Oppositie neemt Van Weel in fel debat onder vuur over onbehandelde aangiften
24 september 2026 21:13
Veel oppositiepartijen zijn kritisch over het optreden van minister Van Weel (Justitie en Veiligheid) in de kwestie over de onbehandelde aangiften van burgers bij de politie. Partijen als Pro, Groep Markuszower, SP, Denk, BBB, PVV en SGP willen de zekerheid dat Van Weel de Tweede Kamer de juiste informatie geeft over het aantal aangiften dat bij de politie op de plank blijft liggen.
Dit bleek bij het eerste deel van het debat in de Tweede Kamer over de 10.000 aangiften die niet door de politie worden onderzocht. De Algemene Rekenkamer berichtte in juni dat met duizenden aangiftes van ernstige misdrijven in 2024 niets is gebeurd. Daar wilde de Tweede Kamer hem over aan de tand voelen.
Motie van wantrouwen
"Wij willen geen minister die criminaliteit onder het tapijt veegt", aldus Kamerlid Lammers van de Groep Markuszower. "Heeft de minister wel grip op de cijfers?", wil SP-Kamerlid Dobbe weten.
Een aantal partijen ziet een patroon in Van Weels optreden. "Hij zet een scherp, stellig beeld neer bij de Tweede Kamer en later blijkt het anders te zitten", stelt Denk-Kamerlid El Abassi. JA21-Kamerlid Coenradie sluit niet uit dat ze een motie van wantrouwen gaat indienen. "Is de minister niet zelf een onderdeel van het probleem?"
BBB-Kamerlid Van der Plas vindt dat het de minister van Justitie ontbreekt aan leiderschap en Forum voor Democratie is er voor het antwoord van de minister al van overtuigd dat hij de Tweede Kamer verkeerd heeft geïnformeerd.
'Halve feiten'
De Tweede Kamer roept Van Weel ter verantwoording, nadat de president van de Rekenkamer Pieter Duisenberg dinsdag in een radio-uitzending stelde dat Van Weel de Kamer op het verkeerde been had gezet. "Met halve feiten wordt een uitkomst gebagatelliseerd", aldus Duisenberg.
Al sinds het begin van de zomer speelt er een stevig meningsverschil tussen Van Weel (VVD) en de Algemene Rekenkamer over het soort aangiften dat bij de politie op de plank ligt.
In juni concludeerde het onafhankelijk instituut dat de overheidsuitgaven controleert dat in 2024 met ongeveer 10.000 aangiften van ernstige misdrijven niets is gebeurd, zoals geweldsmisdrijven. De politie kampt met personeeltekorten en heeft te veel op het bordje om aan deze aangiften toe te komen, aldus de Rekenkamer.
De kwestie kreeg een andere wending toen Van Weel in zijn reactie zei dat er sprake was een "vertekend beeld". Volgens de minister zou de politie vooral meldingen laten liggen waar geen aanknopingspunten in zaten.
Hiermee riep Van Weel het beeld op dat hij de cijfers en de problemen bagatelliseerde, iets wat hij zelf nadrukkelijk ontkent. Uit het radio-interview van Duisenberg afgelopen dinsdag werd duidelijk dat de Rekenkamer en de minister het er nog steeds niet over eens zijn.
Menselijk leed
Verschillende oppositiepartijen vinden dat het openlijke getwist over cijfers schadelijk is voor slachtoffers. "Achter deze cijfers gaat groot menselijke leed schuil", zegt Pro-Kamerlid Mutluer. Er ontstaat volgens haar bij slachtoffers van ernstige misdrijven het gevoel dat er niets met hun aangiften wordt gedaan.
Van Weel zal later vanavond de vragen van Kamerleden beantwoorden en uit moeten leggen hoe het nu precies zit. En vervolgens moet de Tweede Kamer duidelijk maken of het hier genoegen mee neemt. De coalitiepartijen D66, VVD en CDA staan achter hun minister. VVD-Kamerlid Martens-America zegt dat de minister en de Rekenkamer andere rekenmethoden hanteren. "Dat is heel lelijk."
Het CDA betreurt dat Van Weel voor "ruis" heeft gezorgd en vindt het jammer dat hij dat had kunnen voorkomen door te zeggen dat de gegevens die het ministerie heeft niet matchen met de gegevens die de Rekenkamer hanteert. "Hij heeft de Kamer niet onjuist geïnformeerd", stelt CDA-Kamerlid Straatman.
Maar deze coalitie heeft geen meerderheid. JA21-Kamerlid Coenradie zegt dat haar vertrouwen in de minister "al best is beschadigd". Als een meerderheid van oppositiepartijen een motie van wantrouwen steunt, kan de oppositie een minister dus wegsturen. Maar zover is het nog niet.
Politiek verslaggever Marleen de Rooy:
"Bij dit minderheidskabinet hebben de oppositiepartijen samen meer zetels en dat willen ze vandaag graag benadrukken. In het verleden zag je bij een meerderheidskabinet in dit soort situaties dat een minister wordt beschermd door de coalitiegenoten. Foutje, volgende keer beter, en door.
Maar zo makkelijk gaat dat nu niet. Minister Van Weel zal zich vanavond dan ook moeten opstellen als een minister van een minderheidskabinet, met reflectie en erkenning dat hij verkeerd heeft gereageerd.
Hoe hij dat gaat doen, wordt later in het debat duidelijk als hij aan de beurt is geweest. Voorafgaand aan het debat erkende hij al voor de camera dat dingen niet helemaal goed zijn gegaan. En mogelijk is vanavond de angel eruit.
Wake-upcall
Al met al kan je dit ook als een soort hernieuwde wake-upcall voor deze coalitie zien. De drie coalitiepartijen kunnen zien dat het zomaar uit de handen kan glippen als minderheidskabinet.
Los van dit onderwerp en minister Van Weel is nu ook duidelijk dat geen van de oppositiepartijen zich verbonden voelt met deze coalitie. Niemand ziet de noodzaak om voor dit minderheidskabinet in de bres te springen. En dat blijft een kwetsbaarheid, die deze avond door minister Van Weel ervaren is."
Orkaanseizoen Atlantische Oceaan op hoogtepunt, maar waar blijven ze?
24 september 2026 20:38
Augustus en september; normaal gesproken zijn het maanden waarin het flink kan spoken op de Atlantische Oceaan. Orkaan Katrina trok in 2005 een spoor van vernieling door New Orleans. En in 1992 deed orkaan Andrew dat in deze periode in Florida. Een paar jaar geleden was ons eigen koninkrijk nog aan de beurt, toen orkaan Irma tot veel schade en doden leidde op de Bovenwindse eilanden. Zeker Sint-Maarten werd zwaar getroffen.
Doorgaans is het orkaanseizoen rond deze tijd op zijn hevigst, maar dit jaar is het stil. Doodstil. Gemiddeld woeden er jaarlijks zo'n zeven orkanen en veertien stormen op de Atlantische Oceaan. Dit jaar blijft de teller tot nu toe steken op zes stormen en niet één orkaan. Het is voor het eerst in ruim een eeuw dat er zo laat in het jaar nog geen enkele orkaan is gezien. Opvallend genoeg heeft dat alles te maken met weerfenomeen El Niño.
"Het is echt heel stil. Als orkaanwetenschappers verveel ik me een beetje", grapt Nadia Bloemendaal, wetenschapper bij het KNMI. "Maar het is geen gegeven dat er helemaal niks gaat vormen", zegt ze. "Het seizoen loopt tot 30 november. We blijven op onze hoede."
Recordaantal zware orkanen
Drijvende kracht achter het geringe aantal stormen en uit uitblijven van orkanen is een zeer sterke El Niño. Dit natuurlijke fenomeen remt de vorming van de orkanen op de Atlantische Oceaan. Boven de Stille Oceaan gebeurt juist het tegenovergestelde.
Op 3 september zagen satellieten van Copernicus voor het eerst sinds 2015 drie orkanen tegelijk op de Stille Oceaan:
Daar is de situatie dit jaar dan ook heel anders. Voor de kust van Mexico groeide tropische storm Polo ongekend snel uit tot een orkaan van de zwaarste categorie. Daarna zwakte hij wel weer wat af.
Polo is al de derde zeer zware orkaan dit jaar, een evenaring van het record voor de Stille Oceaan. En ook hier duurt het seizoen nog even. Door El Niño ontstaan niet alleen meer orkanen en stormen. Ook nemen ze andere routes, zo belanden ze vaker in Zuid-Korea en Japan. Dat laatste land werd deze week nog getroffen door orkaan Dujuan.
Zeer sterke El Niño
Tijdens een El Niño zwakken passaatwinden boven de Stille Oceaan af. Hierdoor belandt relatief warm water voor de kust van Zuid-Amerika. Dit is een natuurlijke variatie die elke drie tot zeven jaar gebeurt.
De huidige El Niño is bijzonder zwaar. Het water is nu al ongeveer op recordtemperatuur, terwijl El Niño meestal pas in december op zijn sterkst is. Hoewel El Niño in de Stille Oceaan gebeurt, heeft het effecten over de hele planeet.
En niet alleen in de zee maar ook in de atmosfeer gebeurt van alles door El Niño, zegt orkaanexpert Bloemendaal. Zo ontstaat in het oosten van de Stille Oceaan een gebied waar lucht makkelijk opstijgt.
Om een storm te vormen moet lucht óók opstijgen. "In een gebied waar de luchtstroom uit zichzelf al graag naar boven wil, krijgt zo'n storm dus een enorme zet mee", zegt Bloemendaal.
NOS op 3 maakte in 2024 deze uitlegvideo over El Niño:
Boven de Atlantische Oceaan gebeurt juist het tegenovergestelde tijdens een El Niño. Er is een dalende luchtstroom die juist de vorming van stormen tegenwerkt. Ook zijn er grote verschillen in windsnelheid en -richting tussen het oppervlak en hoog in de atmosfeer, oftewel windschering. Stormen ontstaan juist makkelijker als die verschillen klein zijn.
Nu gaat dat veel moeilijker, legt Bloemendaal uit: "De windschering zorgt er nu voor dat alles wat maar probeert te vormen meteen kapot wordt geblazen"
Warm zeewater
El Niño is niet de enige verandering die het aantal orkanen beïnvloedt. Zo was er in 2023 een El Niño en werd het toch een actief jaar voor orkanen boven de Atlantische Oceaan. "Dat was tegen onze verwachtingen als orkaanwetenschappers", zegt Bloemendaal. "Maar het zeewater van de Atlantische Oceaan was toen heel erg warm. Dat zorgde ervoor dat er zoveel energie beschikbaar was dat vormende orkanen de dalende luchtstroom konden doorbreken."
Ook dit jaar is het zeewater van de Atlantische Oceaan relatief warm, maar nog niet zo warm als in 2023.
Mochten er dit jaar helemaal geen orkanen opduiken op de Atlantische Oceaan dan zou dat voor het eerst zijn sinds de jaren zestig. Toen begonnen wetenschappers de aarde in de gaten te houden met satellieten.
Als je nog verder teruggaat in de tijd, zijn er wél jaren geweest waarin mensen geen orkanen waarnamen op de Atlantische Oceaan. Maar toen waren de meetinstrumenten wel beperkter. Zo waren er geen satellieten. Het valt dus niet uit te sluiten dat mensen destijds orkanen misten op volle zee die niet in de buurt van land kwamen.
Slap of logisch? Wisselende reacties op terugkeer van Nederland op Songfestival
24 september 2026 19:47
Het nieuws dat Nederland na een jaar afwezigheid terugkeert naar het Eurovisie Songfestival zorgt voor gemengde reacties. Een onafhankelijk team van experts moet namens de NPO de selectie van de inzending voor zijn rekening gaan nemen. De NOS is verantwoordelijk voor de verslaggeving, de voorbeschouwingen en het commentaar.
Omroep AVROTROS bepaalt sinds 2010 de Nederlandse inzending, maar trok zich terug voor de afgelopen en komende editie vanwege de deelname van Israël. Daarmee heeft het evenement "zijn neutrale karakter verloren", aldus de omroep, die deelname niet bij de eigen waarden vindt passen. De omroep doet dit jaar ook niet mee aan de selectiecommissie.
'Geen ruggengraat'
Dat de NPO deze taak nu op zich neemt, stuit online op forse kritiek. "Slappe hap weer", "net zo'n sterke ruggengraat als Ed Sheeran", "geen ruggengraat" en "je hoort afstand te nemen van een land dat genocide pleegt, niet de verbinding op te zoeken", zijn een paar van de reacties die op platforms te lezen zijn.
Ook is een burgerbeweging online een petitie begonnen waarin ze de NPO oproept het besluit om deel te nemen aan het songfestival terug te draaien. Omdat "het geweld in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever intussen gewoon doorgaat", schrijven de initiatiefnemers. De oproep is inmiddels ruim 25.000 keer ondertekend.
De voorzitter van de NPO gaf gisteren uitleg over het besluit:
Felix Pot, universitair docent sociale geografie aan de Rijksuniversiteit Groningen, doet onderzoek naar de politiek rond het Songfestival. Hij begrijpt de kritiek op en het cynisme rond de Nederlandse deelname.
"AVROTROS is om politieke redenen uitgestapt. Als vervolgens een andere partij de organisatie overneemt, snap ik dat je daarmee voor het publiek een bepaald signaal afgeeft."
Bijvoorbeeld dat de NPO de aangescherpte regels van de EBU, de organisatie achter het Songfestival, en de maatregelen om politieke beïnvloeding te beperken voldoende vindt, schetst Pot.
Zo heeft een land dat het liedjesfestijn wint als het is verwikkeld in een militair conflict niet automatisch recht om de volgende editie te organiseren. "Daarmee wordt natuurlijk op Israël gemikt", aldus Pot.
Ook mogen omroepen en artiesten niet meer actief deelnemen of bijdragen aan promotiecampagnes. Volgens de EBU zijn de strengere regels nodig om beïnvloeding van het stemproces tegen te gaan. De maatregelen volgen op kritiek op de Israëlische deelnemer Noam Bettan, die vorig jaar op sociale media in verschillende talen opriep om op Israël te stemmen.
"Voor de NPO is dit een lastige beslissing geweest", zegt Gerrit-Jan Kooijman, songfestivalexpert en presentator van podcast Ding-a-Dong over het Songfestival. "Omdat AVROTROS zich nadrukkelijk ideologisch opstelde. Dat maakt het voor de NPO ingewikkeld, omdat het lijkt of het die standpunten van een hun omroepen niet deelt."
Volgens Kooijman laat de beslissing ook zien wat de rol van de NPO binnen het omroepbestel is. "Alle omroepen hebben hun eigen kleur. De NPO staat daarboven en erkent dat die verschillende kleuren waarde hebben. Het laat zien: je kunt het fundamenteel op een punt oneens zijn met elkaar, maar dat betekent niet dat we elkaar niet respecteren."
Bestand tegen kritiek
Kooijman vindt het logisch dat de NPO de selectie naar zich toetrekt. Het songfestival is volgens hem een belangrijk podium voor Nederlandse artiesten en daarmee een onderdeel van de culturele opdracht van de publieke omroep.
Wel denkt hij dat het voor de NPO een lastige opgave wordt om een artiest te vinden die bestand is tegen de kritiek en hectiek rond het Songfestival. Er komt veel kijken bij de voorbereiding, het optreden zelf en de begeleiding, ook vanuit de omroep. Volgens Kooijman moet de NPO daarbij in zekere zin opnieuw "het wiel uitvinden".
Over de zoektocht naar een kandidaat maakt Kooijman zich uiteindelijk ook weer niet al te veel zorgen. Er is volgens hem veel expertise binnen de omroepen. Hij verwacht dat de kandidaat iemand wordt die stevig in zijn of haar schoenen staat en ervaring heeft met media-optredens. "En het songfestival benadert hoe Duncan Laurence na zijn overwinning in 2019 zei: 'Music first'."
Ook zal het volgens hem een artiest zijn die wordt omringd door een ervaren team. "Normaal gesproken ben je in september al veel verder in het selectieproces, maar er is nog tijd. Met Claude is het twee jaar geleden ook in korte tijd gelukt om een sterke kandidaat neer te zetten. Er is voldoende talent beschikbaar."
De Nederlandse inzending zal volgend jaar in het Bulgaarse Burgas op het podium staan op een songfestival dat allang niet meer alleen een liedjesfestijn is, ziet ook Kooijman. "Het songfestival zal altijd mee moeten veranderen met de tijd en om moeten gaan met kritiek. We leven in roerige tijden en daar is het songfestival een reflectie van."
Vleierij over en weer bij bezoek van Xi aan Trump in Witte Huis
24 september 2026 18:20
De Chinese president Xi is door president Trump ontvangen in het Witte Huis in Washington. In toespraken strooiden de presidenten met complimenten, maar maakten ze ook duidelijk welke politieke discussiepunten er tijdens het staatsbezoek van Xi op tafel liggen.
Xi zei onder meer dat hij blij is om een bezoek te brengen aan "uw prachtige land" en dat hij in de VS is om "onze vriendschap voort te zetten en de samenwerking uit te breiden".
Trump zei dat hij en Xi "een geweldige vriendschap" hebben die is gebaseerd op "wederzijds respect".
Xi is anderhalve dag in de VS in het jaar dat het land 250 jaar Verenigde Staten viert. Trump zei dat ze morgen naar het Nationaal Archief gaan om daar "een paar van de grootste schatten van de trotse geschiedenis te bekijken, waaronder de Onafhankelijkheidsverklaring en de grondwet".
Xi stipte kunstmatige intelligentie (AI) aan in zijn toespraak. "We hebben zowel de capaciteit als de verantwoordelijkheid om AI te ontwikkelen en ervoor te zorgen dat de ontwikkeling van AI altijd onder menselijke controle staat en het welzijn van de mensen dient."
Zowel China als de VS is er veel aan gelegen om leidend te worden in het toepassen van AI. Momenteel zijn het de Amerikaanse techbedrijven die vooroplopen, maar ook China investeert fors in AI.
Lees hier meer over de AI-wedloop tussen de VS en China:
Xi benadrukte ook het belang van samenwerking tussen de twee economische grootmachten. Hij riep op om de communicatie tussen China en de VS te verbeteren en concurrentie niet als een zaak van winnen of verliezen te beschouwen. "Het moet een race zijn om elkaar in te halen, geen worsteling waarbij er één wint en één verliest."
Trump ontketende aan het begin van zijn tweede termijn een handelsoorlog door importheffingen in te voeren, ook op producten uit China.
Xi reageerde toen met extra importbelastingen op Amerikaanse goederen. Vorig jaar kwamen de twee tot een handelsbestand wat heeft geleid tot iets betere verhoudingen. Ze werden het eens over lagere importheffingen. Ook werden Chinese exportrestricties op kritieke aardmetalen in de koelkast gezet.
Vandaag maakte de Amerikaanse minister van Financiën Bessent bekend dat het handelsbestand, dat over anderhalve maand zou aflopen, met twee maanden wordt verlengd.
Pandadiplomatie
Xi kondigde ook aan dat de komende vijf jaar 100.000 Amerikaanse jongeren naar China mogen komen voor een studie. Ook stuurt China de komende dagen twee panda's naar een dierentuin in Atlanta. Zoo Atlanta maakte eerder dit jaar al bekend dat er twee panda's zouden komen.
Reuzenpanda's komen alleen voor in China en het land zet ze geregeld in als diplomatiek middel. Het is een manier voor Chinese machthebbers om de banden aan te halen. China verhuurt de dieren aan een dierentuin voor een bepaald bedrag per jaar.
Niet live op tv
Persconferenties in het Witte Huis worden meestal live uitgezonden door de grote Amerikaanse nieuwszenders. Dat is dit keer niet het geval vanwege de weigering van het Witte Huis om verslaggevers van Politico, CNN en MS NOW toe te laten, ondanks een vonnis van de rechter. Video-opnames van de toespraken zijn door het Witte Huis zelf gedraaid en verspreid.
Daardoor is er nu weinig beeldmateriaal van het bezoek van Xi aan Trump:
Spaanse politie stuit op martelkamer en redt twee mannen
24 september 2026 17:40
De Spaanse politie heeft begin deze maand twee mensen kunnen redden die waren gemarteld in een soort martelkamer. De ruimte was helemaal ingepakt met plastic bouwzeil. Er lagen tangen, hamers en ander gereedschap. Maar van een verbouwing was geen sprake.
De agenten waren naar de villa in het Zuid-Spaanse Estepona gekomen door een paniekerig telefoontje van de vriendin van een man die een afspraak had in het huis. Omdat hij niets van zich liet horen, sloeg ze alarm.
Agenten gingen naar het huis en belden aan, maar er werd niet opengedaan. Om de situatie verder te onderzoeken, klommen de agenten over een schutting. Op dat moment kwam er een naakte man, onder het bloed, naar buiten gerend terwijl hij gilde: "Ze willen ons vermoorden."
Vastgebonden
De horror was nog niet voorbij. In het huis vonden de agenten een man die vastgebonden zat op een stoel in een kamer die dus geprepareerd was. Ongeveer gelijktijdig renden twee andere mannen het huis uit.
Daarop werd groot alarm geslagen. In het huis werd namelijk ook nog een arsenaal aan zware wapens gevonden waaronder kalasjnikovs. Alle beschikbare agenten uit de omgeving werden opgeroepen om het huis te bewaken. Intussen lukte het om de twee gevluchte mannen te achterhalen.
Uiteindelijk heeft de politie zeven mannen, allen uit Servië, aangehouden. Volgens de politie zijn zij lid van een Oost-Europese criminele organisatie. De twee slachtoffers moesten het vermoedelijk ontgelden vanwege ruzie over een lading drugs.
Geen sporen achterlaten
De politie denkt dat de daders met het plastic hebben geprobeerd geen sporen achter te laten in het huis. Zo zou er geen bloed en ander biologisch materiaal van zowel de slachtoffers als de daders achterblijven op de vloeren en muren. Het plastic zou waarschijnlijk worden verbrand als het martelen erop zat.
De ontdekking was begin september, maar is deze week naar buiten gebracht door het medium El Español. Hoelang de martelkamer al in gebruik was en of de twee mannen de enige slachtoffers zijn, is niet bekendgemaakt.
De Spaanse politie heeft bij het onderzoek hulp gevraagd aan Interpol en sluit nieuwe aanhoudingen niet uit.
Duitsland onderzoekt oud-kampbewaarder (105) voor moorden in WO II
24 september 2026 17:22
In de Duitse stad Dortmund heeft de openbaar aanklager een onderzoek geopend naar een man van 105, die in de Tweede Wereldoorlog bewaker was in een kamp voor krijgsgevangenen. De man wordt ervan verdacht gevangenen te hebben vermoord, en anderen te hebben geholpen bij het moorden. Hij was toen tussen de 20 en 24 jaar oud.
In welke gezondheid de 105-jarige verdachte verkeert, is niet bekend. Hij zit nog niet vast.
De man was gestationeerd in het kamp Stalag VI-K Senne, ook bekend onder de naam Stalag 326. In dat kamp bij de plaats Schloss Holte-Stukenbrock, in de deelstaat Noordrijn-Westfalen, werden tussen 1941 en 1945 honderdduizenden gevangengenomen soldaten vastgehouden, vooral uit de Sovjet-Unie. Toen het kamp in april 1945 door de Amerikanen werd bevrijd, zaten er tussen de 180.000 en 200.000 mensen vast.
Gevangenen in het kamp werden doorgaans gedwongen tot werken in nabijgelegen fabrieken of mijnen. Hoeveel mensen er om het leven kwamen door dwangarbeid of geweld door bewakers, is niet bekend, maar geschat wordt dat het om vele duizenden mensen ging.
Afgelopen jaren zijn vaker hoogbejaarde voormalige nazi's voor de rechter gebracht. In 2022 werd een 97-jarige man in Itzehoe veroordeeld tot een voorwaardelijke celstraf van twee jaar, voor het plegen van ruim 10.000 moorden, of medeplichtigheid daaraan.
Demjanjuk
In 2011 werd de voormalige kampcommandant John Demjanjuk (toen 91) veroordeeld tot vijf jaar cel, voor de moord op meer dan 28.000 mensen in het vernietigingskamp Sobibor, in Polen. Hij ging in hoger beroep en overleed in 2012 in een verzorgingstehuis.
Met dat vonnis werd een nieuw precedent geschapen: rechters oordeelden dat iedereen die ooit in een nazi-kamp had gewerkt, schuldig was aan moord (en medeplichtigheid daaraan) op de gevangenen in het kamp. Sindsdien hoeven aanklagers niet meer te bewijzen dat de verdachten ook echt persoonlijk betrokken waren bij moorden in een kamp.