Reisadviezen Midden-Oosten aangescherpt vanwege opgelaaid geweld Iran en VS
22 juli 2026 01:07
Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft de reisadviezen voor een aantal landen in het Midden-Oosten aangescherpt. Volgens het ministerie is de situatie er verslechterd.
Voor Qatar, Jordanië, Saudi-Arabië, Koeweit en de Verenigde Arabische Emiraten geldt nu een oranje reisadvies. Dat betekent dat vakanties naar die landen worden afgeraden en dat geadviseerd wordt alleen naar die landen te reizen als dat noodzakelijk is. De oranje code betekent ook dat Nederlandse ambassades bij problemen minder goed kunnen helpen.
Het reisadvies voor Bahrein is zelfs rood. "Wat uw situatie ook is: reis er niet heen. Het is er te gevaarlijk", zegt het ministerie.
Vier kleurcodes
Het ministerie van Buitenlandse Zaken hanteert vier kleurcodes bij reisadviezen:
Aanleiding voor de aanscherping van de reisadviezen is volgens het ministerie de opgelaaide oorlog tussen de Verenigde Staten en Iran. Iran voert als reactie op Amerikaanse aanvallen weer aanvallen uit op bondgenoten van de VS in het Midden-Oosten.
Jonge man doodgeschoten rond feesten Nijmeegse Vierdaagse
21 juli 2026 22:53
In Nijmegen is rond de Vierdaagsefeesten iemand doodgeschoten. Dat gebeurde iets na 22.00 uur. Het slachtoffer overleed niet veel later in het ziekenhuis.
Volgens de politie is het slachtoffer een jonge man. Hij werd neergeschoten aan de Graafseweg, net buiten het festivalgebied. Er was op dat moment veel publiek in de stad aanwezig.
Op de melding kwamen meerdere ambulances en een traumahelikopter af. Het is nog niet duidelijk wat de toedracht is van het incident.
De politie heeft de plek waar het gebeurde afgezet voor onderzoek. Een dader is nog niet aangehouden. De politie roept getuigen op zich te melden.
Hoge energiekosten en concurrentie: Chemelot kijkt met zorg naar toekomst
21 juli 2026 22:23
Gordijnen, keukenkastjes, waterkokers, en ook afwasborstels. Allemaal bevatten ze materialen afkomstig van het kilometers grote industriecomplex Chemelot, in Geleen.
Op Chemelot is te merken dat de chemische industrie al geruime tijd in moeilijkheden verkeert. De afgelopen jaren vielen er geregeld klappen. Afgelopen vrijdag kondigde de Europese Commissie aan dat de industrie meer tijd krijgt om te verduurzamen, maar of dat de redding wordt voor de chemische industrie moet nog blijken.
"Mensen die langs Chemelot rijden zien pijpen en buizen, maar realiseren zich niet dat de fiets, helm en de fietskleding er allemaal niet zouden zijn zonder dit industriepark", zegt de directeur van het chemische industriepark, Koos van Haasteren.
Domino-effect
Zijn boodschap is simpel: we zijn onmisbaar. Maar tegelijkertijd verkeert het complex van pijpen en koeltorens in Limburg in zwaar weer. Het Saudische Sabic en het Egyptische OCI moesten fabrieken verkopen en chemiebedrijf Fibrant sloot drie van de zeven fabrieken op het terrein, omdat het niet meer kon concurreren met productie vanuit Azië.
"Bedrijven zijn als een soort schakels met elkaar verbonden", zegt de decaan van de faculteit scheikunde aan de TU Eindhoven, Mark Boneschanscher. "Als er een omvalt krijg je een soort domino-effect waartegen je moeilijk kunt ingaan."
Een van de problemen waar de chemische industrie mee kampt, is de hoge gasprijs. De industrie gebruikt gas als brandstof en voor de productie van bijvoorbeeld kunstmest. Decennialang was gas een goedkope vorm van energie. Maar dat is inmiddels veranderd, door tal van oorzaken.
Gevolg: de prijs van gas is sinds 2020 meer dan vertienvoudigd, en piekte gedurende de energiecrisis van 2022. Daarom wil de sector over naar duurzamere energiebronnen, maar de hoge energieprijs in Nederland blijft een doorn in het oog.
"Wij willen in de toekomst meer elektriciteit gebruiken en minder gas, maar dat lukt niet met een overbelast stroomnet", zegt Van Haasteren. Hij maakt duidelijk dat ze al hard op weg zijn om verder te verduurzamen, maar dan moet dat wel mogelijk zijn.
Van Haasteren weet nog niet of het versoepelen van de Europese uitstootregels via het ETS-systeem op dat gebied veel gaat helpen. Wetenschapper Boneschanscher denkt wel dat er een effect zal zijn. "Het systeem zorgt er juist ook voor dat bedrijven blijven verduurzamen."
China
Tegelijk blijft de concurrentie uit Aziatische landen groot. Daar is de afgelopen jaren veel chemische industrie bijgebouwd, met volgens een volgens Van Haasteren "disproportionele" stijging van de uitstoot tot gevolg. Dat roept de vraag op wat er prioriteit heeft, zegt hij. "Willen we dat deze producten in Europa worden gemaakt op een duurzame wijze, of laten we het over aan een ander continent waarvan we niet weten hoe ze er worden gemaakt?"
Directeur van Natuur en Milieu Marjolein Demmers weet dat wel. "Natuurlijk willen we dat. Maar het is gek om dan de ambities omlaag te schroeven. We zitten in een klimaatcrisis. Ze staan in China ook niet stil op het gebied van verduurzaming. Maar juist daarom is het zo belangrijk hier te investeren."
Defensie
Het is ook vooral een politieke keuze of we de chemische industrie in Nederland overeind moeten houden, zegt Boneschanscher. "Als je het over onze strategische autonomie hebt is de keuze wat mij betreft eenvoudig. Dan moeten we zeggen: dit moet hier blijven", aldus Boneschanscher. Hij wijst onder meer onder meer op het belang dat defensie heeft bij de vezels die op Chemelot worden gemaakt voor kogelwerende vesten.
En dan is de werkgelegenheid voor Chemelot nog niet meegenomen, 8500 mensen werken er en dan zijn er nog honderden studenten verbonden aan de onderzoekscampus in Geleen.
Gezondheidseffecten
Alle argumenten vóór het behoud van de industrie nemen niet weg dat er ook kritiek is op het Limburgse chemiecomplex. Over de uitstoot van chemische stoffen maken omwonenden zich zorgen, wat aanleiding voor het RIVM is om de gezondheidseffecten te verkennen.
In februari schreef regionale krant De Limburger dat het risico op kanker voor omwonenden groter is dan eerst werd gedacht. Zowel Chemelot als de provincie Limburg benadrukt dat de uitstoot, ook op basis van metingen, binnen de wettelijke normen valt.
President Zelensky stuurt ook legerchef Syrsky weg
21 juli 2026 22:00
De Oekraïense commandant der strijdkrachten Oleksandr Syrsky wordt ontslagen. President Zelensky heeft dat bekendgemaakt op sociale media, zonder reden te geven. Syrsky's ontslag werd vorige week meermaals geëist door betogers.
Syrsky was ruim 2,5 jaar de aanvoerder van het Oekraïense leger. Hij is niet de eerste hooggeplaatste leider die de afgelopen tijd door Zelensky wordt weggestuurd. Zo ondergaat het kabinet een herschikking.
Onder anderen de populaire minister Fedorov van Defensie werd ontslagen. Dat leidde tot verzet onder Oekraïners. Hij wordt beschouwd als het brein achter de nieuwste fase van de drone-oorlog tegen Rusland, die de laatste maanden steeds meer vruchten afwerpt.
Protest in Oekraïense steden
Meerdere dagen op rij gingen mensen de straat op, als steunbetuiging aan Fedorov. Daarbij eisten ze ook het vertrek van legerchef Syrsky, die naar verluidt in conflict was geraakt met zijn minister. Fedorov zou de strijdkrachten hebben willen hervormen, tegen het zere been van generaals als Syrsky.
Zelensky zegt daar niets over in zijn verklaring. "Ik ben Oleksandr Syrsky dankbaar en elk van onze soldaten voor de sterke frontlinieposities van Oekraïne", zegt de president. Hij roemt onder meer de Oekraïense verrassingsaanval op de Russische regio Koersk onder Syrsky. In 2024 wist het Oekraïense leger maandenlang een deel van de grensregio bezet te houden.
Correspondent Midden- en Oost-Europa Christiaan Paauwe:
"Zelensky kon na alle ophef en demonstraties van afgelopen week niet anders dan Syrsky wegsturen. De hoogste generaal was sinds zijn aanstelling al een controversieel figuur vanwege zijn Sovjet-stijl en zijn bereidheid om mensen op te offeren. Demonstranten zagen hem als een sta-in-de-weg voor de nodige hervormingen.
Dat Zelensky nu een jonge, ervaren generaal naar voren schuift die bekendstaat om zijn modernere aanpak, is dan ook een opluchting voor veel Oekraïners. Ze zien het als een belangrijke stap om de oorlog te winnen en als bewijs dat ze nog altijd in een democratie leven waarin hun president naar ze luistert, al moeten we nu nog zien wat er met Fedorov gaat gebeuren.
Zelensky heet hem een andere functie aangeboden op het gebied van defensie, maar de net weggestuurde minister zou alleen weer op zijn oude plek willen terugkeren. Dat was ook - naast het vertrek van Syrsky - de tweede eis van de demonstranten."
De opvolger van Syrsky als commandant der strijdkrachten wordt Mychajlo Drapaty. Deze 43-jarige militair heeft diverse topfuncties binnen het leger bekleed, zoals commandant der landstrijdkrachten.
Schepen en distributiecentra
Na ruim 4,5 jaar oorlog is het einde van de strijd nog niet in zicht. Inmiddels weet het Oekraïense leger Rusland geregeld diep achter de frontlinie te treffen. Aanvankelijk werden vooral oliedepots onder vuur genomen, maar de laatste tijd ook schepen van de Russische schaduwvloot en zelfs distributiecentra van de grootste online retailer van Rusland.
De Oekraïense strijdkrachten hebben dit jaar voor het eerst in lange tijd weer wat bezet gebied bevrijd. Tegelijkertijd blijft Rusland langzaam oprukken op meerdere plekken aan het front. Het Russische leger blijft Oekraïense steden treffen met raketten, mede doordat Oekraïne te weinig onderscheppingsraketten heeft. Kyiv kampt met een groot tekort aan militairen, onder meer vanwege dienstweigering en desertie.
Smithsonian bijt van zich af na kritiek van Witte Huis: 'We moeten hele verhaal vertellen'
21 juli 2026 21:54
De directeur van het National Museum of American History in Washington wijst de scherpe kritiek van het Witte Huis op haar functioneren van de hand. Haar museum werd in een rapport weggezet als een bolwerk van "radicale activisten" die "niet willen dat je van je land houdt".
Maar vaderlandsliefde hoeft niet automatisch neer te komen op blind patriottisme, vindt directeur Anthea Hartig. Die liefde kan volgens haar ook blijken uit het tonen van de onwelgevallige kanten van de nationale geschiedenis.
Hartig sprak vandaag Congresleden over het rapport, dat verscheen op de 250ste verjaardag van de VS. Daarin wordt het prestigieuze Smithsonian Instituut, waar het museum onder valt, gekenschetst als een links bastion. Vooral Hartig zou met haar 'woke' ideologie alles waar Amerikanen trots op zijn in twijfel trekken.
"Het museum stelt Amerika voor als een problematisch land gesticht door mannen met grote tekortkomingen, gedefinieerd door witte superioriteit, slavernij, verovering, uitsluiting, onderwerping, racisme, xenofobie, misogynie en systemisch onrecht", concludeerde het rapport.
'Zelf conclusies trekken'
Bij het Congres bestreed Hartig die typering. "Het rapport schetst geen eerlijk beeld van alles wat het museum doet", meende ze. "Met onderzoek, precisie en compromisloze toewijding willen wij het hele verhaal van Amerika vertellen."
Het museum kiest geen partij in politieke debatten, voerde Hartig aan. "We bewaren en vertonen aspecten van het Amerikaanse leven in zijn gehele breedte, zodat het publiek het verleden kan ontdekken en zelf conclusies trekken."
Het is daarbij volgens haar niet onvaderlandslievend om ook de momenten te behandelen "waarin het land zijn idealen niet waarmaakte". "Dat is niet on-Amerikaans, het getuigt juist van respect voor het Amerikaanse volk en de belofte constant te werken aan 'een betere vereniging'", haalde ze de openingswoorden van de Amerikaanse grondwet aan.
180 jaar oud
Het Smithsonian werd in 1846 opgericht met een legaat van de Britse wetenschapper James Smithson om "kennis te vergaren en verspreiden". Het instituut groeide uit tot een toeristische trekpleister met goedbezochte musea, galerieën en een dierentuin op prominente locaties in de hoofdstad van de VS. Vorig jaar trokken de locaties 15 miljoen bezoekers.
Dat geliefde historische figuren als de oud-presidenten Washington, Lincoln en Jefferson of nationale symbolen er maar bekaaid van afkomen in haar museum, noemde ze onwaar. Bij binnenkomst wordt de bezoeker begroet door een enorm Washington-beeld, de schrijftafel waar Jefferson de Onafhankelijkheidsverklaring op schreef is een van de topstukken en de Star-Spangled Banner (de vlag uit het Amerikaanse volkslied) is in alle glorie te zien.
"Ik heb gezien hoe 10-jarigen hun hand op hun hart leggen bij de Star-Spangled Banner, zonder dat iemand zei dat ze dat moesten doen", zei Hartig. "Dat is het National Museum of American History op zijn best: als patriotisme niet wordt opgedrongen, maar wordt ingegeven."
Hartig kreeg in het Congres bijval van Democraten, die waarschuwen dat president Trump alleen een chauvinistisch succesverhaal wil vertellen. "Hij misbruikt zijn macht om politieke gehoorzaamheid af te dwingen van een gerespecteerd cultureel instituut", meende Afgevaardigde Joe Morelle. "Maar het is niet aan een president om de geschiedenis te herschrijven."
Trump trekt in zijn nieuwe ambtstermijn geregeld ten strijde tegen meer diversiteit in de Amerikaanse geschiedschrijving. Zo werden teksten bij nationale parken aangepast als ze voor hem onwelgevallige feiten vermelden en werden panelen over zwarte WO II-militairen verwijderd op begraafplaats Margraten. Ook wees hij de Nederlandse directeur van de National Portrait Gallery de deur vanwege haar beleid.
Hartig nodigde de Congresleden van harte uit voor een rondleiding in haar museum. "Dan treft u niet een instituut aan dat zijn land is vergeten, maar juist een dat er genoeg van houdt om het hele verhaal te vertellen, de triomfen en de worstelingen, de moed en de beloftes."
Franse parlement stemt in met verbod op sociale media voor kinderen onder 15
21 juli 2026 21:18
Het Franse parlement heeft ingestemd met een wet die kinderen onder de 15 jaar verbiedt sociale media te gebruiken. Daarmee is Frankrijk het eerste land in de Europese Unie dat een algemeen verbod op sociale media voor kinderen invoert.
De Franse regering wil met de wet kinderen beter beschermen tegen de schadelijke effecten van sociale media. De doelstelling is dat de regels in september ingaan, met het begin van het nieuwe schooljaar.
Mogelijk volgt eerst nog een toetsing door de Constitutionele Raad, die bekijkt of de wet in overeenstemming is met de grondwet.
De wet verplicht socialemediaplatforms om de leeftijd van gebruikers te controleren en kinderen onder de 15 jaar de toegang te ontzeggen. Online encyclopedieën als Wikipedia en platforms voor het delen van opensource-software vallen niet onder het verbod.
Leeftijdscontrole
Ook legt de wet een landelijk telefoonverbod op voor Franse middelbare scholen. Op basisscholen en lagere middelbare scholen in Frankrijk gelden al langer beperkingen voor het gebruik van mobiele telefoons.
Hoe platforms de leeftijd van gebruikers moeten controleren, mogen zij grotendeels zelf bepalen. Volgens de Franse zender BFM mogen ze kiezen uit verschillende methoden, zolang die voldoen aan Europese privacyregels.
De Europese Commissie werkt aan een systeem dat de leeftijd controleert zonder dat die persoon andere persoonlijke gegevens hoeft te delen. Het is nog niet duidelijk hoe bestaande accounts van kinderen onder de 15 jaar worden opgespoord en geblokkeerd.
Verbod andere landen
Volgens een eerder dit jaar verschenen rapport van de Franse gezondheidsautoriteit Anses, waar BFM naar verwijst, kunnen sociale media onder meer bijdragen aan slaapproblemen, angst- en depressieklachten en een negatief zelfbeeld bij jongeren.
In een onderzoek onder tienduizenden Oostenrijkse jongeren werd een vergelijkbare conclusie getrokken. In Oostenrijk bestaan plannen om vanaf 2027 sociale media voor kinderen onder de 14 aan banden te leggen.
Australië voerde vorig jaar al een verbod in op sociale media voor kinderen onder de 16 jaar. Ook in Nederland klinkt de roep om zo'n maatregel steeds luider: uit onderzoek kwam begin dit jaar naar voren dat 63 procent van de Nederlanders voorstander is van een verbod.