Bevrijdingsdag 2026 zonder grote incidenten verlopen, drukte op festivals
6 mei 2026 00:01
In de meeste plaatsen is de viering van 5 mei zonder grote incidenten verlopen. Wel was het bij verschillende bevrijdingsfeesten erg druk en werd één bevrijdingsfeest afgelast.
Alleen in Pijnacker ging het mis. Daar werd het Bevrijdingsfeest volledig afgelast nadat iemand in het publiek onwel was geworden op het feestterrein het Emmapark. De hulpdiensten kwamen er met meerdere voertuigen op af en het voorval makte zoveel indruk dat de organisatie besloot de rest van het programma te schrappen. Daardoor kwam ook de show van The Amazing Stroopwafels te vervallen.
Chef'Special meldde zich af voor optredens in Assen en Utrecht vanwege ziekte en Van Dik Hout was er in Utrecht "door omstandigheden" niet bij. De Ambassadeurs van de Vrijheid dit jaar, de Jostiband, DJ La Fuente, Karsu en Rolf Sanchez, werden traditiegetrouw met legerhelikopters van festival naar festival gevlogen.
Utrechts festival vol
In Utrecht werd het 's middags al snel zo druk dat de organisatie nauwelijks nog bezoekers toeliet en aan het begin van de avond ging het hek helemaal dicht voor nieuw publiek. Na 21.00 uur werden weer nieuwe toeschouwers toegelaten.
In Haarlem werd het vooral tijdens de show van de Bankzitters even zo druk dat kinderen in de verdrukking dreigden te raken, maar de voorzitter van het festival, liet later weten dat er geen sprake van was geweest dat mensen echt werden verdrukt.
Minder problemen dan vorig jaar
Over het geheel genomen waren er minder problemen dan vorig jaar. Toen begon het meteen al met een incident in Wageningen, waar iemand een rookbom op het podium gooide en pro-Palestinademonstranten de speech van toenmalig minister van Defensie Brekelmans verstoorden.
Sommige Bevrijdingsfestivals konden de drukte toen helemaal niet aan. In Haarlem kwamen vorig jaar zo veel mensen af op een optreden van Roxy Dekker dat het terrein overvol raakte en er na chaos ontstond, waardoor mensen werden verdrukt en nooduitgangen moesten worden geopend. Ook in Rotterdam ging het vorig jaar mis. Toen de toegang vanwege de drukte werd afgesloten probeerden festivalgangers op alternatieve manieren binnen te komen.
Maatregelen
Naar aanleiding van de problemen hebben de organisaties maatregelen getroffen. Zo is in Rotterdam de ingang verplaatst en probeerde de beveiliging in Haarlem de bezoekersstroom in goede banen te leiden.
Bevrijdingsdag werd traditiegetrouw afgesloten met het 5 mei-concert op de Amstel in Amsterdam. Daarbij waren ook koning Willem-Alexander en koningin Máxima aanwezig.
'China wist Tibetaanse cultuur uit met verbod op Tibetaans op kleuterschool'
5 mei 2026 23:04
China probeert actief de cultuur van de Tibetanen uit te wissen. Dat doet het land met ideologische indoctrinatie en door in het kleuteronderwijs en de voorschoolse opvang Tibetaans als taal te verbieden en uitsluitend les te laten geven in het Mandarijn, stelt Human Rights Watch in een nieuw rapport.
"Door zich te richten op kleuters intensiveert de Chinese overheid haar campagne om Tibetaanse kinderen hun moedertaal, cultuur en identiteit te ontnemen", zegt Maya Wang, adjunct-directeur Azië bij Human Rights Watch.
Mandarijn is de standaardtaal van de Volksrepubliek China. In1984 werd een wet ingevoerd die in fases Mandarijn verplicht stelde in het onderwijs in gebieden met etnische minderheden.
Op basisscholen en middelbare scholen was dat al van kracht, maar sinds 2021 moeten kleuterscholen in minderheidsgebieden ook standaard Chinees gebruiken. Ook verdwenen officiële verwijzingen naar "tweetalig onderwijs" uit beleidsdocumenten.
Kleuterscholen waren lange tijd de laatste instellingen waar het Tibetaans nog als onderwijstaal kon worden gebruikt.
'Assimileren van Tibetanen'
"Door het Tibetaans taalonderwijs in de vroege kinderjaren, een cruciale fase voor taalverwerving en identiteitsvorming, sterk te beperken, versnelt de Chinese overheid de uitwissing van de Tibetaanse taal en cultuur", schrijft de mensenrechtenorganisatie.
"Dit beleid gaat niet over de kwaliteit van het onderwijs, maar over het met geweld assimileren van Tibetanen op jonge leeftijd in een op Han-Chinezen gerichte nationale identiteit", zegt Wang. De Han-Chinezen vormen zo'n 90 procent van de Chinese bevolking.
Geen Tibetaans
Voor het rapport analyseerde de mensenrechtenorganisatie Chinese wetten en beleidsdocumenten, en academische bronnen en mediabronnen. Ook werden zeven Tibetanen en wetenschappers met kennis van de recente omstandigheden in Tibetaanse gebieden geïnterviewd. De toegang tot deze gebieden is extreem beperkt.
Uit het rapport blijkt dat kinderen na de kleuterschool geen Tibetaans meer kunnen of willen spreken; ook niet met familieleden. Ouders gaven ook aan dat kinderen soms al binnen enkele weken na de start op een kleuterschool bijna alleen nog Mandarijn praten.
Hoewel de kleuterschool in China niet verplicht is, heeft Human Rights Watch vastgesteld dat dit in de praktijk in Tibetaanse gebieden wel zo is. Basisscholen in de gebieden eisen namelijk steeds vaker bewijs dat kinderen naar de kleuterschool zijn geweest. Hierdoor hebben ouders weinig keus.
De Chinese autoriteiten eisen ook dat kleuterscholen ouders en kinderen aanmoedigen of onder druk zetten om thuis Chinees te spreken en dat ze video's daarvan tonen.
Culturele indoctrinatie
Naast het taalbeleid is sprake van bredere intensieve politieke en culturele indoctrinatie, stelt het rapport. Zo leggen kleuterscholen in Tibetaanse gebieden steeds meer de nadruk op "patriottische opvoeding" en loyaliteit aan de Chinese Communistische Partij.
Kinderen vieren Han-Chinese festivals en leren patriottische liederen te zingen. Ook leren ze deel te nemen aan "activiteiten die de militaire en revolutionaire geschiedenis verheerlijken", stelt Human Rights Watch. Het leren van de Tibetaans cultuur ontbreekt in het curriculum.
Human Rights Watch vreest voor de gevolgen van het taalbeleid en de indoctrinatie. "Hierdoor groeit onder meer de opvatting onder kinderen dat de Tibetaanse taal en identiteit minderwaardig zijn."
Iran ontkent aanvallen VAE, dreigt met 'vernietigende' reactie
5 mei 2026 21:44
Iran ontkent aanvallen te hebben uitgevoerd op de Verenigde Arabische Emiraten (VAE). De VAE meldde vanmiddag in een bericht op X dat het land te maken had met nieuwe drone- en raketaanvallen door Iran.
Gisteren werden er ook al aanvallen gemeld door de VAE. De VS maakte toen bekend zes kleine bootjes van Iraanse strijdkrachten tot zinken te hebben gebracht.
De Iraanse en Amerikaanse aanvallen van gisteren waren geen schending van het staakt-het-vuren, zeiden de Amerikaanse minister Hegseth en generaal Caine vanmiddag.
Wat de VS betreft waren de Iraanse aanvallen niet ernstig genoeg om het bestand te beëindigen. Iran lijkt dat anders te zien en dreigt "vernietigend" te reageren als de VAE actie onderneemt tegen Iran.
'Onderhandelingen onmogelijk'
Iraanse staatsmedia melden dat de Iraanse president Pezeshkian heeft gezegd dat de VS aan de ene kant de druk op Iran opvoert en tegelijkertijd verwacht dat Iran aanschuift aan de onderhandelingstafel. Die aanpak is tegenstrijdig en maakt onderhandelen onmogelijk, aldus de Iraanse president.
De onderhandelingen tussen Iran en de VS zitten in een impasse, waarbij Iran de Straat van Hormuz in zijn greep houdt en de VS alle Iraanse havens blokkeert.
WHO zoekt passagiers van dezelfde vlucht als met hantavirus besmette vrouw
5 mei 2026 21:30
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is op zoek naar passagiers die op 25 april op dezelfde vlucht zaten als de Nederlandse vrouw die overleed aan het hantavirus. Zij verliet op die dag het cruiseschip Hondius op het eiland Sint-Helena nadat zij ziek was geworden en reisde per vliegtuig naar Johannesburg in Zuid-Afrika.
Tijdens haar vlucht verslechterde haar toestand, zegt de WHO tegen het Franse persbureau AFP. Ze overleed op 26 april in het ziekenhuis in Johannesburg, waar ze positief testte op het hantavirus. Haar man was al op 11 april op het schip overleden door ademhalingsproblemen, hoogstwaarschijnlijk veroorzaakt door hetzelfde virus.
De WHO is bezig met bron- en contactonderzoek. Er waren 82 passagiers en zes bemanningsleden aan boord van de vlucht in april. De Zuid-Afrikaanse autoriteiten hebben luchtvaartmaatschappij Airlink gevraagd de passagiers te laten weten dat ze contact moeten opnemen met de gezondheidsdienst.
Airlink, de luchtvaartmaatschappij waarmee de vrouw naar Johannesburg vloog, heeft informatie over de passagiers, zoals waar zij aan boord zaten, aan de gezondheidsdienst overgedragen.
Ook Sint-Helena doet contactonderzoek
Sint-Helena, in de Atlantische Oceaan, meldt dat op het eiland ook contactonderzoek bezig is, omdat zieke passagiers van het cruiseschip daar aan land zijn gekomen en mogelijk contact hebben gehad met de lokale bevolking. Sommige mensen hebben het advies gekregen om uit voorzorg in zelfisolatie te gaan, zegt het eilandbestuur. Het is niet duidelijk om hoeveel mensen het gaat.
Het bestuur van het Britse overzeese gebied benadrukt dat het virus niet is vastgesteld op het eiland en dat er geen reden is tot grote bezorgdheid. Er wonen ruim 4000 mensen op Sint-Helena.
De WHO denkt dat mensen elkaar aan boord van het cruiseschip hebben besmet met het hantavirus. De gezondheidsorganisatie concludeerde eerder al dat vijf opvarenden vermoedelijk besmet zijn met het virus.
Specialistische vliegtuigen
Medische teams zijn druk bezig met de voorbereidingen om drie opvarenden, besmet met het hantavirus, van de Hondius te evacueren naar Nederland. De evacuatie vindt naar alle waarschijnlijkheid ergens de komende uren plaats, volgens het ministerie van Volksgezondheid van Kaapverdië.
Eén van de zieken heeft de Nederlandse nationaliteit. De zieken zullen worden geëvacueerd met twee specialistische vliegtuigen die onderweg zijn naar Kaapverdië, meldt Oceanwide Expeditions. Vanuit Kaapverdië worden de patiënten naar Nederland gehaald.
Het ministerie van Buitenlandse Zaken coördineert samen met de reder de medische evacuatie. De drie zieken zijn er slecht aan toe, maar hun toestand is wel stabiel.
Een Britse opvarende werd eerder overgebracht naar een intensievezorgafdeling in Zuid-Afrika.
De overleden Nederlandse man en vrouw zijn een echtpaar uit Friesland. Ze gingen op 1 april in Argentinië aan boord, nadat ze door Zuid-Amerika hadden gereisd. Vijf dagen daarna kreeg de man last van koorts, hoofdpijn en diarree.
Nog eens vijf dagen later kreeg de 70-jarige man ook ademhalingsproblemen, waarop hij diezelfde dag, op 11 april, overleed. Bijna twee weken later werd zijn lichaam aan land gebracht op Sint-Helena, in de zuidelijke Atlantische Oceaan.
Het schip ligt voor anker bij Kaapverdië. Het vaart later door naar de Canarische eilanden, naar Tenerife of Gran Canaria, bevestigt het Spaanse ministerie van Volksgezondheid. "Dat gebeurt zodra de drie personen die worden geëvacueerd veilig van boord zijn gehaald en onderweg zijn naar Nederland", aldus de organisatie achter de cruise.
De tocht naar de Canarische eilanden duurt drie dagen. De cruise-organisatie zegt nog in gesprek te zijn met de autoriteiten. Zodra er concrete plannen zijn zullen die worden gedeeld, zegt Oceanwide Expeditions.
Goudkoorts in Suriname aangewakkerd door stijgende prijs
5 mei 2026 21:08
Beleggen in goud is een trend die steeds steeds terugkeert in tijden van onzekerheid. En dat is zeker ook nu het geval.
In de afgelopen vijf jaar steeg de goudprijs van gemiddeld rond de 80 euro per gram naar pieken van rond de 140 euro. Vorige maand was er een daling en op dit moment schommelen de prijzen.
Toen goudzoeker Denilson Saaki zestien jaar geleden in de jungle van Suriname begon als goudzoeker was de goudprijs stukken lager. ,,Nu zien we dat de prijs veel hoger ligt. Het werk is zwaar en je moet geluk hebben om goud te vinden. Maar het is de moeite waard met deze goudprijs'', zegt hij.
Saaki staat voor een grote afgegraven bouwput midden in het bos met graafmachines waar een stuk of vijf mannen werken. Via een stortbak worden modder en zand met water weggespoeld en blijven de gouddeeltjes achter. De investeringen in de machines zijn kostbaar, en ze maken lange dagen, maar het goudzoeken is voor Saaki en zijn groep lucratief.
Toestemming eigenaar
Er zit hier in het district Brokopondo, ongeveer een uur rijden van Paramaribo, veel goud in de grond en dat trekt goudzoekers.
"Deze concessie is van een eigenaar in Paramaribo, maar wij hebben toestemming gekregen van hem om hier te werken", zegt Saaki. In ruil daarvoor krijgt de eigenaar een percentage van het gevonden goud. "Hoeveel geld we uiteindelijk overhouden hangt behalve van de goudprijs, ook af van het percentage goud dat overblijft als het wordt gesmolten."
Dat smelten gebeurt in Paramaribo. In het noorden van de hoofdstad zijn talloze zaken die goud opkopen. Veel van deze opkoopzaken zijn ooit opgestart door Braziliaanse goudzoekers die al sinds de jaren negentig naar Suriname komen.
Groeiend aantal goudsmelterijen
Carioca Metals was een van de eerste goudzaken. ,,We zien de laatste paar jaar dat er steeds meer goudsmelterijen bijkomen'', zegt de Braziliaanse eigenaar Abmael Silva Sousa. ,,Dat heeft te maken met de goede goudprijs. Het kan veel opleveren om in de goudindustrie te werken'', zegt hij. Er zijn volgens hem zo'n veertig tot vijftig opkoopzaken in de buurt bijgekomen in een paar jaar tijd.
Via een smelter worden de goudbrokjes langzaam heet gemaakt en omgesmolten tot glinsterende blokken goud. Dat er nu een ware goudkoorts is, komt volgens Silva Sousa door wat er allemaal in de wereld gebeurt.
,,De onrust in de wereld heeft impact op de prijs. Want mensen hebben geen vertrouwen meer in geld. Ze hebben meer vertrouwen in goud, en daar investeren ze dus in. Toen de oorlog uitbrak in Iran zagen we direct een stijging van vier dollar van de goudprijs'', zegt hij.
Impact op natuur
De goudkoorts veroorzaakt een zware aanslag op de natuur, want goudwinning gaat gepaard met ontbossing. Bovendien worden giftige stoffen gebruikt zoals kwik en cyanide. In het gebied waar Saaki actief is, is een deel van het bos al weggekapt.
,,Helaas kan het niet anders en moeten we ontbossen om op zoek te gaan naar goud. We kunnen niet voorkomen dat we bomen kappen, en de natuur herstelt zich hier niet snel'', geeft hij toe.
Hoelang ze op deze plek naar goud zullen zoeken kan hij nog niet zeggen. "Meestal geven we het een paar weken de tijd. Vinden we niet genoeg dan trekken we verder en beginnen we op een nieuwe plek te graven''.
Opnieuw internetblokkades in steden, Russen nemen recordbedragen geld op
5 mei 2026 19:35
Met nog vier dagen te gaan voor de Dag van de Overwinning, bereiden Russen zich voor op verregaande internetbeperkingen.
Volgens Bloomberg hebben Russen recordbedragen aan contant geld opgenomen. Het gaat om de grootste stijging in een maand sinds september 2022, toen president Poetin een "gedeeltelijke mobilisatie" afkondigde.
In Moskou viel het mobiele internet vanochtend uit, in Sint Petersburg gebeurde dat gisteravond al. In Moskou waren zelfs de websites op de zogeheten 'witte lijst', een zeer beperkt aantal websites, niet meer toegankelijk.
Halverwege de middag liet het Russische ministerie dat zich bezig houdt met digitale zaken weten dat de internetbeperkingen in Moskou weer worden opgeheven. Wel waarschuwde het ministerie dat er nieuwe beperkingen kunnen worden opgelegd. Vanuit meerdere Russische regio's worden klachten gemeld via storingswebsites.
Dat het internet beperkt zou worden, werd gisteren aangekondigd. Die internetbeperkingen rond 9 mei zijn ook niet helemaal nieuw: vorig jaar werd het internet ook beperkt rondom de parade.
De afgelopen weken werden de beperkingen waarmee Russen te maken krijgen steeds verder uitgebreid. Al jaren zijn socialemediaplatforms als Instagram en Facebook verboden. Ook YouTube en Whatsapp zijn dit jaar op de zwarte lijst beland.
Vorige maand is ook Telegram, van oorsprong een Russisch platform, in de ban gedaan. Via een VPN (een beveiligde en versleutelde privéverbinding met het internet) wordt het platform wel nog volop gebruikt, ook al wil het Kremlin dat de bevolking overstapt op de Russische app Max en wordt het gebruik van VPN's steeds lastiger gemaakt.
Kritiek neemt toe
Openlijk protest klinkt er in Rusland sinds het begin van de invasie in Oekraïne in 2022 nauwelijks. Voor het geringste tegengeluid zijn Russen veroordeeld tot jarenlange celstraffen. Toch begint de kritiek op de verregaande beperkingen de laatste weken aan te zwellen. Veel Russen hebben er in hun dagelijks leven last van.
Op sociale media, en zelfs op de Russische tv, worden steeds vaker kritische uitspraken gedaan over de internetbeperkingen. Uit opiniepeilingen in Rusland is af te leiden dat de populariteit van president Poetin al wekenlang daalt en op het laagste punt is beland sinds de inval in Oekraïne in februari 2022.
Poetin zelf lijkt de gevolgen van zijn afnemende populariteit te vrezen. De beveiliging voor de president is de afgelopen maanden "drastisch opgevoerd", valt te lezen in een gelekt rapport van een Europese inlichtingendienst, wat als eerste werd gemeld door het onafhankelijke Russische nieuwsmedium Important Stories.
Uit het rapport zou blijken dat Poetin bang is voor aanslagen op zijn leven en voor een staatsgreep.
Onlangs liet Poetin zich in algemene termen uit over "verboden, beperkende maatregelen en het ontwikkelen van nieuw straffen". Je alleen daarop richten is contraproductief, zei Poetin tijdens een bijeenkomst met parlementsleden. "Overmatige belemmeringen vertragen de ontwikkeling."
Aangepaste parade
De overwinningsparade van 9 mei zal er in ieder geval anders uitzien dan in de vorige jaren. Op de dag waarop Rusland de Tweede Wereldoorlog herdenkt, zullen voor het eerst sinds 2007 geen militaire voertuigen getoond worden. De woordvoerder van het Kremlin zegt dat dit te maken heeft met de veiligheidssituatie.
De Oekraïense president Zelensky zei gisteren dat het Kremlin bang is dat er drones boven het Rode Plein zouden vliegen. "Dat zegt veel, we moeten de druk blijven opvoeren."
Waar er vorig jaar nog voor het eerst in jaren tientallen staatshoofden de parade bijwoonden, lijkt het gastenboekje nu grotendeels leeg te blijven.
In hoeverre het internet de komende dagen nog verder lamgelegd wordt, is niet duidelijk. Wel hebben Russen steeds creatievere manieren gevonden om te communiceren met dierbaren. De onafhankelijke Russische nieuwssite The Insider zette ze al eens op een rijtje: van ouderwetse pagers tot bellen via de automatische kattenvoerbak met camera of het sturen van berichtjes via een gedeelde notitie-app.
De autoriteiten doen hun best om ook die creatieve opties te begrenzen. Zo meldde de onafhankelijke nieuwssite Verstka vandaag dat de bankapps de mogelijkheid om berichten te sturen bij het overmaken van geld uit hebben gezet. Ook dat leek een manier te worden waarop mensen met elkaar communiceren.