VS ziet in recente Iraanse aanvallen geen reden oorlog te hervatten
5 mei 2026 17:02
De Iraanse en Amerikaanse aanvallen van gisteren waren volgens de VS geen schending van het staakt-het-vuren. Generaal Caine en defensieminister Hegseth maakten dat standpunt op een persconferentie bekend. De VS gaat de gevechtsoperaties tegen Iran dan ook niet hervatten.
Kort na de de persconferentie werden opnieuw Iraanse aanvallen gemeld door het ministerie van Defensie van de Verenigde Arabische Emiraten.
De VAE meldt in een bericht op X dat het land reageert op nieuwe drone- en raketaanvallen door Iran. Ook gisteren werden Iraanse aanvallen gemeld op doelen in de Golfregio. Daarnaast stelde de VS gisteren dat het Iraanse bootjes had vernietigd.
"Iran viel Oman één keer aan en de Verenigde Arabische Emiraten drie keer", zei Caine tegen de pers. De VAE meldde dat ze drones, kruis- en ballistische raketten hebben onderschept.
Volgens generaal Caine zette Iran ook raketten, drones en kleine boten in "tegen Amerikaanse troepen die de commerciële scheepvaart in de Straat verdedigen". Het Amerikaanse leger zei gisteren dat het zes kleine bootjes van Iraanse strijdkrachten tot zinken had gebracht.
De generaal stelde dat de Iraanse aanvallen niet ernstig genoeg zijn om het staakt-het-vuren te beëindigen. Amerika heeft nog niet gereageerd op de nieuwe aanvallen die door de Verenigde Arabische Emiraten worden gemeld.
'Twee schepen passeren Straat van Hormuz'
"Tot nu toe is het vandaag rustiger", zei Caine op de persconferentie, enkele uren voor de nieuwe aanvallen. Vandaag konden twee handelsschepen onder de Amerikaanse vlag ongeschonden door de Straat van Hormuz varen.
De Verenigde Staten proberen met hun Project Freedom de zeestraat voor de Iraanse kust te heropenen. Caine verwacht ondanks de recente aanvallen dat de VS de komende dagen meer schepen die door de oorlog zijn gestrand kan begeleiden in de zeestraat.
Voor Project Freedom hoeven Amerikaanse troepen de Iraanse wateren en het Iraanse luchtruim niet in, stelde Hegseth. "We zijn niet uit op een gevecht. Maar er kan niet worden toegestaan dat Iran onschuldige landen en hun goederen weert uit een internationale waterweg."
De Amerikanen proberen meer schepen die vastliggen weg te geleiden langs de Straat van Hormuz. Het is afwachten wat Iran daartegen gaat doen. Nadat president Trump het plan gisterennacht bekend had gemaakt, reageerde Iran: "Elke Amerikaanse inmenging in het nieuwe maritieme regime van de Straat van Hormuz zal worden beschouwd als een schending van het staakt-het-vuren".
Sinds ruim drie weken geldt tussen de VS en Iran een broos bestand. Niet helemaal duidelijk is wat de precieze afspraken tussen beide landen zijn.
Volgende week winactie bij inleveren blikjes en flesjes met statiegeld
5 mei 2026 16:54
Vanaf volgende week is de eerste winactie bij het inleveren van blikjes en flesjes via statiegeldautomaten die via Tikkie uitbetalen, meldt producentenorganisatie Verpact. Die hoopt dat op die manier meer statiegeldverpakkingen worden ingeleverd.
Het is onderdeel van een pakket aan maatregelen om de wettelijke inzameldoelstelling van 90 procent te halen. Dat is de producenten sinds de invoering in 2021 nog geen enkel jaar gelukt.
De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) had aanvankelijk andere maatregelen in gedachten om het inleveren van plastic flesjes en blikjes aantrekkelijker te maken. In september vorig jaar eiste de toezichthouder dat de producentenorganisatie ofwel het statiegeld fors zou verhogen, of een bonus zou uitkeren bij het inleveren. Anders dreigden miljoenen aan dwangsommen.
Geldprijs
Na juridisch getouwtrek nam de inspectie uiteindelijk genoegen met een pakket aan maatregelen, waaronder meer inleverpunten, snellere reparatie van kapotte statiegeldautomaten, het accepteren van meer beschadigde verpakkingen en dus ook het introduceren van winacties. Ook geeft Verpact meer inzicht in de financiën en de besteding van het niet geïnde statiegeld, na veel kritiek op het gebrek aan transparantie daarover.
De komende tijd start Verpact verschillende winacties. Bij de eerste, die op 11 mei begint, krijgen deelnemers per 15 cent één ticket waarmee ze kans maken op een geldprijs. De actie duurt 10 weken en er is volgens Verpact geen vergunning nodig bij de kansspelautoriteit, onder meer omdat deelname geen geld kost.
Uiteindelijk moet er begin volgend jaar een kansspel komen bij alle inleverpunten. Daar heeft Verpact wel een vergunning voor nodig. Dat moet voor 1 tot 2 procent extra inzameling leiden.
Sap en zuivel
Afgelopen maart meldde de organisatie dat het ook vorig jaar niet gelukt is om het wettelijke inzameldoel te halen.
Ondertussen is het ministerie van Economische Zaken en Klimaat aan het kijken naar andere manieren om meer statiegeldverpakkingen in te zamelen, zodat minder flesjes en blikjes in het milieu belanden.
Zo komt er een verbod op de verkoop van plastic flesjes en blikjes zonder statiegeld. Ook wordt er onderzoek gedaan naar een innameplicht van statiegeldverpakkingen bij verkopers, verplicht statiegeld op plastic sapflessen en verbetering van inzameling van zuiveldrankjes in plastic verpakkingen.
Meldpunt voor problemen met sportsubsidieregeling: 'Dit is niet meer verantwoord'
5 mei 2026 16:48
De belangenvereniging van sportbestuurders RVVB stelt een meldpunt in voor clubs die zich gedupeerd voelen door de problemen met een subsidieregeling.
Op 5 januari konden sportverenigingen vanaf 09.00 uur online inschrijven voor een financiële tegemoetkoming bij verbouwingsplannen van het ministerie van Sport. Dat zou gebeuren op volgorde van binnenkomst. Maar door een storing liep die procedure mis en is er een notaris ingeschakeld om alsnog tot een faire verdeling van de beschikbare 43 miljoen euro te komen. "De meest eerlijke oplossing voor een vervelend probleem", zegt een woordvoerder van het ministerie.
Vorige week werden de bijna 2500 verenigingen die zich hadden ingeschreven, geïnformeerd over de plek in de rij die zij nu hebben gekregen. Daarbij bleek dat sommige verenigingen die in januari nog dachten vooraan te staan, na de loting waarschijnlijk alsnog buiten de boot vallen. Er is te weinig geld om elke aanvrager tegemoet te komen. In totaal zijn er verzoeken gedaan voor 109 miljoen euro, waarmee het beschikbare budget met 155 procent is overvraagd.
Fusie in gevaar
Met de loting zijn voor het gevoel van de sportbestuurders de regels als het ware veranderd tijdens de wedstrijd. De consequenties kunnen groot zijn, vertelt Harmen Stremler van de twee voetbalverenigingen in het Friese Lemmer, die van plan waren per 1 september te gaan fuseren. Dat samengaan biedt uitzicht op een bloeiende club met zo'n 1000 voetballende leden.
Maar om de fusie mogelijk te maken moet het huidige complex van zaterdagvereniging CVVO wel voor zo'n 2 miljoen euro worden verbouwd. "Met dat geld wilden we de club echt klaar maken voor de komende dertig jaar", aldus Stremler.
Gat van vier ton
Daarbij is voetballend Lemmer echter afhankelijk van de zogenoemde BOSA-subsidieregeling van het ministerie. Dat leek afgelopen januari wel goed te zitten; de twee Friese clubs kwamen er mooi op tijd doorheen. Tot die informatie door de technische problemen bij het ministerie verloren ging. Na de loting staat de fusievereniging opeens op plek 1584.
"Dat betekent concreet dat we naar dat geld kunnen fluiten en we opeens een gat van 20 procent hebben in onze begroting", legt Stremler uit. Dat is het percentage van de verbouwingssom dat we volgens de subsidieregeling vergoed kunnen krijgen."
"In ons geval heb je het dan over een bedrag van bijna vier ton dat we tekort komen", gaat Stremler verder. "Dat kunnen wij niet meer verantwoorden tegenover onze leden. Ik vrees dat de complete fusie nu op losse schroeven staat. Komende donderdag heb ik een gesprek met de wethouder, maar bedenk wel: de gemeente betaalt nu al 40 procent van de verbouwing."
Later beslissing over rechtszaak
Het meldpunt van de RVVB, het Register voor Verenigingsbestuurders, is volgens bestuurslid Daniel Klijn vooral bedoeld om de omvang en ernst van de problemen zo exact mogelijk in kaart te krijgen.
Denken over een eventuele rechtszaak kunnen de sportverenigingen pas na de zomer, als het ministerie definitief heeft laten weten wie er op basis van de volgorde wel op subsidie kan rekenen en wie niet.
Drie zieke opvarenden cruiseschip klaargemaakt voor evacuatie naar Nederland
5 mei 2026 16:42
Medische teams zijn druk bezig met de voorbereidingen om drie zieke opvarenden van het cruiseschip Hondius over te brengen naar Nederland. Eén van hen heeft de Nederlandse nationaliteit. "Dat is op dit moment onze grootste prioriteit", zegt Maria Van Kerkhove, deskundige op het gebied van epidemieën en pandemieën bij de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).
Het ministerie van Buitenlandse Zaken coördineert samen met de reder de medische evacuatie. De drie opvarenden zijn besmet met het hantavirus en zijn er slecht aan toe, maar verkeren in stabiele toestand. De drie worden naar Nederland geëvacueerd, waar ze de noodzakelijke zorg zullen krijgen.
Een Britse opvarende is eerder overgebracht naar de een intensievezorgafdeling in Zuid-Afrika.
Mogelijk van mens op mens verspreid
Het virus wordt normaal gesproken overgedragen via de uitwerpselen van knaagdieren, zoals muizen en ratten. De WHO gaat ervan uit dat de variant die aan boord is gekomen het Andesvirus is, dat zich heeft verspreid in Latijns-Amerika.
De WHO denkt dat het virus zich deze keer mogelijk van mens tot mens heeft verspreid aan boord van het schip. De kans is groot dat de eerste besmetting buiten het schip heeft plaatsgevonden, en het virus daarna aan boord is gekomen.
Op dit moment zijn zeven van de 147 passagiers en bemanningsleden ziek gemeld. Van de zieken zijn er drie overleden, onder wie een Nederlands stel uit Friesland.
Dat echtpaar ging op 1 april in Argentinië aan boord, nadat ze door Latijns-Amerika hadden gereisd. Vijf dagen daarna kreeg de man last van koorts, hoofdpijn en diarree. Nog eens vijf dagen later kreeg de 70-jarige ook ademhalingsproblemen, waarop hij diezelfde dag, op 11 april, overleed. Bijna twee weken later werd zijn lichaam aan land gebracht op Sint-Helena, in de zuidelijke Atlantische Oceaan.
Doorvaren naar Canarische Eilanden
Het cruiseschip ligt al dagen voor anker voor de Kaapverdische hoofdstad Praia. Geen van de opvarenden mag van boord. De autoriteiten van Kaapverdië willen behalve de drie zieke opvarenden niemand van boord laten. De passagiers aan boord moeten verplicht in hun hut blijven.
Het is nu de bedoeling dat het schip naar de Spaanse Canarische Eilanden gaat. Een team van epidemiologen kan vandaag het schip inspecteren, hebben de WHO en het Spaanse ministerie van Volksgezondheid afgesproken. Na dit onderzoek wordt bepaald of het schip inderdaad naar de Canarische Eilanden kan varen. "We werken nauw samen met de Spaanse autoriteiten", zegt de WHO-expert.
Aangespoelde witsnuitdolfijn krijgt dag en nacht zwemles in opvangcentrum
5 mei 2026 16:17
Verzorgers van SOS Dolfijn werken dag en nacht om de in Egmond aangespoelde witsnuitdolfijn in leven te houden. Het dier kan niet meer zelfstandig zwemmen sinds het gestrand is en moet dat opnieuw leren. De dolfijn wordt daarom 24 uur per dag ondersteund in het bassin in het opvangcentrum in Anna Paulowna.
Vrijwilligers houden de kop van de dolfijn boven water, zodat er geen water in het spuitgat komt en het dier verdrinkt. "We draaien de hele nacht door met een team. In het begin moesten we het dier met vier mensen ondersteunen want hij was vrij apathisch. Langzaam begon hij wat zwembeweginkjes te vertonen. Nu kan het met één persoon", vertelt Jeroen Hoekendijk van SOS Dolfijn aan de regionale omroep NH.
Spannend
Albi, zoals de witsnuitdolfijn nu heet, spoelde zondagavond aan op het strand van Egmond aan Zee. Het is nog altijd niet zeker of de dolfijn het gaat redden, maar hij is de afgelopen nacht goed doorgekomen, vertelt Jeroen Hoekendijk van SOS Dolfijn aan NH. "Het is spannend en we kijken van minuut tot minuut en dag per dag."
Een van de verzorgers met Albi de witsnuitdolfijn:
Het is nog niet duidelijk wat het dier mankeert. "Na het eerste bloedonderzoek is niets raars gevonden", zegt Hoekendijk. Het is voor het eerst sinds 2011 dat er een witsnuitdolfijn in het opvangcentrum revalideert. Albi is de derde van zijn soort. "De eerste twee overleefden het helaas niet."
Moe
Voor de vrijwilligers is de revalidatie van Albi pittig vanwege grote drukte in het centrum. "Een nachtje of weken doortrekken, dat kunnen we wel. Maar nu is het al maandenlang druk. We hebben in korte tijd vijf bruinvissen gehad, nu de witsnuitdolfijn. Dus mensen beginnen wel moe te worden na maandenlange hoge druk."
Dat geldt ook voor Hoekendijk zelf. "Ik ben wel een beetje moe na de nachtdiensten, maar het is zo bijzonder. Dat geeft adrenaline om de dag weer door te komen."
Podcast De Dag: de opleving van het extreemrechtse Identitair Verzet
5 mei 2026 16:14
Bij recente lokale protesten tegen de komst van asielzoekerscentra en opvangplekken waren vlaggen en andere symbolen van het extreemrechtse netwerk Identitair Verzet (IDV), te zien. Jelle Postma, van de stichting Justice for Prosperity, deed er onderzoek naar en vertelt in de podcast hoe deze groepering na een periode van relatieve stilte opeens weer opleeft.
Luisteren?
Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
Identitair Verzet dook onder andere op bij protesten in Loosdrecht, IJsselstein en Tilburg. Volgens Postma misbruiken ze legitieme demonstraties van bezorgde burgers voor hun eigen gewin. Hij legt uit hoe het doel van IDV is om hun extremistische gedachtengoed te normaliseren, en hoe dat ook nu ook al gebeurt.
Reageren? Mail dedag@nos.nl
Presentatie en montage: Elisabeth Steinz
Redactie: Judith van de Hulsbeek