New York Times: 12 doden bij aanval luchthaven Riyad
10 oktober 2026 23:33
Bij de aanvallen op de internationale luchthaven in de Saudische hoofdstad Riyad vandaag zijn minstens 12 doden gevallen. Vijftig mensen raakten gewond. Dat melden functionarissen aan The New York Times. Het is daarmee de dodelijkste aanval in een Golfstaat sinds het begin van de oorlog tussen de VS en Israël met Iran in februari, meldt de krant.
Sinds de start van de grootschalige operatie Dageraad van Jemen door het Jemenitische leger afgelopen maandag, hebben de Houthi's hun aanvallen op doelen in Saudi-Arabië aanzienlijk opgevoerd.
Donderdag vielen de door Iran gesteunde Houthi-rebellen de luchthaven van Riyad ook al aan. Daarbij kwamen drie Saudi's om het leven, onder wie een piloot. Eerder deze week bestookten de Houthi's ook vliegvelden in de Saudische plaatsen Jizan, Najran en Abha.
The New York Times meldt dat de schade aan de internationale luchthaven King Khalid in Riyad wordt bekeken en dat het vliegverkeer is stilgelegd.
Zeker veertig doden in Sudan door droneaanval op vluchtelingenkamp
10 oktober 2026 21:42
Bij een droneaanval in Sudan, vlak bij de grens met Ethiopië, zijn zeker veertig mensen gedood. Dat meldt Emergency Lawyers, een organisatie die de ontwikkelingen in de burgeroorlog in Sudan bijhoudt. Volgens de organisatie zitten de paramilitaire Rapid Support Forces (RSF) achter de aanval.
De BBC meldt dat een vluchtelingenkamp in het zuidoosten van het land het doelwit was. VN-hulporganisatie OCHA zegt geschokt te zijn door de aanval. De meeste slachtoffers zijn vrouwen en kinderen.
Al ruim drie jaar vecht in Sudan de RSF tegen het regeringsleger, de Sudanese Armed Forces (SAF). De oorlog brak uit nadat de leiders van beide partijen samen een staatsgreep hadden gepleegd en het daarna niet eens werden over de verdeling van de macht.
Oorlogsmisdaden
Volgens de VN is de burgeroorlog in Sudan grootste humanitaire crisis ter wereld. Zowel de RSF als de SAF begaat oorlogsmisdaden, maar de RSF wordt als de meest gewelddadige van de twee gezien. Het geweld van de RSF heeft kenmerken van genocide, concludeerde de VN.
De RSF heeft vooral grote delen van het westen van Sudan in handen, zoals Darfur. Het regeringsleger controleert het oosten en noorden, waaronder Khartoem. Miljoenen Sudanezen zijn ontheemd geraakt door het geweld.
NOS op 3 maakte eerder deze video over de oorlog in Sudan:
Trump haalt uit naar Zelensky: 'Tijd voor nieuwe president die deal kan sluiten'
10 oktober 2026 20:59
President Trump heeft opnieuw uitgehaald naar de Oekraïense president Zelensky. In een gesprek met de Amerikaanse pers zei Trump dat het tijd is dat Oekraïne een nieuwe leider krijgt. Die zou volgens hem dan wel een deal kunnen sluiten om de oorlog met Rusland te beëindigen.
De sneer van Trump tegen Zelensky komt een dag nadat de Amerikaanse president had bekendgemaakt dat de VS olie en diesel uit Rusland gaat importeren. Trump heeft al meermaals gezegd dat hij vindt dat Oekraïne moet stoppen met de aanvallen op Russische olieraffinaderijen, maar juist na het bekendmaken van de deal viel Oekraïne de haven van Rostov aan de Don aan, die essentieel is voor de export van diesel.
Tegenover de Amerikaanse pers beweerde Trump ook dat Zelensky niet genoeg gedaan heeft om een einde te maken aan de oorlog. Trump stelt dat de nieuwe leider van Oekraïne "iemand moet zijn die een deal kan maken, iets dat Zelensky om de een of andere reden nooit doet".
Verder claimde Trump dat de oorlog in Oekraïne nooit was begonnen als hij op dat moment president van de VS was geweest. "Het is begonnen dankzij incompetentie."
Oekraïense verkiezingen
De Amerikaanse president gaat er in zijn uithaal naar Zelensky aan voorbij dat in de Oekraïense grondwet staat dat er geen verkiezingen kunnen plaatsvinden in oorlogstijd. Het is niet voor het eerst dat Trump begint over verkiezingen in Oekraïne. In december beweerde hij dat de Oekraïense regering "de oorlog gebruikt om geen verkiezingen te houden".
Zijn uithaal kan worden gezien als versterking van de boodschap van de Russische president Poetin. Die heeft meermaals gezegd dat Oekraïne verkiezingen moet houden, omdat Zelensky's ambtstermijn in 2024 is afgelopen.
Toch is ook vanuit Oekraïne de roep om verkiezingen te houden, maar haalbaar is dat niet. Uit een peiling blijkt bovendien dat een meerderheid van de bevolking vindt dat verkiezingen pas kunnen komen na de oorlog.
Dieseldeal
Kyiv is tot onvrede van de Amerikanen niet van plan op te houden met het aanvallen van de Russische olie-industrie, omdat het volgens Oekraïne een manier is om de Russische economie en dus de oorlogskas te raken. Zelensky wil alleen stoppen met de aanvallen op de oliesector, als Rusland ophoudt met de luchtaanvallen op Oekraïne.
Sinds het begin van de oorlog in Iran zijn de prijzen van diesel in de VS verdubbeld, tot onvrede van veel Amerikanen. Zij rekenen het de regering-Trump aan dat de brandstofprijzen zo hoog zijn. Dat is ook te zien in de peilingen voor de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen begin november. Deze verkiezingen zijn belangrijk voor Trump, omdat hij een meerderheid in het Amerikaanse congres wil houden.
Ruzie in het Witte Huis
De uithaal van Trump doet denken aan het bezoek van Zelensky aan het Witte Huis begin vorig jaar. Toen ontaardde een ontmoeting tussen de twee presidenten en de Amerikaanse vicepresident JD Vance in een hoogoplopende ruzie.
In het gesprek zou een principeovereenkomst worden getekend over de wederopbouw van Oekraïne, met afspraken over de winning van grondstoffen. Maar werd Zelensky geschoffeerd door de Amerikanen. Zo werd hem verweten dat hij "respectloos" zou zijn.
"Of u sluit een deal, of we trekken onze handen ervan af", zei Trump, nadat de Oekraïense president door de Amerikanen verteld was dat "hij niets te eisen heeft". Zelensky vertrok die dag uit het Witte Huis zonder dat de overeenkomst ondertekend was.
Tot zeker zondagavond geen treinen tussen Rotterdam en Delft na brandstichting
10 oktober 2026 20:38
Er rijden tot zeker morgenavond 23.00 uur geen treinen tussen Rotterdam en Delft. Aanleiding is de brandstichting gisternacht bij een spoorbrug in Delfhaven. ProRail sluit niet uit dat er sprake is van sabotage.
Volgens de spoorbeheerder duurt het tot minstens zondagavond voordat de schade is gerepareerd. Mogelijk rijden er zelfs pas maandagochtend weer treinen op het traject.
Het spoor tussen Rotterdam en Delft is een van de drukste trajecten van Nederland. Het wordt ook gebruikt door treinen die lange afstanden afleggen, bijvoorbeeld tussen de Randstad en Zeeland of Limburg. Voor treinreizigers betekent het ook morgen dus veel overlast.
Controle van acht uur
Volgens ProRail staat vast dat de brand vannacht opzettelijk is aangestoken. De brand ontstond vannacht in de technische ruimte. De deur daarnaartoe was open geslepen en binnen lagen smeulende kabels.
Uit onderzoek blijkt dat 35 kabels beschadigd zijn geraakt. Vijftien daarvan zijn helemaal doorgebrand en moeten worden vervangen en opnieuw worden gelast.
Na het vervangen van alle kabels moeten er verschillende controles worden gedaan om te bepalen of de treinen weer veilig kunnen rijden. Die controles duren ongeveer acht uur.
Of er daadwerkelijk opnieuw sabotage aan het spoor is gepleegd, moet nog worden onderzocht door de politie en brandweer. Er is nog niemand aangehouden.
Vier vragen over de dieseldeal tussen de Verenigde Staten en Rusland
10 oktober 2026 19:56
Gisteren maakte de Amerikaanse president Trump bekend dat Rusland per direct 300.000 ton diesel gaat leveren aan de VS. Veel is nog vaag over de afspraak. Zo is onduidelijk wanneer de diesel precies naar de VS gaat en wat het betekent voor de prijs die Amerikanen betalen aan de pomp.
Op een later moment zou Rusland nog eens grotere hoeveelheden leveren, die oplopen van 500.000 tot 3 miljoen ton. Na het nieuws daalde de future price voor diesel licht. Wat het voor de prijs op de langere termijn betekent, is nog volstrekt onduidelijk.
In vier vragen leggen we uit waarom de Amerikanen juist nu deze deal sluiten en wat het betekent voor Oekraïne.
Waarom is deze deal nu gesloten?
Trump zei het in zijn bericht waarin hij de deal aankondigde al: het gaat hem om "lagere brandstofprijzen voor Amerikanen". Sinds het begin van de oorlog in Iran wordt nog nauwelijks olie door de Straat van Hormuz vervoerd, wat leidde tot een verdubbeling van de Amerikaanse dieselprijzen.
Het is een hoofdpijndossier voor de Amerikaanse president. Over minder dan een maand zijn de tussentijdse verkiezingen voor het Amerikaanse Congres. Peilingen laten zien dat Trump wordt gezien als de schuldige van de hoge prijzen aan de pomp. Dat kan ertoe leiden dat de Republikeinen hun meerderheid kwijtraken. Om het tij te keren, overwoog Trump eerder een exportverbod voor diesel. Nu komt Trump dus nu met de deal met Rusland.
Correspondent Midden- en Oost-Europa Christiaan Paauwe:
"Het is de zoveelste klap voor Kyiv wat betreft de relatie met Amerika, vroeger de belangrijkste bondgenoot. Vooral ook vanwege het signaal dat Washington hiermee afgeeft. Rusland wordt er verder mee uit het internationale isolement getrokken.
Zelensky hamert er telkens op dat Poetin alleen met verdere druk gedwongen kan worden serieus over vrede te praten, maar hiermee gebeurt het tegenovergestelde. In de tussentijd zie je bovendien dat Trump uithaalt naar Zelensky en zegt dat Oekraïne moet stoppen met luchtaanvallen op de Russische olie-industrie.
Oekraïne heeft duidelijk gemaakt dat deze luchtaanvallen, die het omschrijft als "directe sancties", niet zullen stoppen, tenzij Rusland de luchtaanvallen op Oekraïne staakt. Maar daar wil Poetin niet mee stoppen en horen we Trump verder niet over."
Kan dit met de sancties die aan Rusland zijn opgelegd?
President Biden stelde na de invasie van Oekraïne een importverbod in voor Russische olie, aardgas en kolen. Dat bleef onder Trump van kracht. Vorige maand tekende hij nog een wet die omvangrijke Amerikaanse sancties tegen Rusland mogelijk maakt.
In die wet staat dat de VS aan landen die veel Russische brandstoffen inkopen importheffingen kan opleggen tot 100 procent. Die wet schuift Trump nu opzij: het Amerikaanse ministerie van Financiën heeft een tijdelijke vergunning verleend voor de import van Russische diesel.
Wat levert dit Rusland op en wat betekent dit voor Oekraïne?
President Zelensky is op zijn zachtst gezegd niet te spreken over het besluit van Trump. Op Telegram noemde hij het een "cadeautje voor Poetin". Volgens hem speelt de VS hiermee Rusland in de kaart en heeft dit grote gevolgen voor de oorlog in Oekraïne.
Volgens Zelensky wordt de Russische oorlogskas gespekt door de deal. Hij stelt dat "elke extra miljard dollar die Rusland kan verdienen, wordt uitgegeven aan niets anders dan wapens." Volgens hem zijn de Russische aanvallen tekenend voor wat de inkoop van Russische diesel betekent: "het verlengen van de oorlog, het terroriseren van gewone mensen en het vernietigen van infrastructuur".
Niet alleen in woord, ook in daad laat Oekraïne zien dat het land boos is. Zo brak in een olieterminal in de haven van waaruit Rusland de brandstof zou gaan vervoeren, in Rostov aan de Don, een grote brand uit. Het vermoeden is dat dit komt door een Oekraïense luchtaanval.
De Amerikaanse president heeft daarop opnieuw benadrukt dat Oekraïne moet stoppen met aanvallen, om daaraan toe te voegen dat hij vindt dat dat Oekraïne een nieuwe leider moet krijgen.
Hoe kan Rusland diesel leveren aan de VS?
Rusland is een land met enorme olievelden, maar heeft zelf te kampen met een brandstoftekort door de Oekraïense aanvallen op zijn olie-industrie. Oekraïne voert geregeld aanvallen uit op olieraffinaderijen in Rusland, waar ruwe olie wordt omgezet naar brandstoffen.
Deze zomer leidde dat in alle uithoeken van het land tot rijen bij tankstations. Rusland besloot daarop tot een exportverbod voor benzine, diesel en kerosine. Ook sloot het Kremlin een deal met India voor de import van brandstof.
Rusland kan dus waarschijnlijk maar beperkt diesel leveren, maar iedere dollar die het verdient, kan het gebruiken voor de productie van wapens.
Poetins adviseur Oesjakov meldde gisteren dat in het gesprek tussen Poetin en Trump vredesbesprekingen met Oekraïne ter tafel zijn gekomen, maar dat de doelen van Rusland hetzelfde zijn gebleven. Daarmee zegt dus dat Rusland doorgaat met de oorlog.
Gemeenten willen meer geld voor weerbaarheid tegen rampen en dreigingen
10 oktober 2026 18:55
Gemeenten vinden dat ze te weinig geld krijgen van de Rijksoverheid om zich weerbaar te maken tegen allerlei dreigingen. Het gaat bijvoorbeeld om cyber- en hybride dreigingen of gevaren die ontstaan door klimaatverandering, zoals natuurbranden.
Sharon Dijksma, voorzitter van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), zegt dat gemeenten voor de weerbaarheidsopgave een veelvoud nodig hebben van wat in de Miljoenennota begroot is. "Ik ga ervan uit dat het in totaal wel om honderden miljoenen gaat."
"Het kabinet heeft 35 miljoen voor noodsteunpunten vrijgemaakt en nu bij Miljoenennota een aanvullende oplopende reeks van 20 tot 70 miljoen voor zowel digitale weerbaarheid, sociaal-maatschappelijke weerbaarheid én continuïteit. Maar het gat tussen wat gemeenten nodig hebben en wat het kabinet vrijmaakt is dus groot", aldus de VNG.
Ook Rotterdam wil meer geld. De Rotterdamse haven wordt vaak genoemd als mogelijk doelwit voor dreigingen uit Rusland. "Weerbaarheid gaat namelijk verder dan noodsteunpunten. We moeten ook investeren in de samenleving zelf, in een sterk sociaal weefsel dat ons helpt tijdens een noodsituatie en bij het herstel daarna", zegt een woordvoerder van de gemeente.
Geen evacuatievoorzieningen
De VNG heeft al een aardig beeld van hoe gemeenten extra geld zouden willen inzetten. "Je kunt denken aan buurtnoodplannen en trainingen voor inwoners. We gaan nog praten met het ministerie van Justitie en Veiligheid over schuilen en evacueren, waar nu nagenoeg geen voorzieningen voor zijn."
"Er zijn noodaggregaten nodig, satelliettelefoons en porto's, en de hulpdiensten hebben nog veel meer middelen nodig zoals brandweerauto's. De lijst is te lang om alles op te voeren."
VNG-voorzitter Dijksma, tevens burgemeester van Utrecht, heeft wel een idee wat er in haar gemeente moet gebeuren. "Wij hebben veel kwetsbare inwoners die niet zelfredzaam zijn, die hebben niet altijd het geld om zich voor te bereiden. We hebben ook geld nodig voor communicatiemiddelen die we nu nog ontberen."
In Austerlitz, een dorp in de gemeente Zeist, wil men niet wachten tot gemeenten voldoende middelen hebben voor veiligheidsoefeningen. Austerlitz ligt midden in het bos en heeft weinig, toegangswegen. Omdat bewoners bang waren niet goed weg te kunnen komen bij een grote bosbrand, zetten vrijwilligers een 'bosbrandwerkgroep' op.
De vrijwilligers van de werkgroep oefenden vandaag alsof er een grote bosbrand woedde:
"Ik zit bij de groep burgers die bij natuurbrandgevaar alles in de gaten houdt", zegt Robert Schliessler. "We werken samen met de veiligheidsregio en trainen wat er gebeurt wanneer ons dorp bedreigd wordt." Vandaag doet Schliessler ook mee aan de eerste oefening samen met de veiligheidsregio.
"We hebben een WhatsAppgroep in het dorp, daar zitten zeshonderd mensen in, zij krijgen het daar allemaal te horen als de oefening begint. We vragen al drie jaar bij de veiligheidsregio om deze oefening en zijn superblij dat hij er nu eindelijk is", vult hij aan. "Inmiddels werken we goed samen met de gemeente en veiligheidsregio."
Het is de bedoeling dat de groep vrijwilligers goed 112-meldingen in de gaten houdt en aan inwoners doorgeeft dat er geëvacueerd moet worden. "Dat doen we eerder dan de hulpdiensten. We hebben drie locaties waar mensen elkaar terug kunnen vinden en die worden bepaald op het moment dat we weten waar het vuur is."
'Niet te financieren'
Dijksma is erg te spreken over de oefening in Austerlitz. "Het is heel belangrijk dat mensen zichzelf ook voorbereiden, dit soort initiatieven zijn goud." De weerbaarheid van gemeenten valt onder het Ministerie van Justitie en Veiligheid en ook Minister Van Weel is ook tevreden over het initiatief. "Ik ben blij dat uitdagingen gesignaleerd worden en dit soort dingen lokaal opgepakt en verbeterd worden.
De roep van de gemeenten om meer geld kan Van Weel wel volgen. "In de Miljoenennota hebben we weerbaarheid als belangrijk thema bestempeld, maar onze uitgaven zullen niet alle wensen bedekken", zegt hij. "Het is een enorme opgave, dus ik ga niet zeggen dat we alles in één keer kunnen doen. Dat kunnen we niet financieren."
Volgens de minister kunnen gemeenten met het geld dat ze nu al ontvangen echt wel aan de slag, bijvoorbeeld om aan de weerbaarheid van hun kritieke processen te werken. "Uiteindelijk zit weerbaarheid in de gemeenschappen waar mensen wonen, gemeenten hebben daar een hele grote rol in."