Wekdienst 24/6: Staking in het openbaar vervoer • Code oranje voor hitte gaat in
24 juni 2026 06:27
Goedemorgen! Vakbond FNV houdt vanochtend een staking in het openbaar vervoer en vanaf 12.00 uur geldt code oranje voor negen provincies vanwege extreme hitte.
Het weer: Het is vandaag zonnig en heet zomerweer, de temperatuur stijgt naar 30 tot lokaal 36 graden. Het blijft droog en de zwakke tot hooguit matige wind is variabel van richting.
Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.
Wat kun je vandaag verwachten?
Wat heb je gemist?
Het afgelopen jaar zijn 270 kinderen slachtoffer geworden van ontvoering door een van hun ouders. Dat zijn er 70 meer dan een jaar eerder, blijkt uit cijfers van het Centrum Internationale Kinderontvoering.
De meeste kinderen worden meegenomen naar Polen, gevolgd door Spanje en Syrië. Die laatste twee landen zijn nieuwe in de top 5. Centrum IKO verklaart de opkomst van Spanje als bestemming door de toenemende kosten in het levensonderhoud in Nederland: ouders zoeken daardoor hun toevlucht tot het goedkopere Spanje.
Syrië is nieuw in de lijst door de recente machtswisseling in het land. Daardoor ziet het centrum vaker vaders die willen terugkeren, terwijl moeders nog hier willen blijven.
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
In Europa is het heet. In Spanje hebben ze daar voor sommigen wat op verzonnen: in Barcelona kregen mensen met een mobiele beperking dankzij een speciaal team de mogelijkheid om af te koelen in de Middellandse Zee.
Doe rustig aan met de hitte! Fijne dag.
Nederland daalt opnieuw op internationale kinderrechtenranglijst
24 juni 2026 06:00
Nederland is opnieuw gedaald op de internationale kinderrechtenranglijst. Voor het tweede jaar op rij staat Nederland buiten de top 20 van de KidsRights Index. Ons land staat nu op plek 22. Vier jaar geleden stond Nederland nog in de top 10.
De ranglijst is een initiatief van de kinderrechtenorganisatie KidsRights, die hiervoor wereldwijd onderzoek doet naar de naleving van kinderrechten. Dat doet de organisatie sinds 2013 samen met de Erasmus Universiteit Rotterdam.
Volgens KidsRights is Nederland gezakt op de ranglijst vanwege de aanhoudende stijging van obesitas onder kinderen en een stijgende kindersterfte. Ook ziet KidsRights op veel andere punten onvoldoende verbetering.
Wat is de KidsRights Index?
De KidsRights Index is de wereldwijde ranglijst die ieder jaar meet hoe het gaat met de kinderrechten in een land. De score van in totaal 194 landen wordt bepaald door vijf fundamentele rechten die kinderen beschermen: het recht op leven, recht op gezondheid, recht op onderwijs, recht op bescherming en of er een gunstig klimaat voor de rechten van het kind is. De eerste index was in 2013. Toen stond Nederland op de derde plek.
Het aantal sterfgevallen onder kinderen jonger dan vijf jaar steeg afgelopen jaar van 3,91 naar 3,96 per 1000 levendgeborenen in Nederland. Dat is hoger dan het West-Europese gemiddelde van 3,3 sterfgevallen per 1000 geboortes. Van de 32 West-Europese landen kennen slechts vijf landen hogere cijfers.
Problematiek rond geboorten raakt met name kwetsbare mensen. Uit recent onderzoek van Erasmus MC blijkt dat de babysterfte in armere wijken ongeveer twee keer zo hoog is als in meer welvarende buurten. Ook onder vrouwen in kwetsbare omstandigheden, onder wie vrouwen die verblijven in de asielopvang, ligt de babysterfte aanzienlijk hoger.
Online materiaal
Nederland slaagt er volgens KidsRights ook onvoldoende in om verschillende problemen rond kinderrechten aan te pakken. Het gaat om kinderarmoede, de verspreiding van online materiaal van seksueel misbruik van kinderen, de kwaliteit van de jeugdzorg en de beperkte aandacht voor kinderrechten in het asiel- en migratiebeleid.
Het VN-Kinderrechtencomité waarschuwde Nederland de afgelopen jaren herhaaldelijk voor problemen in de jeugdzorg, de positie van kinderen in de asielketen en kinderarmoede. Op veel van die punten ziet KidsRights onvoldoende verbetering. Daar komen de de stijgende kindersterfte en toenemend overgewicht bij.
Een belangrijke nieuwe conclusie van het onderzoek van KidsRights is dat obesitas wereldwijd voor het eerst vaker voorkomt onder kinderen en jongeren dan ondergewicht. Daarmee is volgens KidsRights sprake van een historisch omslagpunt. Ook Nederland heeft met deze ontwikkeling te maken.
Kinderrechten wereldwijd onder druk
In Nederland heeft ruim 14 procent van de kinderen en jongeren tussen de 4 en 20 jaar overgewicht of obesitas. Van de kinderen jonger dan vijf jaar heeft 5,4 procent overgewicht. Daarmee scoort Nederland minder goed dan Duitsland, waar dit percentage op 3,3 procent ligt, en België, waar 4,9 procent van de jonge kinderen overgewicht heeft. De cijfers in Nederland stijgen al meer dan twintig jaar en naar verwachting zet die ontwikkeling door.
Uit de KidsRights Index blijkt wel dat de wereldwijde kinderrechten in het algemeen onder druk staan en de situatie in Nederland niet op zichzelf staat. Slechts vijf landen verbeterden hun positie in de hoogste categorie van de ranglijst, terwijl 31 landen achteruitgingen.
Seksueel geweld
Zo nam seksueel oorlogsgeweld tegen kinderen sinds 2024 met 35 procent toe, door de gewapende conflicten in de wereld. Daarnaast worden kinderen volgens het rapport steeds vaker gerekruteerd, uitgebuit of op andere manieren slachtoffer van ernstige schendingen van hun rechten.
"Of het nu gaat om oorlog, seksueel geweld, voedselonzekerheid, stijgende kindersterfte of obesitas: kinderen betalen de prijs voor problemen die zij niet hebben veroorzaakt", zegt Marc Dullaert, voorzitter van KidsRights. "De vraag is niet of we weten wat er moet gebeuren. De vraag is waarom we kinderen nog steeds onvoldoende beschermen."
Ov-staking en manifestaties: vakbonden voelen zich sterk
24 juni 2026 05:04
Tot 08.00 uur vanochtend rijdt het openbaar vervoer in het hele land niet. Het is de belangrijkste werkonderbreking in deze actieweek, georganiseerd door de vakbonden.
De bonden eisen dat het kabinet een bezuiniging op de sociale zekerheid van 6,5 miljard euro van tafel haalt. Als het kabinet de actie van deze week niet serieus neemt, volgen er na de zomer meer ov-acties, zegt de FNV.
De vakbonden voelen zich sterk op dit moment. De acties zorgen voor nieuwe zichtbaarheid. Door de nauwe contacten met oppositiepartij Pro lijkt het minderheidskabinet niet om de bonden heen te kunnen.
AOW, WW, WIA
In het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA staat dat er wordt ingegrepen in de AOW, de WW en de WIA. Het kabinet wil de AOW-leeftijd sneller laten oplopen, de werkloosheidsuitkering moet worden ingekort en de uitkering voor langdurig en volledig afgekeurde Nederlanders moet naar beneden.
Vanwege die plannen liepen de vakbonden in maart meteen weg bij het kennismakingsgesprek met het minderheidskabinet van premier Jetten. Minister Vijlbrief van Sociale Zaken zat later nog wel een keer met werkgevers en werknemers om tafel, maar voor de bonden was dat onvoldoende om hun acties op te schorten.
Dus worden deze week nog meer werkonderbrekingen en manifestaties gehouden. Pas als ingrepen in de AOW, WW en WIA uit de begroting voor Prinsjesdag verdwijnen, willen de bonden weer in gesprek.
AOW al van tafel
Al snel na zijn aantreden zei minister Vijlbrief dat de snellere stijging van de AOW-leeftijd niet zo'n haast heeft. Later zei hij van het plan af te zien, maar de vakbonden willen dat de bezuiniging ook echt uit de begroting voor Prinsjesdag wordt gehaald.
Daarnaast vinden ze dit een sigaar uit eigen doos: in 2019 spraken werkgevers en werknemer in het Pensioenakkoord af dat de AOW juist wat langzamer zou stijgen. De snellere stijging van de AOW-leeftijd had in hun ogen dus nooit op de agenda mogen staan.
Toch is duidelijk dat met het schrappen van dit plan het eerste resultaat voor de bonden al is bereikt, nog voor er een actie was gehouden. Daarmee staan de vakbonden, met Hans Spekman (FNV) en Hans van den Heuvel (CNV) als kersverse leiders, opeens weer volop in de aandacht.
Alternatieven
Toch probeert Vijlbrief de druk op de werkgevers en werknemers op te voeren. Hij vindt dat de sociale partners met alternatieve bezuinigingen moeten komen. In een interview in Trouw prees de minister het poldermodel en het belang van samenwerken. "Het is de enige manier om te voorkomen dat de maatschappij versplintert", zei hij. Daarmee speelt hij in op het verantwoordelijkheidsgevoel van de bonden.
Tot nu toe lijken de vakbonden niet gevoelig voor die druk. Zij praten weliswaar door met de werkgevers, maar volgens FNV en CNV stellen die gesprekken weinig voor. Ze proberen zo de suggestie weg te nemen dat er gepraat kan worden over alternatieve bezuinigingen op de sociale zekerheid. Dat is het probleem van de minister, vinden ze.
Daarbij voelen ze zich gesterkt door de politieke situatie. Zonder steun van de grootste oppositiepartij, Pro, kan het kabinet de bezuinigingen niet door de Tweede en Eerste Kamer krijgen. Pro en de vakbonden hebben elkaar dan ook omarmd. FNV-voorzitter Hans Spekman, als oud-PvdA-voorzitter eerder kritisch op de linkse fusiepartij, was vorige week één van de prominente sprekers op het Pro-congres.
Belangrijke havenstad op de Krim zonder stroom door Oekraïense aanvallen
24 juni 2026 05:02
De stroom in Sevastopol op de door Rusland geannexeerde Krim is uitgevallen door Oekraïense aanvallen op energiecentrales. Dat meldt de door Rusland aangestelde gouverneur van de stad op Telegram.
Sevastopol is een belangrijke havenstad aan de Zwarte Zee, met een Russische marinebasis. De gouverneur meldde eerder op de dag dat negen drones boven de stad zijn neergehaald. Dit is nog niet bevestigd. De badplaats Jevpatorija, even ten noorden van Sevastopol, kampte gisteren ook al met tijdelijke stroomuitval.
Gisteren blies het Oekraïense leger een belangrijke spoorbrug op de Krim op. Daarmee trof het een van de weinige treinverbindingen tussen de Krim en Rusland. De drone-aanval was onderdeel van de Oekraïense strategie om het sinds 2014 bezette schiereiland te isoleren van Rusland.
Vorig jaar 270 kinderen illegaal naar buitenland meegenomen door ouder
24 juni 2026 04:00
Het afgelopen jaar zijn 270 kinderen slachtoffer geworden van kinderontvoering door een van hun ouders. Dat zijn er 70 meer dan een jaar eerder, blijkt uit cijfers van het Centrum Internationale Kinderontvoering.
"De toegenomen cijfers onderstrepen het belang van blijvende inzet voor hulp, preventie en bewustwording", zegt directeur Coşkun Çörüz van het Centrum IKO.
Vaak beseffen ouders niet eens dat het meenemen van hun kind zonder toestemming van de andere ouder strafbaar is. "Te vaak horen we nog van ouders 'hoezo doe ik aan kinderontvoering, ik neem toch mijn eigen kind mee?'"
Polen, Spanje, Syrië
De meeste kinderen worden meegenomen naar Polen, gevolgd door Spanje en Syrië. Die laatste twee landen zijn nieuwe in de top 5. Centrum IKO verklaart de opkomst van Spanje als bestemming door de toenemende kosten in het levensonderhoud in Nederland: ouders zoeken daardoor hun toevlucht tot het goedkopere Spanje.
Syrië is nieuw in de lijst door de recente machtswisseling in het land. Daardoor ziet het centrum vaker vaders die willen terugkeren, terwijl moeders nog hier willen blijven.
Vaak is de situatie andersom: in 75 procent van de gevallen is het de moeder die zonder toestemming van de vader vertrekt. Spanje, België en Curaçao zijn de landen waarvandaan het vaakst kinderen naar Nederland kwamen.
Preventiegesprekken
Centrum IKO wijst erop dat voorafgaand aan zo'n illegaal vertrek er vaak al langer problemen zijn binnen een gezin. Het biedt daarom preventiegesprekken om een ontvoering te voorkomen, voor ouders of andere betrokkenen. Vorig jaar waren dat er 491, iets minder dan het jaar eerder.
Voorkomen is volgens het centrum cruciaal, omdat het in de praktijk vaak lastig blijkt om het kind terug te krijgen. Dat komt bijvoorbeeld doordat de regels in Polen anders zijn dan hier.
Zelensky: Oekraïne dient nieuwe aanvraag voor OESO-lidmaatschap in
24 juni 2026 02:50
Oekraïne heeft een nieuwe aanvraag ingediend om lid te worden van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO). President Zelensky laat dat via een Telegram-bericht weten na een ontmoeting met Mathias Cormann, de secretaris-generaal van de OESO.
De OESO is een internationaal samenwerkingsverband van 38 voornamelijk economisch voortvarende landen, waaronder ook Nederland. Oekraïne werkt met die organisatie al enkele jaren aan hervormingen en wil nu van de status als kandidaat-land naar een volledig lidmaatschap. Dat past binnen het streven om nauwer samen te werken met westerse instellingen.
Oekraïne, dat na de Russische invasie in 2022 in een grootschalige oorlog met Rusland verwikkeld is, werkt actief toe naar Europese integratie. Volgens Kyiv is dat de beste veiligheidsgarantie, zowel voor Oekraïne zelf als voor Europa. Vorige week herhaalde Zelensky de wens om snel lid te worden van de EU.