Eén Microsoft-datacenter gebruikt 1 procent van alle stroom in Nederland
14 juli 2026 17:54
Het enorme datacenter van Microsoft in Noord-Holland gebruikt ongeveer 1 procent van alle stroom in Nederland. Dat blijkt uit gegevens die de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) openbaar heeft gemaakt. Het is voor het eerst dat duidelijk wordt hoeveel elektriciteit bepaalde grote datacenters in Nederland verbruiken, al ontbreken de cijfers van Google.
Een van de grootste datacenters van Nederland, bij het dorp Middenmeer, is van Microsoft. Het verbruikte vorig jaar 1,17 terawattuur (TWh) aan stroom. In totaal verbruikte Nederland vorig jaar in totaal ruim 112 TWh elektriciteit, blijkt uit voorlopige cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
Twee andere giga-datacenters zijn van Google. Een daarvan staat in de buurt van die van Microsoft, het andere in de Eemshaven in Groningen. Het verbruik daarvan wil het bedrijf echter niet bekendmaken.
Overvol stroomnet
Het stroomverbruik van datacenters is onderwerp van discussie, omdat het stroomnet in veel plekken in Nederland onder druk staat. Sinds een paar jaar geldt op veel plekken in Nederland een verbod op de bouw van grote datacenters. Wel worden er nog steeds datacenters gebouwd die kleiner zijn dan de bovengrens die de overheid heeft gesteld.
Het was al bekend dat datacenters veel elektriciteit gebruiken. De meest recente cijfers komen uit 2024: in dat jaar was een kleine groep van ongeveer 45 datacenters verantwoordelijk voor 4,2 procent van het Nederlandse stroomverbruik, berekende het CBS. Dat is net zo veel als 1,9 miljoen woningen. Maar het statistiekbureau zei er niet bij welke datacenters dat precies zijn.
De RVO-gegevens geven een concreter inzicht, hoewel niet alle bedrijven zijn opgenomen in de cijfers. Bedrijven kunnen aangeven dat hun verbruik geheim is.
Een Google-woordvoerder zegt dat de cijfers van de Google-datacenters niet openbaar worden gedeeld, omdat die iets zouden kunnen zeggen over hoe Google zijn datacenters inricht en gebruikt. "We beschouwen het stroomverbruik van individuele datacenters als concurrentiegevoelige informatie die we liever voor ons houden."
Israëlisch parlement neemt vlak voor reces omstreden Thorastudie-wet aan
14 juli 2026 17:32
De Knesset, het Israëlische parlement, heeft een omstreden basiswet aangenomen die Thorastudie als fundamentele waarde aanmerkt. Volgens critici kan dit de weg vrijmaken voor vrijstelling van de dienstplicht voor ultraorthodoxe jesjiva-studenten.
De wet werd ingediend door de ultraorthodoxe partijen Shas en United Torah Judaism (UTJ). Volgens de wet is "Torastudie een fundamentele waarde in het erfgoed van het Joodse volk en in de staat Israël". Het gaat om een basiswet, een categorie wetgeving die in Israël een bijzondere juridische status heeft. Omdat Israël geen formele grondwet kent, hebben de basiswetten een belangrijke rol in het Israëlische rechtssysteem.
In een eerdere versie van het wetsvoorstel werd Thorastudie omschreven als een bijdrage aan de staat die van vergelijkbare betekenis is als de bijdrage van militairen. Die formulering leidde tot kritiek, omdat tegenstanders vreesden dat daarmee een juridische basis zou ontstaan om ultraorthodoxe mannen vrij te stellen van de dienstplicht. In de uiteindelijke versie is deze bewoording daarom afgezwakt.
Toch vrezen oppositieleden en andere critici dat de wet alsnog kan worden gebruikt als onderbouwing voor uitzonderingen op de dienstplicht. Doordat Thorastudie in de basiswet wordt erkend als een fundamentele waarde van de staat Israël, kan de wet bij toekomstige wetgeving of rechterlijke toetsing worden aangevoerd als argument voor vrijstellingen of speciale regelingen.
Jesjiva
Een jesjiva is een religieuze school waar studenten zich voornamelijk bezighouden met de studie van de Thora, de Talmoed en andere Joodse religieuze teksten. Vooral binnen ultraorthodoxe joodse gemeenschappen wordt deze studie gezien als een belangrijk onderdeel van het religieuze leven.
In 2024 oordeelde het Hooggerechtshof unaniem dat de regering ultraorthodoxe jesjiva-studenten moet oproepen voor militaire dienst. Tienduizenden ultraorthodoxe mannen zijn dienstplichtig, maar slechts een klein deel meldt zich voor militaire dienst.
Het leger heeft de afgelopen maanden meerdere keren aangegeven dat er een tekort aan soldaten is vanwege de aanhoudende oorlogen sinds de Hamas-aanval op 7 oktober 2023.
Het onderwerp veroorzaakt veel spanning in de Israëlische samenleving. Ultraorthodoxe mannen protesteren de afgelopen maanden steeds vaker tegen de dienstplicht. Ze leggen het land plat met bijvoorbeeld wegblokkades. Dit leidt geregeld tot botsingen met de politie en het leger.
Politiek akkoord
De Knesset gaat eind deze week met reces en wordt daarna ontbonden in aanloop naar de verkiezingen dit najaar. Premier Netanyahu probeert daarom deze week nog een reeks controversiële wetsvoorstellen door het parlement te krijgen. Daar heeft hij zijn ultraorthodoxe coalitiepartners voor nodig.
Daarom hebben ze afspraken gemaakt. De coalitie versnelt de behandeling van wetgeving die door de ultraorthodoxe partijen wordt geëist, zoals de Thorastudie-wet. Een ander wetsvoorstel gaat over het tijdelijk opschorten van arrestaties en sancties tegen dienstweigeraars.
In ruil daarvoor steunen de ultraorthodoxe partijen de wetsvoorstellen van Netanyahu. Het gaat dan bijvoorbeeld om een wetsvoorstel dat de regering zeggenschap geeft over de benoeming van een onderzoekscommissie naar de gebeurtenissen rondom de aanval van Hamas op 7 oktober 2023.
Kritiek
De wet over de Thorastudie krijgt veel kritiek vanuit de oppositie. "Een Knesset die zichzelf respecteert, zou geen wetten aannemen die ontduiking van dienstplicht mogelijk maken terwijl er soldaten sneuvelen aan het front", zei oppositieleider Yair Lapid. Hij richtte zich ook tot de coalitieleden: "Zo beëindigen jullie je ambtstermijn: door soldaten van het leger in het gezicht te spugen".
Voorafgaand aan de stemming deden de oppositieleiders gezamenlijk een oproep aan de coalitieleden om tegen het wetsvoorstel te stemmen. "Degenen die de wet over het ontduiken van de dienstplicht steunen, zullen voor altijd de schande van hun stem met zich meedragen in de ogen van de Israëlische burgers die dienen en werken", is te lezen in de verklaring.
Ook vanuit zijn eigen Likud-partij krijgt Netanyahu kritiek. Parlementsleden Yuli Edelstein en Dan Illouz stemden tegen het wetsvoorstel. Beiden verzetten ze zich al langere tijd tegen de wet. Edelstein heeft inmiddels aangekondigd de Likud-partij te verlaten vanwege de kwestie en verwacht wordt dat Illouz hetzelfde zal doen. Netanyahu was zelf niet aanwezig bij de stemming.
Geen cel maar tbs met dwangverpleging voor doden vrouw (23) uit Hoog-Keppel
14 juli 2026 17:27
Een 26-jarige man uit Ulft in Gelderland is veroordeeld tot tbs met dwangverpleging voor het doodsteken van een 23-jarige vrouw in Hoog-Keppel. Volgens de rechtbank was de man volledig ontoerekeningsvatbaar en daarom krijgt hij geen celstraf.
Christiaan W. stak het slachtoffer op 23 juni 2024 dood in haar woning. De twee waren bevriend en W. logeerde op dat moment bij haar, omdat hij niet lekker in zijn vel zat, schrijft Omroep Gelderland.
Deskundigen concludeerden dat W. in een psychose verkeerde toen hij het slachtoffer doodde. Zij adviseerden de man volledig ontoerekeningsvatbaar te verklaren, en hem tbs met voorwaarden op te leggen. Dat is een mildere vorm dan tbs met dwangverpleging.
'Wel keuzevrijheid'
Het Openbaar Ministerie was het daar niet volledig mee eens. Volgens de officier was het handelen van de verdachte niet alleen het gevolg van zijn psychische toestand, maar had hij nog een "behoorlijke keuzevrijheid".
Het OM vond dat W. daarom niet volledig ontoerekeningsvatbaar kon worden verklaard, maar hooguit verminderd toerekeningsvatbaar. De eis was tien jaar cel en tbs met dwangverpleging.
Schadevergoeding
De rechtbank ging deels met de deskundigen mee en verklaarde de dader ontoerekeningsvatbaar. Daarom wordt hij ontslagen van alle rechtsvervolging.
Wel is besloten om W. tbs met dwangverpleging op te leggen in plaats van tbs met voorwaarden. Volgens de rechtbank is deze straf meer passend omdat de maatregel onbeperkt kan worden verlengd.
Verder moet W. aan de vader van het slachtoffer een schadevergoeding van 33.000 euro betalen. Haar zus krijgt 17.500 euro. De rechtbank noemt het doden van de vrouw "een afschuwelijk en bijzonder ernstig feit en onverteerbaar" voor de nabestaanden.
Brits mondkapjesonderzoek: ruim 11 miljard verspild door slechte voorbereiding
14 juli 2026 17:21
Het Verenigd Koninkrijk heeft tijdens de coronapandemie miljarden verspild doordat het niet goed voorbereid was op de noodsituatie. Doordat bij de aanschaf van beschermingsmiddelen de vraag niet goed was afgesteld op het aanbod, werd tweederde van het materiaal nooit gebruikt, concludeert een overheidscommissie.
Er werd in totaal voor 17,5 miljard euro (14,9 miljard pond) aan beschermingsmiddelen gekocht voor ziekenhuizen, zoals mondkapjes. Uiteindelijk werd voor 11,6 miljard euro (9,9 miljard pond) aan beschermingsmiddelen niet gebruikt voordat de houdbaarheidsdatum afliep.
"Het was zeker beter om te veel materiaal te hebben dan te weinig", erkent de opsteller van het rapport, oud-rechter Heather Hallett, "maar het was nog beter geweest om het aanbod beter op de vraag af te stemmen."
Schaarste werd overvloed
Volgens de commissie werd het VK begin 2020, net als veel andere landen, totaal overvallen door de ernst van de pandemie. Bestaande voorraden bleken al snel niet afdoende, en in de wedloop met andere landen om genoeg mondkapjes te krijgen werd er te veel gekocht en te veel betaald.
Een duidelijk overzicht van wie wat nodig had of wanneer ladingen zouden binnenkomen ontbrak. De aanvankelijke schaarste mondde daardoor uit in overvloed. Ondertussen hadden inkopers van de overheid geen goed overzicht van prijzen of aanvoerlijnen.
"Het risico dat er te veel werd gekocht, nam men voor lief", zag Hallett.
Kritiek op 'VIP-route'
De commissie heeft geen goed woord over voor de "VIP-route" die de regering van premier Johnson hanteerde: producenten die connecties hadden met belangrijke overheidsmedewerkers kregen voorrang bij aanbestedingen.
Het werd gezien als een manier om het aankoopproces te stroomlijnen, maar Hallett ziet vooral nadelen. "Hoewel het niet zo bedoeld was, betekende het dat wie banden had met de overheid, een streepje voor had. Dat verhoogt de kans op misbruik."
Het ondermijnde het vertrouwen precies op het moment dat het nodig was, concludeert Hallett. "Deze aanpak had niet gemoeten en moet niet worden herhaald." Specifieke gevallen van misbruik noemt Hallett niet, al houdt ze een gedeelte van haar rapport over een bedrijf nog geheim, in afwachting van een strafrechtelijk onderzoek.
Levens redden
Hallett doet in het rapport elf aanbevelingen. Zo raadt ze de regering aan in de toekomst een voorraad beschermingsmiddelen van minimaal drie maanden aan te houden. Ook moet men een beter overzicht houden van de markt, zodat men weet voor welke prijzen de overheid bij welke producent terechtkan. "De inkopers beter voorbereiden vermindert de kosten en redt levens", aldus Hallett.
De regering-Starmer zegt bereid te zijn lessen te trekken uit de fouten en gaat de aanbevelingen in het rapport wegen.
Minder kinderactiviteiten door gebrek aan vrijwilligers: 'Thuis zit ik maar te scrollen'
14 juli 2026 17:10
Zomerspeelweken worstelen met een tekort aan vrijwilligers. Soms zijn er zo weinig begeleiders dat niet alle kinderen kunnen meedoen. Ook worden de speelweken ingekort of zelfs helemaal afgeblazen.
Bij Jeugdland in Arnhem lopen tieners met rode shirtjes af en aan met houten palen, latten en planken die ze meegeven aan kinderen die in de rij staan. "Mag ik ook nog spijkers?", vraagt een kind aan een van hen. Hij maakt een kommetje van zijn handen, dat een vrijwilliger volgooit met spijkers.
Een van die vrijwilligers is de 17-jarige Milou. Ze is hier niet voor het eerst. "Dit is nu mijn vijfde jaar als vrijwilliger en daarvoor heb ik zes jaar als kind zelf meegebouwd." Het is er vooral heel gezellig, vindt ze. "En iedereen heeft gewoon één doel en dat is de kinderen blij maken."
'Paar dagen vrijgenomen'
Dat kan Joeri beamen, die voor het eerst meedoet als vrijwilliger. De softwareontwikkelaar zag een oproep in de krant. "Er stond dat er te weinig vrijwilligers waren voor het zomerkamp. Dus toen heb ik me aangemeld", zegt hij, terwijl hij kinderen helpt met knutselwerkjes voor in hun hutten. "Ik heb gewoon wat dagen vrij genomen."
Dat gaat helaas niet bij iedereen zo makkelijk, zegt Henriette Verhoeven van Stichting Jeugdland. "Het vrijwilligersprobleem is overal. Dat geldt niet alleen voor ons, maar ook voor sportverenigingen."
Met name de ervaren vrijwilligers zijn andere dingen gaan doen, zegt Verhoeven. Heel jammer, vindt ze. "Daarom moesten we dit jaar zeventig kinderen teleurstellen."
'Anders zit ik thuis te scrollen'
De kinderen die naar de huttenbouw-weken van Jeugdland komen, gaan doorgaans niet op vakantie. Het is een gevarieerde groep, vertelt vrijwilliger Milou.
"We krijgen hier kinderen van de basisscholen, van het azc, Nederlandssprekend, buitenlands, verschillende leeftijden ook", somt ze op. "Die komen hier naartoe om een gezellige tijd te hebben."
De 12-jarige Rizwaan zou het erg vinden als hij niet naar het kinderkamp had gekund. "Dat zou echt niet zo fijn zijn. Dan heb ik niks meer te doen", zegt hij. "Dan zit ik thuis maar een beetje te scrollen en dat is gewoon saai. Hier heb ik dingen te doen en dat is wel fijn eigenlijk."
Niet veilig voor kinderen
Ouders die te horen krijgen dat hun kind niet naar de speelweek kan komen reageren gelukkig begripvol, zegt Verhoeven. Het is namelijk niet veilig voor de kinderen als er te weinig begeleiders zijn. "Daar is wel begrip voor."
"En dan zeg ik ook: u kunt ook een week komen helpen. Dan kunnen we weer tien kinderen extra binnen laten", aldus Verhoeven. "Maar goed, de meeste ouders kunnen of willen dat ook niet."
Yasmina (12) en Soumaya (10) laten hun hut zien. "Dit zijn de gordijnen die ik heb gemaakt", zegt Soumaya, terwijl ze de gele stof aan een zelfgemaakte roede toont. Via een deur gaan ze het bouwwerk binnen. "Dat gaan we nog dichtmaken", wijst ze naar een half afgemaakte zijwand. Waar ze het meest trots op zijn? "Eigenlijk een beetje op alles."
Natuurbrand bij Parijs ingedamd, hoop om vandaag controle te krijgen
14 juli 2026 16:50
De grote natuurbrand in het bos van Fontainebleau, ten zuidoosten van Parijs, heeft inmiddels ruim 2050 hectare natuur verwoest. De autoriteiten hopen wel de twee brandhaarden vandaag onder controle te krijgen.
Minister Nuñez van Binnenlandse Zaken zegt dat de branden inmiddels wel zijn ingedamd, maar nog niet onder controle zijn. Pierre Ory, de bestuurder van het departement Seine-et-Marne, noemde vandaag tegen BFMTV een cruciale dag. "De brandweer moet de vlammen overwinnen", zei Ory.
Om verdere uitbreiding te voorkomen blijven brandweerlieden met brandslangen langs de bosranden actief. Ook zijn twee bulldozers van het leger ingezet om paden vrij te maken, zodat brandweervoertuigen moeilijk bereikbare delen van het bos kunnen bereiken. Volgens France Info worden de bulldozers ook gebruikt om het terrein vlakker te maken.
Bij de bestrijding zijn honderden brandweerlieden ingezet. Zij krijgen ondersteuning van vier blusvliegtuigen van het type Canadair, een Dash-blusvliegtuig en meerdere blushelikopters. De blusvliegtuigen van Canadair zouden eigenlijk een demonstratievlucht doen boven de Champs-Élysées in het kader van de nationale feestdag Quatorze Juillet, maar moesten in plaats daarvan helpen met blussen.
De blusvliegtuigen in actie:
De natuurbrand in Fontainebleau geldt als een van de grootste die dat bos in meer dan een eeuw heeft getroffen. Ongeveer 1000 mensen zijn geëvacueerd, onder wie gasten van een camping aan de bosrand. Volgens de autoriteiten zijn daarbij geen slachtoffers gevallen en is de materiële schade buiten het bos vooralsnog beperkt gebleven.
Dat het blussen lang duurt, komt niet alleen door de droogte en het moeilijk begaanbare terrein. Volgens Le Parisien leidt ook de veenachtige bodem ertoe dat 'zombiebranden' kunnen ontstaan. Daarbij blijft vuur onder de grond dagen of zelfs weken doorsmeulen om later op een andere plek op te laaien.
Brandstichting
Onderzoekers houden nadrukkelijk rekening met brandstichting. In een gebied van ongeveer een kilometer zijn volgens de autoriteiten ongeveer tien afzonderlijke brandhaarden aangetroffen. Dat wijst erop dat de brand mogelijk op meerdere plaatsen is aangestoken.
Inmiddels zijn twee verdachten aangehouden. Ook elders in Frankrijk zijn de afgelopen dagen meerdere mensen opgepakt op verdenking van brandstichting, nadat op verschillende plaatsen natuurbranden waren uitgebroken.