Koning roept in troonrede op de democratie te beschermen
15 september 2026 13:21
Democratie vraagt continu bescherming en onderhoud. Dat was de boodschap van koning Willem-Alexander aan het begin van de troonrede die hij namens de regering voorleest in de Koninklijke Schouwburg in Den Haag.
"Democratie is geen platte rekensom, maar een mentaliteit die moet leven in ieder van ons", zei de koning. "Iedereen die iets doet voor een ander als vrijwilliger, mantelzorger of anderszins draagt bij aan het algemeen belang en maakt Nederland sterker."
Volgens Willem-Alexander bestaat er in Nederland een traditie van gemeenschapszin "als antistof tegen polarisatie". Hij wijst erop dat het idee van democratie niet moet worden versmald "tot het gelijk van de helft plus één".
Vaker 'ja'
Het is belangrijk dat mensen erop vertrouwen dat politiek en overheid problemen echt oplossen, zei de koning. Die vraag moet vaker met 'ja' worden beantwoord. "Dat betekent dat niet de ophef van de dag leidend moet zijn."
Willem-Alexander somt een aantal problemen op die "al veel te lang vragen om een oplossing": wonen, stikstof, democratie, sociaal stelsel, veiligheid en klimaat. "De toekomst wacht niet op achterblijvers."
In de Schouwburg?
Het was voor de vijfde keer dat de troonrede werd voorgelezen in de Koninklijke Schouwburg van Den Haag. Vanwege de verbouwing van het Binnenhof is de Ridderzaal voorlopig geen optie.
Voor koning Willem-Alexander was het de veertiende troonrede die hij voorlas. Voor het kabinet-Jetten was het de eerste.
Kinderen van prins Harry en Meghan wisselen van school na zorgen over veiligheid
15 september 2026 13:19
De Britse prins Harry en zijn vrouw Meghan hebben hun kinderen Archie (7) en Lilibet (5) kort na de start van het schooljaar van school laten wisselen. De beslissing werd genomen vanwege zorgen over de veiligheid van de kinderen.
De kinderen hadden na hun verhuizing uit de Verenigde Staten pas twee dagen les gehad op hun nieuwe school in het Verenigd Koninkrijk. Een woordvoerder van de hertog en hertogin van Sussex zegt dat het besluit is genomen na overleg met het beveiligingsteam van de familie. Daarbij speelden "praktische aspecten" van hun huidige situatie een rol.
Met praktische aspecten worden de afstand en de drukke route tot de school bedoeld die het moeilijk maakten om de kinderen tijdens het brengen en halen goed te beveiligen. Daarom is besloten hen naar een andere school te sturen.
De woordvoerder van het stel zegt dat Harry en Meghan de leraren en medewerkers van de school dankbaar zijn voor de liefde, zorg en inzet die zij hun gezin die korte tijd hebben gegeven.
Zorgen om beveiliging
Het nieuws komt op het moment dat de door de overheid betaalde beveiliging van de Sussexes opnieuw wordt beoordeeld. Dat gebeurt nu Harry en Meghan weer in het Verenigd Koninkrijk wonen. Het stel keerde vorige maand terug, na zes jaar in de Verenigde Staten te hebben gewoond.
Ravec, de commissie die toezicht houdt op de beveiliging van leden van het koningshuis en andere hooggeplaatste personen, buigt zich nu opnieuw over het niveau van de politiebeveiliging van prins Harry en Meghan.
Niet de eerste keer
Sinds zij in 2020 een stap terug deden uit het Britse koningshuis is er geregeld discussie geweest over de beveiliging van het echtpaar. Tijdens hun verblijf in de Verenigde Staten kregen ze geen overheidsbeveiliging als ze het Verenigd Koninkrijk bezochten. Harry vond dat onterecht en stapte naar de rechter, maar kreeg ook in hoger beroep ongelijk.
Boerenacties vanwege Prinsjesdag: hooi in brand langs verschillende wegen
15 september 2026 13:04
Op verschillende plaatsen in het land woedt brand langs een snelweg, onder meer naast de A2 bij Breukelen en de A28 bij Putten en Dwingeloo. Op beelden is te zien dat er hooi in brand staat. RTV Noord meldt een vergelijkbare actie langs de A7 bij Scheemda.
Op beelden van Rijkswaterstaat is te zien dat het verkeer bij Breukelen door de rook wordt gehinderd. "Waar nodig zullen we rijstroken of complete rijbanen afsluiten", zegt Rijkswaterstaat.
De brandweer moest op meerdere plaatsen brandjes blussen:
Het gaat om acties van boerenactivisten. Die hebben in hun strijd tegen het stikstofbeleid van het kabinet vaker voor deze vorm van protest gekozen. Voor vandaag hebben radicale boerenleiders hun achterban opgeroepen opnieuw in actie te komen.
Oproepen tot boerenprotest
"Laat zien dat we het er niet mee eens zijn", zei een woordvoerder van de actiegroep Farmers Defence Force (FDF) gisteren op X. "Ga je lokaal verzamelen, ga morgen in actie. Want als we dit stilletjes over ons heen laten komen, is het gebeurd met de sector."
FDF-leider Mark van den Oever richtte zich gisteravond laat tot burgers. "Wij roepen jullie op om 's avonds, als jullie terugkomen van jullie werk, ook te gaan protesteren bij de gemeentehuizen in jullie eigen woonplaats. Wij beginnen 's middags, jullie nemen het 's avonds over."
Het liveblog over de sabotages van vandaag
Volg in ons liveblog de laatste ontwikkelingen over de sabotages op het spoor en de boerenacties.
Stukje van 1700 jaar oude Odyssee ontdekt in Utrecht
15 september 2026 13:03
In de Universiteitsbibliotheek Utrecht is een ongeveer 1700 jaar oud fragment van de Odyssee ontdekt. Onderzoeker Mark de Kreij van de Radboud Universiteit Nijmegen vond het stukje perkament twee jaar geleden tijdens onderzoek in de collectie antieke manuscripten van de universiteit. De Odyssee is een van de beroemdste verhalen uit de Griekse mythologie.
De Universiteit Utrecht maakt de vondst nu pas bekend. Volgens de universiteit sluit het aan bij de hernieuwde belangstelling voor de Odyssee dankzij de succesvolle verfilming van regisseur Christopher Nolan.
Het fragment bevat enkele regels uit boek 12 van het beroemde Griekse epos van Homerus. Volgens De Kreij is het bijzonder dat het al die tijd onopgemerkt is gebleven. "Het lag gewoon in Utrecht, maar niemand wist wat het precies was", zegt hij tegen RTV Utrecht.
De Kreij stuitte op het fragment toen hij een verzameling oude manuscripten onderzocht. Het gaat om een beschadigd stukje perkament van nog geen 8 centimeter. Wereldwijd zijn slechts enkele tientallen vergelijkbare fragmenten uit deze periode bekend. Ook behoort het tot de oudste teksten in de Utrechtse collectie.
Verstopt in een oude collectie
De Universiteit Utrecht kocht de collectie zo'n zeventig jaar geleden van de erfgenamen van de Duitse wetenschapper Carl Schmidt. De meeste manuscripten werden in het verleden al onderzocht, maar een klein deel ervan bleef grotendeels onaangeroerd.
De Kreij, zelf docent Grieks, herkende tijdens zijn onderzoek woorden die hem deden denken aan Homerus. Dat bleek te kloppen: de tekst komt uit de derde of vierde eeuw na Christus en bevat verzen uit de Odyssee.
De regels beschrijven een belangrijk moment in het verhaal. De mannen van Odysseus eten, tegen zijn waarschuwingen in, het heilige vee van de zonnegod Helios. Die vraagt oppergod Zeus om straf, waarna een storm het schip van Odysseus vernietigt en zijn bemanning omkomt.
Schatzoeker
Voor de onderzoeker is het niet de oudste tekst die hij ooit heeft bestudeerd. Toch noemt hij de vondst bijzonder. "Ik heb het leukste vak van de wereld", zegt De Kreij. "Ik ben eigenlijk een schatzoeker. Elke dag kun je iets tegenkomen wat nog niemand eerder heeft gezien."
De Odyssee vertelt het verhaal van Odysseus, de koning van het Griekse eiland Ithaka, die na de Trojaanse Oorlog een lange en gevaarlijke reis naar huis maakt. Het epos werd rond de achtste eeuw voor Christus opgeschreven en geldt als een van de invloedrijkste werken uit de westerse literatuur. De Trojaanse Oorlog zou volgens de overlevering enkele eeuwen eerder hebben plaatsgevonden.
NS start dienstregeling weer op, wie achter sabotage zit nog onduidelijk
15 september 2026 11:58
De NS is voorzichtig begonnen met hervatting van de dienstregeling na de sabotageactie van vanochtend. Onbekenden legden op meerdere plekken door het land buizen op het spoor, waardoor het treinverkeer ernstig ontregeld raakte. Vooral tussen Utrecht en het noorden en oosten van het land was er overlast.
Op sommige plaatsen werden ook startkabels aangetroffen. Die waren bedoeld om kortsluiting te veroorzaken op het tracé.
Liveblog over de spoorsabotage:
Volg in ons liveblog de laatste ontwikkelingen.
Halverwege de ochtend had ProRail het spoor op verschillende tracés gecontroleerd en op zeker 27 plaatsen materiaal verwijderd. Op de sporen die werden vrijgegeven, kon de NS weer treinen laten rijden.
Alleen tussen Apeldoorn en Amersfoort rijden momenteel nog geen treinen, overal elders wel.
Wel duurt het nog even voordat er weer volledig volgens het spoorboekje gereden kan worden. Het advies aan reizigers blijft dan ook om de reisplanner te raadplegen. De NS gaat ervan uit dat de verstoringen nog de hele middag zullen aanhouden.
ProRail meldt daarnaast dat er op sommige plekken weer materiaal werd teruggelegd, nadat het was verwijderd. "Dat zijn uiteraard plekken waar we nu meer surveilleren." Volgens een NS-woordvoerder heeft dat geen gevolgen voor de hervatting van de dienstregeling.
Het is nog onbekend wie er achter de actie zit en of die verband houdt met Prinsjesdag vandaag in Den Haag. De verantwoordelijkheid voor de actie is tot nu toe niet opgeëist.
Verschillende actiegroepen die in het verleden op grote schaal overlast voor forenzen veroorzaakten, ontkennen iets met de zaak te maken te hebben. Zo zegt Extinction Rebellion, bekend van de snelwegblokkades, er niet achter te zitten. "Wij nemen altijd de verantwoordelijkheid voor onze acties."
Ook een woordvoerder van boerenprotestgroep Agractie zegt niets van de actie te weten. Farmers Defence Force zegt ook er zelf niet achter te zitten, maar sluit niet uit dat boerenactivisten verantwoordelijk zijn voor de verstoringen op het spoor.
Boeren willen "losgaan"
FDF-voorman Mark van den Oever voegt daaraan toe dat boeren hebben aangekondigd om rond de troonrede, later vandaag, "los te gaan". Hij spreekt van "wilde acties". Volgens hem was dat te verwachten: "We demonstreren, maar niemand luistert ernaar".
Zo werden er aan het begin van de middag op verschillende plekken naast de snelweg hooibalen in brand gestoken. Dat hinderde het verkeer onder meer bij Breukelen, Putten en op verschillende plekken langs de A28 in Drenthe.
Rijkswaterstaat laat weten zo nodig rijstroken of hele rijbanen te zullen afsluiten. Weggebruikers wordt daarom geadviseerd om de verkeersinformatie in de gaten te houden.
Na 44 jaar definitieve straf voor moord op Nederlandse journalisten in El Salvador
15 september 2026 11:02
Drie militaire kopstukken die zijn veroordeeld voor de moord op vier Nederlandse journalisten in El Salvador krijgen definitief dertig jaar celstraf. Hun cassatieberoep is verworpen. Dat meldt een nabestaande van een van de journalisten, na een bericht van hun advocaat.
Daarmee komt er na 44 jaar een einde aan de zaak. In maart 1982 werden Koos Koster, Jan Kuiper, Joop Willemsen en Hans ter Laag in El Salvador in een hinderlaag gelokt.
De vier journalisten van de toenmalige omroep IKON waren in het land om verslag te doen van de bloedige burgeroorlog die er sinds 1979 aan de gang was. Die zou tot 1992 duren. Toen ze probeerden om guerrillagebied in te komen, werden ze opgewacht door militairen van het regeringsleger en doodgeschoten.
Definitief afsluiten
De nabestaanden probeerden tientallen jaren om de daders voor de rechter te krijgen. Het proces tegen de verantwoordelijken begon uiteindelijk pas vorig jaar.
Het gaat om de Salvadoraanse oud-minister van Defensie Guillermo Garcia (93), oud-directeur Francisco Antonio Morán (94) van een speciale politiedienst en ex-kolonel Mario Reyes Mena (88), die wordt gezien als de opdrachtgever voor de moorden. Zij werden veroordeeld tot dertig jaar cel, maar vochten hun straf aan. Het hof van cassatie heeft dat beroep nu dus verworpen.
Nabestaande Sonja ter Laag laat aan het ANP weten dat ze "ontzettend opgelucht" is. "We kunnen het nu eindelijk definitief afsluiten."