht naar het British Museum in Londen waar het een jaar lang te zien zal zijn.
Persbureau Reuters omschrijft het als een omgekeerde meesterkraak: in het holst van de nacht werd het middeleeuwse meesterwerk in het geheim en onder strenge veiligheidsmaatregelen bij het museum afgeleverd en binnengebracht.
Het was al bekend dat het transport ergens deze week 's nachts zou plaatsvinden. Dat ging niet zo maar. Het 70 meter lange kleed moest worden samengevouwen en in een kast met klimaatbeheersing worden geplaatst.
De kast werd op een schokbestendige kar gezet die op zijn beurt in een vrachtwagen verdween. Die vertrok vannacht onder politiebegeleiding vanaf een geheime locatie naar de Kanaaltunnel.
De aankomst liet de curator van deze tentoonstelling niet onberoerd: "Het klinkt misschien een beetje raar dat je enthousiast wordt van een vrachtwagen die achteruit rijdt naar een laadplatform en dat een doos wordt geopend", zei ze tegen de BBC. "Maar als je je realiseert wat erin zit, hoe oud dat is, hoe dicht dat was bij de gebeurtenissen die worden afgebeeld, door mensen die het meemaakten - dat is heftig."
100.000 kaartjes
Het kleed is vanaf 10 september een jaar lang te zien in het museum. De belangstelling is groot. Op de eerste dag van de verkoop, verkocht het museum bijna 100.000 kaartjes.
"Het leek wel of het om het popfestival van Glastonbury ging", zegt museumdirecteur Nicholas Cullinan. "Ik had niet verwacht dat mensen zo geïnteresseerd zouden zijn in een duizend jaar oud borduurwerk."
Slag bij Hastings
Een deel van de verklaring is dat het wandkleed het verhaal van een cruciale gebeurtenis uit de geschiedenis van het Verenigd Koninkrijk vertelt: dat van de Slag bij Hastings in 1066. Dat jaar trok Willem de Veroveraar vanuit Normandië Het Kanaal over, versloeg hij de Angelsaksische koning Harold en werd hij de eerste Normandische koning van Engeland.
Aangenomen wordt dat Willems halfbroer, bisschop Odo van Bayeux, kort daarna Britse nonnen opdracht gaf om het verhaal van de slag gedetailleerd vast te leggen.
Het resultaat was een kleurrijk wandkleed, waarin het verhaal in 58 scènes wordt verteld, compleet met man-tegen-mangevechten, afgehakte lichaamsdelen en de ongelukkige Harold die in de slag na een pijl in zijn oog het leven liet.
Na voltooiing werd het kleed naar Bayeux overgebracht. Daar is het nooit weggeweest, op twee korte uitstapjes naar het Louvre in Parijs na.
Symbool
Het kleed symboliseert de geschiedenis van de relatie tussen Britten en Fransen die in de eeuwen na de Slag bij Hastings soms tegen elkaar vochten en dan weer zij aan zij tegen een gezamenlijke vijand.
Op dit moment is de relatie weer goed. Het museum in Bayeux, waar het normaal gesproken hangt, wordt gerenoveerd. Om die reden stond president Macron niets in de weg om het kleed een jaar aan het British Museum af te staan.