Paarden op snelweg bij Beverwijk: 'Ik schrok me dood'
3 september 2026 08:56
Automobilisten op de A9 bij Beverwijk zijn gisteravond opgeschrikt door een kudde paarden. De dieren staan normaal gesproken in een weiland in de buurt maar waren op de snelweg beland.
De twaalf paarden liepen in draf vanuit de Wijkertunnel over de weg. Volgens een verslaggever van de regionale omroep NH moesten bestuurders hard op de rem trappen.
"Ik schrok me dood. Omdat iedereen zo hard moest remmen, was het best wel een gevaarlijke situatie. Tot mijn verbazing zag ik ook nog dat twee tienermeisjes uit een auto stapten om achter de paarden aan te gaan", aldus verslaggever Koen Bugter, die toevallig over de A9 tussen Amsterdam en Alkmaar reed tijdens het incident.
Een verkeerscamera legde de kudde paarden vast:
Medewerkers van Rijkswaterstaat en de politie hebben de dieren van de weg gehaald. Daarvoor werd de Wijkertunnel tijdelijk afgesloten. Rond 20.30 uur was de weg weer vrij. Voor zover bekend bleven de paarden ongedeerd.
Na sluiting Ruslandhuis in Berlijn sluit Moskou Duitse Goethe-instituten
3 september 2026 08:22
Rusland sluit het Goethe-instituut in Moskou en vestigingen van het Duitse taal- en cultuurcentrum in Sint-Petersburg en Jekaterinenburg. De maatregel volgt op het sluiten door Duitsland van het Ruslandhuis in Berlijn en het Russische consulaat in Bonn.
"Zij hebben deze stap bewust gezet. Dit betekent het einde van hun culturele aanwezigheid in Rusland", citeert het Russische staatspersbureau TASS minister Lavrov van Buitenlandse Zaken.
Gisteravond kondigde Duitsland de sluiting aan van het Ruslandhuis, als vergelding voor de Russische rol bij een aanslagpoging in Leipzig.
Het eerste Goethe-instituut in Rusland opende in 1992 in Moskou, kort na de ineenstorting van de Sovjet-Unie. Wereldwijd zijn er negentig Goethe-instituten.
Er worden cursussen Duits gegeven en culturele activiteiten georganiseerd, zoals lezingen van Duitse schrijvers. In Nederland heeft Amsterdam een vestiging. Twee jaar geleden sloot het Goethe-instituut in Rotterdam vanwege bezuinigingen.
Escalatie
Het sluiten van elkaars instellingen is een zichtbaar gevolg van de verslechterde relatie tussen Duitsland en Rusland. Berlijn wijst de laatste tijd steeds vaker openlijk naar Moskou bij sabotagepogingen in Duitsland. Het Kremlin ontkent die beschuldigingen steevast.
Wie was Goethe?
Johann Wolfgang von Goethe (1749-1832) was schrijver, filosoof, wetenschapper, jurist en staatsman. Hij is een van de belangrijkste Duitse schrijvers. Zijn bekendste werken zijn Die Leiden des jungen Werthers en Faust. Het grootste deel van zijn leven woonde en werkte hij in Weimar.
Planbureaus: versoepelen EU-klimaatregels drukt energiekosten nauwelijks
3 september 2026 08:11
Staal, chemicaliën en plastics zijn de bouwstenen voor de maakindustrie. In fabrieken maken die er auto's, meubels of andere spullen van. Maar de laatste jaren hebben Europese makers van deze bouwstenen het zwaar. Zo betalen ze bijvoorbeeld meer voor energie dan Chinese en Amerikaanse concurrenten.
Experts als voormalig ECB-topman Mario Draghi zijn bang dat fabrieken vertrekken of sluiten. Net nu Europa minder afhankelijk probeert te worden van bijvoorbeeld datzelfde China. Mede daarom kwam de Europese Unie in juli met een versoepeling van de belangrijkste klimaatregel die bedrijven laat betalen voor hun uitstoot. Bedrijven krijgen langer de tijd, en meer hulp, om hun CO2-uitstoot naar nul te brengen.
Maar om de energiekosten van bedrijven te verlagen zijn de plannen niet erg effectief, stelt een rapport van het Centraal Planbureau (CPB) en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). "We krijgen er niet zoveel prijsverlaging uit", zegt CPB-onderzoeker Herman Vollebergh, "maar je krijgt er wel een heleboel extra CO2-emissies voor terug."
Andere maatregelen effectiever
Vollebergh zegt dat de plannen de energiekosten wel drukken, maar dat dit voor de meeste bedrijven te weinig is om te helpen. De daling valt ook in het niet bij de gestegen olie- en gasprijzen door de gevolgen van de Iranoorlog. Om energie goedkoper te maken kan je beter naar andere middelen grijpen, zegt Vollebergh. Het verlagen van de energiebelasting, vooral op stroom, zou bedrijven meer helpen.
Sinds 2005 moeten grote bedrijven in Europa voor elke ton CO2 die vrijkomt bij het verbranden van aardgas, olie en steenkool een recht hebben. Die rechten werden steeds duurder en kosten inmiddels ruim 80 euro per stuk. Bedrijven hebben zo een prikkel om steeds minder fossiele brandstoffen te gebruiken. Elk jaar komen er minder rechten bij, zodat de industrie uiteindelijk helemaal geen CO2 meer uitstoot.
Klimaatcommissaris Wopke Hoekstra stelde in juli voor om dit systeem aan te passen. Zo wil hij onder meer het aantal rechten langzamer terugbrengen naar nul. Dat moet leiden tot lagere prijzen voor rechten, wat het gebruik van fossiele energie weer goedkoper moet maken voor de industrie. Hoekstra wil bedrijven ook meer steun geven om te verduurzamen.
Kostendaling energie beperkt
Volgens de berekeningen van het CPB en PBL gaan de prijzen van rechten inderdaad met ruim een tiende omlaag in Hoekstra's pakket. Maar dat drukt de energiekosten nauwelijks. Bedrijven betalen voor het gebruik van een megawattuur aan gas 2 euro minder aan CO2-kosten, raamt het CPB. De marktprijs van die hoeveelheid gas is op dit moment ruim 70 euro.
Het Europese emissiehandelssysteem (ETS)
ETS staat voor Emission Trading System, het Europese emissiehandelssysteem voor uitstootrechten van broeikasgassen. Het bestaat sinds 2005 en regelt dat bedrijven moeten betalen voor hun CO2-uitstoot. Voor elke ton CO2 die ze uitstoten, moeten ze een certificaat kopen, vooral grote bedrijven en elektriciteitscentrales die relatief veel CO2 uitstoten.
Lange tijd waren de prijzen van de CO2-rechten laag, waardoor de prikkel voor bedrijven om te verduurzamen niet sterk was. Daarom wordt het aantal rechten nu elk jaar minder. Daardoor kunnen de bedrijven elk jaar iets minder uitstoten en wordt uitstoten duurder. Zo dwingt het systeem Europese bedrijven om te verduurzamen. Uiteindelijk moet de uitstoot van de Europese Unie naar netto nul in 2050.
Hoekstra's plannen leiden tot fors meer uitstoot in de EU over de komende 25 jaar. Netto zou het gaan om een toename van ruim elf keer de jaarlijks uitstoot van Nederland.
Het rapport maakte een ruwe doorrekening met lang niet alle plannen van Hoekstra. Dat is volgens Vollebergh ook niet nodig. Er is alleen gekeken naar maatregelen die invloed hebben op de prijs van rechten. Die wordt vooral bepaald door het aantal rechten dat op de markt is. Andere plannen van Hoekstra, zoals extra hulp om te verduurzamen, helpen bedrijven om te concurreren, maar zouden de prijs niet erg veranderen.
Felle kritiek
Direct na de presentatie konden de plannen van Hoekstra op kritiek rekenen. Milieuorganisatie zagen ze als een onaanvaardbare afzwakking van de aanpak van klimaatverandering. Maar ook in het bedrijfsleven waren de reacties wisselend. Sommige belangenbehartigers zagen het als een stap in de goede richting. Cefic, de Europese koepel voor de chemische industrie, stelde dat de plannen "tekortschieten om de oplopende CO2-kosten aan te pakken".
Hoekstra zei destijds dat de Europese klimaatdoelen niet in gevaar komen door de aanpassingen aan het systeem voor uitstootrechten. De EU wil in 2040 de CO2-uitstoot met 90 procent hebben teruggebracht ten opzichte van 1990. "Dit voorstel is daarmee volledig in lijn", aldus Hoekstra in juli.
In Brussel gaat er nog flink worden onderhandeld over de plannen. Het is onwaarschijnlijk dat ze in deze vorm de eindstreep halen. De Europese landen zijn verdeeld. Sommige lidstaten willen zelfs het hele systeem voor CO2-rechten schrappen of pauzeren.
Onderzoekers zien weinig geschikte hulp voor criminele meisjes en jonge vrouwen
3 september 2026 07:02
Voor meisjes en jonge vrouwen die in de criminaliteit zijn beland, is er maar weinig hulpverlening die aantoonbaar werkt. Er zijn daarom meer behandelingen nodig specifiek voor deze doelgroep.
Dit concluderen onderzoekers van de Vrije Universiteit (VU) en het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC). Zij keken naar criminaliteit onder meiden en in hoeverre er effectieve hulp voor hen is.
In Nederland blijkt maar één behandeling beschikbaar die goed is onderzocht en als veelbelovend wordt gezien tegen crimineel gedrag bij meisjes: een behandeling gericht op het reguleren van agressie. Van veel andere hulpvormen is het maar de vraag of ze werken.
Probleemgedrag
De meeste behandelingen zijn vooral gericht op jongens; zij hebben ook het grootste aandeel in de criminaliteit. Maar meisjes en jonge vrouwen hebben vaak andere problemen dan hun mannelijke leeftijdsgenoten, zeggen de onderzoekers.
Zo komt probleemgedrag bij meisjes regelmatig voort uit een angststoornis, een slechte relatie met ouders of seksueel geweld. Jongens hebben vaker last van agressie, gebrek aan zelfcontrole of vrienden met een verkeerde invloed.
Deze verschillen leiden ertoe dat behandelingen voor meisjes niet altijd passen bij hun situatie, stelt criminoloog en bijzonder hoogleraar forensische orthopedagogiek Anne-Marie Slotboom. Dat geldt volgens haar met name voor lichtere vormen van hulpverlening, die aan huis of binnen de jeugdzorg plaatsvinden.
Grote gevolgen
Volgens onderzoeker Slotboom zijn daarom meer behandelingen nodig speciaal gericht op meisjes. Nu is van de meeste hulpverlening niet vastgesteld of die echt werkt. "Weten wat we doen en of het werkt, is belangrijk. Het zou kwalijk zijn als een behandeling alleen maar averechts uitpakt."
Toch vallen meisjes niet vaker terug in crimineel gedrag dan jongens. Integendeel: de recidivecijfers onder meisjes zijn juist lager.
Volgens Slotboom kunnen de gevolgen van ineffectieve hulpverlening op langere termijn wel groot zijn. "Meisjes kunnen langer worstelen met hun mentale gezondheid, in de schulden belanden of problemen ervaren met het opvoeden van hun eigen kinderen."
Verdeeld
Uit het onderzoek blijkt ook dat hulpverleners verdeeld zijn over het aanbieden van speciale hulptrajecten voor meisjes. Sommige professionals wijzen erop dat behandelingen altijd op maat worden gegeven, en daarom voor zowel jongens als meisjes geschikt zijn.
Dat vindt ook forensische ggz-polikliniek de Waag, waar vorig jaar ruim 120 meisjes en jonge vrouwen behandeling kregen. Volgens de Waag is er binnen deze groep deels overlap met de problemen onder jongens. Wel kunnen de oorzaak en de manier waarop de problemen zich uiten anders zijn bij meisjes.
Volgens de Waag wordt altijd rekening gehouden met individuele omstandigheden. "Uit ons eigen onderzoek zien we tot nu toe geen aanwijzingen dat meisjes minder profiteren van onze behandelingen dan jongens", zegt een woordvoerder van de instelling. Volgens de Waag laten meisjes op sommige vlakken juist meer verbetering zien dan jongens.
Vaak kleine delicten
Het onderzoek van de VU en het WODC richtte zich op meisjes en vrouwen van 12 tot en met 27 jaar. Zij zijn verantwoordelijk voor maar een klein deel van alle geregistreerde criminaliteit. Meestal gaat het om lichtere misdrijven, zoals diefstal.
Bij de jongste groep, onder de 16 jaar, is wel een lichte toename van geweldsdelicten zichtbaar. Hoe dat komt, is niet duidelijk. Het totaal aandeel meisjes in de jeugdcriminaliteit neemt verder niet toe.
Wekdienst 3/9: Gemeente bepaalt of huis Overasselt dichtgaat • Debat Spanje over Ceuta
3 september 2026 06:46
Goedemorgen! De Spaanse premier Sánchez moet zich verantwoorden over de migratiecrisis in Ceuta en de gemeente Heumen maakt bekend of het beschoten huis in Overasselt wordt gesloten.
Eerst het weer: de dag begint met veel bewolking en soms regen. Later breekt vanuit het westen op meer plaatsen de zon door. Het wordt 22 à 23 graden. Vrijdag is het nat met veel wind. In het weekend wordt het rustig met ruimte voor de zon. De temperatuur loopt daarbij op naar zo'n 23 graden op zondag.
Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.
Wat kun je vandaag verwachten?
Wat heb je gemist?
Op de bezette Westelijke Jordaanoever zijn twee Palestijnse tieners doodgeschoten. Volgens de Palestijnse autoriteiten gebeurde dat in het dorp al-Mughayyir bij een aanval door het Israëlische leger en kolonisten. Het zou gaan om jongeren van 16 en 19 jaar.
Over de toedracht is nog veel onduidelijk. Het Israëlische leger zegt dat troepen naar het dorp, vlak bij Ramallah, waren gegaan om bescherming te bieden aan politieagenten en een Israëlische burger die vee wilde "terughalen". Er zou zijn geschoten toen er met stenen naar hen werd gegooid. Er vielen ook enkele gewonden onder de Palestijnen.
Op de bezette Westoever hebben Palestijnen steeds vaker te maken met geweld en intimidatie door extremistische kolonisten.
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
Geen fish and chips maar octopus and chips voor de Britten. Deze zomer is voor de Britse zuidkust een recordaantal octopussen opgevist.
De Octopus vulgaris komt vooral voor in warmere wateren van de Middellandse Zee, maar door klimaatverandering is de octopus ook massaal voor de Britse kust beland. Vissers zijn verrast en blij met de "Spaanse Armada", want ze verdienen er goed geld mee.
Fijne dag!
School moet voor alle leerlingen een laptop regelen, maar doet dat niet altijd
3 september 2026 06:03
Steeds meer middelbare scholen werken met laptops in de klas. Als ouders zo'n laptop niet kunnen of willen betalen, moet de school ervoor zorgen dat een leerling toch volledig kan meedoen met de les. In de praktijk gaat dat niet altijd goed, waardoor scholieren niet volwaardig kunnen meedoen op school.
"Ik zie van dichtbij hoeveel stress dit oplevert", zegt maatschappelijk werker Isabel Hamer, die gezinnen ook helpt met aanvragen voor laptops. "Bijvoorbeeld wanneer maar de helft van een laptop wordt vergoed."
In meerdere gevallen moest Hamer met scholen in gesprek omdat die niet ingingen op hulpvragen van ouders. Zo voorzag een school een leerling pas na maanden van een tablet. "Dan loopt zo'n kind meteen achter."
Pleisters plakken
Scholen mogen ouders vragen om vrijwillig bij te dragen aan een laptop, maar ouders zijn niet verplicht die bijdrage te betalen, laat het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap weten. Kunnen of willen zij dit niet doen, dan moet de school een volwaardig alternatief bieden, bijvoorbeeld een leenlaptop. Volgens het ministerie gaat dit in de meeste gevallen goed.
Het is niet duidelijk in hoeveel gevallen dat niet zo is. Per school en gemeente verschillen de hulpregelingen. Het Armoedefonds meldde onlangs dat het aantal hulpvragen van ouders toeneemt. Leergeld Nederland hielp vorig jaar zo'n 22.000 gezinnen aan een laptop. "Nu is het regionaal maatwerk", zegt een woordvoerder van de stichting. "We zijn pleisters aan het plakken, maar er is een landelijke oplossing nodig."
Leerlingen lopen vast met leenlaptops
Ook scholierenvereniging LAKS ontvangt meldingen van leerlingen met leenlaptops waarop schoolprogramma's niet goed werken. Soms zijn leerlingen afhankelijk van een mediatheek op school die 's middags sluit, waardoor ze daar na hun lessen niet meer terechtkunnen.
Scholen verwijzen ouders vaak direct door naar het Armoedefonds of Stichting Leergeld, ziet Lobke Vlaming van stichting Ouders en Onderwijs. "Dat leidt tot schaamte. Je dwingt ouders zo hun hand op te houden en dat weerhoudt mensen ervan om die stap te zetten." Daardoor betalen ouders de laptop vaak toch zelf, zegt Vlaming. "Terwijl ze hier veel voor moeten laten."
Ook het Armoedefonds vindt dat leerlingen niet afhankelijk zouden moeten zijn van hun ouders, gemeenten of fondsen om toegang te krijgen tot onderwijs. De huidige situatie leidt volgens het fonds tot ongelijkheid in het onderwijs. "Kinderen zonder goede laptop staan 3-0 achter", aldus de organisatie. "De laptop is een basisvoorwaarde om mee te doen op school."
Specifieke aanpak ontbreekt
Het ministerie stelt dat de Inspectie van het Onderwijs toeziet op de naleving van deze regels. Maar een specifieke aanpak rondom laptopregels is er volgens de inspectie niet. "Als een device noodzakelijk is om mee te doen, dan moet de school dit regelen. We krijgen af en toe signalen over scholen die zich niet aan die regels houden, maar dat wordt niet apart in kaart gebracht."
Al langer roepen organisaties, zoals scholierenvereniging LAKS, op om digitale leermiddelen landelijk te financieren, zoals dit ook bij schoolboeken het geval is. "We horen van scholen dat zij kampen met financiële tekorten; leerlingen die ervaring hebben met armoede worden hier de dupe van", zegt het LAKS.
'Gratis bestaat niet'
De Tweede Kamer nam in juni een motie aan om de Wet Gratis Schoolboeken aan te passen, zodat ook laptops binnen deze wet vallen. Maar staatssecretaris Tielen van Onderwijs liet onlangs aan de NOS weten dat deze wet voorlopig niet wordt aangepast.
"Het ingewikkelde van gratis is dat het niet bestaat", zegt Tielen. "Dus dat betekent eigenlijk dat we 400 tot 600 miljoen euro zouden moeten gaan besteden aan laptops. Het is gewoon heel erg duur en gelukkig zijn er voor heel veel ouders goede regelingen om wel die tegemoetkoming te krijgen."
Voorlopig ligt de verantwoordelijkheid dus bij de scholen. Ouders die in de problemen komen, kunnen dit volgens het ministerie aankaarten bij de school. Komt hier geen oplossing uit, dan kunnen ouders een klacht indienen bij de Inspectie van het Onderwijs. Die kan dan onderzoek doen.