Lula wint verkiezingen in Brazilië, Bolsonaro erkent zijn verlies niet
26 oktober 2026 01:20
De verkiezingen in Brazilië zijn gewonnen door zittend president Lula. Hij kreeg ongeveer 52 procent van de stemmen, heeft de kiesraad bekend gemaakt.
De verkiezingen waren een nek-aan-nekrace tussen de radicaal-rechtse Flávio Bolsonaro (45) en de linkse Lula da Silva (80). De eerste ronde werd gewonnen door Bolsonaro, hoewel Lula aan kop ging in de peilingen. Omdat beiden geen absolute meerderheid hadden, moest er een tweede ronde komen. In deze nieuwe ronde was het verschil uiteindelijk zo'n 4 miljoen stemmen in het voordeel van Lula.
Lula leidde Brazilië ook al tussen 2003 en 2011 en trad in 2023 opnieuw aan als president. Nu begint hij aan zijn vierde termijn, waarmee hij geschiedenis schrijft.
Linkse koers
Met de winst van Lula kiest het land opnieuw voor een linkse koers. Hij voerde campagne met een progressieve en sociale agenda, met bijvoorbeeld speciale familie-uitkeringen voor de armen. Bolsonaro, zoon van oud-president Jair Bolsonaro, is juist voorstander van een vrije markt met weinig overheidsbemoeienis. Ook wil hij dat de politie keihard optreedt tegen criminaliteit.
Met luide muziek werd Lula na de uitslag onthaald op een bijeenkomst in Sao Paulo. In een overwinningsspeech bedankte hij zijn kiezers. "We zijn erin geslaagd om mensen ervan te overtuigen dat stemmen extreem belangrijk was om de democratie in Brazilië veilig te stellen."
Na het verlies van de eerste ronde begonnen de aanhangers van Lula, vooral veel jongeren, zich te mobiliseren. In groepjes gingen ze de straat op om de zwevende kiezer voor zich te winnen.
De harde strijd tussen de twee kandidaten geeft aan hoe verdeeld het land is. Een deel van de Brazilianen viert feest en is opgelucht dat het presidentschap in handen van Lula blijft. Een ander deel van de bevolking voelt zich verslagen en is teleurgesteld. Lula beloofde dat hij een president zal zijn voor alle 215 miljoen Brazilianen. "Er is geen electorale tegenstander meer."
Bolsonaro erkent uitslag niet
Bolsonaro weigert zich neer te leggen bij het verlies. Hij zei in een toespraak dat hij wil dat de uitslag ongeldig wordt verklaard. Hierbij wijst hij op het besluit van het Hooggerechtshof om de stembureaus twee uur langer open te houden. Bolsonaro noemt dat "onaanvaardbaar", wat opvallend is, aangezien hij zelf om een langere stembusgang had gevraagd.
Oorspronkelijk zou de stembus sluiten om 17.00 uur Braziliaanse tijd (21.00 uur Nederlandse tijd). Maar op last van het Hooggerechtshof sloten ze om 19.00 uur Braziliaanse tijd (23.00 uur Nederlandse tijd).
Bolsonaro vroeg om verlenging omdat kiezers in het zuiden van het land door hevige regenval moeite hadden om het stembureau te bereiken. Ook Lula wilde de stembureaus langer open houden omdat kiezers in negen staten vanwege busproblemen anders niet op tijd hun stem konden uitbrengen.
Bolsonaro's weigering om de verkiezingsuitslag te erkennen, kan de spanning in het toch al gepolariseerde Brazilië doen oplopen. De situatie doet denken aan 2022, toen zijn vader, ex-president Bolsonaro, ook weigerde om zijn verlies te erkennen.
Woedende en opgejutte aanhangers bestormden overheidsgebouwen. Ondertussen plande Bolsonaro met anderen een staatsgreep die uiteindelijk werd afgeblazen omdat er te weinig steun voor was vanuit het leger. Vorig jaar werd Bolsonaro hiervoor veroordeeld tot een gevangenisstraf van 27 jaar.
Regeren niet eenvoudig
Regeren zal voor Lula niet makkelijk worden. In het Nationaal Congres heeft hij te maken met een krachtig rechts blok, waardoor de vraag is hoeveel steun hij krijgt voor zijn plannen. Daarnaast is de macht van de familie Bolsonaro sterk toegenomen. Leden van de familie zijn vertegenwoordigd in zowel het Huis van Afgevaardigden als in de Senaat.
Ook zal Lula de zorgen van een groot deel van de bevolking, dat niet op hem heeft gestemd, serieus moeten nemen. Deze Brazilianen voelen zich aangetrokken tot het zogeheten bolsonarismo, de conservatieve rechts-radicale stroming rondom ex-president Bolsonaro. Voor hen waren onderwerpen als criminaliteit en economie belangrijke verkiezingsthema's.
Voor de Amazone en de inheemse Brazilianen is het goed nieuws dat Lula heeft gewonnen. Onder zijn presidentschap nam de ontbossing de afgelopen jaren af. Onder Bolsonaro-senior werd er juist meer gekapt en kregen grootgrondbezitters meer ruimte voor productie in de Amazone. De angst was dat dit beleid onder Bolsonaro-junior voortgezet zou worden.
Links in rechtse regio
Brazilië is onder Lula een van de nog weinige linkse landen in Latijns-Amerika. De regio schoof in de afgelopen anderhalf jaar steeds verder op naar rechts.
De Amerikaanse president Trump probeert zijn invloed in de regio zoveel mogelijk te doen gelden. Hij doet het liefst zaken met rechtse regeringen die ideologisch dicht bij hem staan.
Sven Kockelmann (56) wint Sonja Barend Award voor interview met oud-premier Schoof
25 oktober 2026 23:01
Sven Kockelmann (56) heeft de Sonja Barend Award gewonnen. De journalist wint de prijs voor zijn interview met oud-premier Schoof.
BNNVARA, de omroep die de prijs uitreikt, looft Kockelmann voor de manier waarop hij van het interview met de toen afzwaaiende premier "geen politiek kruisverhoor, maar een persoonlijk gesprek over een turbulent premierschap" maakte. Het interview vond op 20 februari van dit jaar plaats tijdens een speciale uitzending van het WNL-programma Café Kockelmann.
Kockelmann werd door een vakjury van vijftig journalisten gekozen. "Een onthullend gesprek", zegt jurylid Maartje van Weegen in een persbericht. Zijn interview was een van de negen gesprekken op de longlist van de Sonja Barend Award dit jaar.
'Eerlijke terugblik'
Hij ontving vanavond de award uit de handen van de winnaar van vorig jaar, Coen Verbraak, tijdens de uitzending van talkshow Pauw & De Wit. Eva Jinek eindigde op de tweede plaats met haar interview met SGP-leider Chris Stoffer over abortus. Verbraak werd derde met zijn interview met journalist Frits Abrahams over zijn dementerende vrouw in het Human-programma Over Leven.
Kockelmann zegt op de site van BNNVARA dat hij met het gesprek vooral de mens achter de premier wilde leren kennen. "De bedoeling was een eerlijke terugblik, met openheid van zaken. Ik wilde weten wat er in hem was omgegaan en hoe hij de gebeurtenissen had beleefd."
Het interview met de premier noemt Kockelmann "bijzonder", vooral door de openhartigheid van Schoof. "Ik vroeg me wel af: was het wel scherp genoeg? Was het compleet genoeg? De twijfel blijft, hoelang ik dit werk ook doe. Zelfs de mensen die technisch bij de opname betrokken waren, waren na afloop stil."
Sonja Barend overleden
Sonja Barend overleed in april van dit jaar, maar haar vakprijs voor het beste televisie-interview blijft bestaan, zoals zij dat zelf ook wilde. Het is de eerste keer dat 'De koningin van de talkshow' de prijs die naar haar vernoemd werd niet uitreikt.
Stembureaus Brazilië twee uur langer open na ingrijpen Hooggerechtshof
25 oktober 2026 22:26
De stemlokalen in Brazilië blijven vandaag twee uur langer open voor de beslissende ronde van de presidentsverkiezingen, heeft het Hooggerechtshof besloten. De reden daarvoor zijn problemen die kiezers ondervinden met het vervoer naar de stembureaus.
Oorspronkelijk zouden de stembureaus om 17.00 uur Braziliaanse tijd (21.00 uur Nederlandse tijd) sluiten. De stembusgang is nu op last van het Hooggerechtshof verlengd tot 19.00 uur Braziliaanse tijd (23.00 uur Nederlandse tijd).
Vanwege de uitspraak besloot het hoogste Braziliaanse kiesgerechtshof (TSE) om de verwerking en publicatie van de tussentijdse uitslagen tijdelijk stil te leggen. In Brazilië wordt elektronisch gestemd.
Dit staat er op het spel bij deze verkiezingen:
De beslissing van het Hooggerechtshof werd genomen door rechter Cristiano Zanin en gebeurde na verzoeken van de twee presidentskandidaten Lula da Silva (80) en Flávio Bolsonaro (45).
Het team van de huidige linkse president Lula zei dat kiezers in negen staten door problemen met bussen belemmerd werden om hun stem tijdig uit te brengen.
Zijn tegenstrever, de radicaal-rechtse Flávio Bolsonaro diende een soortgelijk verzoek in bij het Hooggerechtshof wegens hevige regenval in het zuiden van Brazilië, waar overstromingen het vervoer naar stembureaus bemoeilijkten.
Volgens de rechter was een verlenging van de stembusgang met twee uur op zijn plaats "gezien de ernst van de gemelde feiten".
Nek-aan-nekrace
Kandidaat Lula probeert voor de vierde keer president te worden en is verwikkeld in een nek-aan-nekrace met zijn ideologische tegenpool Bolsonaro.
Bolsonaro won verrassend de eerste ronde van de presidentsverkiezingen, terwijl Lula aan kop ging in de peilingen. Omdat Bolsonaro geen absolute meerderheid behaalde, moest er een tweede ronde aan te pas komen om een winnaar aan te wijzen.
De uitslag bepaalt of Brazilië, met meer dan 200 miljoen inwoners, doorgaat op de linkse koers of over rechts gaat.
De verkiezingen worden als belangrijk gezien voor de politieke verhoudingen in Zuid-Amerika. Eerder dit jaar wonnen Trump-gezinde rechtse kandidaten de presidentsverkiezingen in Peru en Colombia. In Chili gebeurde dat eind vorig jaar. Winst voor Lula zou betekenen dat Brazilië, net als Mexico, een linkse regering behoudt.
Afgetreden president Vucic erkent nederlaag: studentenbeweging wint verkiezingen Servië
25 oktober 2026 21:48
De Studentenlijst in Servië heeft de meeste stemmen behaald in de parlementsverkiezingen. Dat zegt voormalig president Vucic op basis van een exitpoll. Hij erkent daarmee zijn verlies.
"We hebben nog geen definitieve uitslagen, maar op basis van een steekproef is het duidelijk dat we deze verkiezingen hebben verloren. De Studentenlijst heeft gewonnen. Zij zullen tussen de 135 en 140 zetels krijgen, terwijl wij er 105 behalen", aldus Vucic.
Het zijn de spannendste verkiezingen in tijden voor Servië, waarbij een grootschalige studentenprotestbeweging, de Studentenlijst, het opneemt tegen de autocratische leider Aleksandar Vucic en zijn Servische Progressieve Partij (SNS).
In Belgrado wordt feest gevierd: auto's rijden toeterend door de straten en er wordt "overwinning" en "hij is klaar" geroepen. De woordvoerder van de Studentenlijst zei dat "de stem van het volk is gehoord". "Vanavond vieren we de overwinning, morgen bouwen we aan de toekomst", voegde hij daaraan toe.
Correspondent Thijs Kettenis is in Belgrado en is nauwelijks te verstaan vlak nadat Vucic zijn nederlaag heeft erkend:
De kiezers zijn in recordaantallen komen opdagen. De opkomst lag om 19.00 uur op 67,6 procent, melden peilingbureaus en waarnemersorganisaties CeSID en Ipsos. Daarmee is het de hoogste opkomst sinds het uiteenvallen van Joegoslavië in 1992.
Bij stembureaus door heel Servië en ambassades in het buitenland stonden vandaag lange rijen. Volgens persbureau Reuters moest ook Vucic bijna twee uur wachten om te kunnen stemmen.
Hij trad in september af na negen jaar als president en wilde nu premier worden om aan de macht te blijven.
De studentenbeweging had opgeroepen om vandaag vroeg te gaan stemmen, omdat de partij bang was dat Vucic met behulp van fraude aan de macht zou proberen te blijven.
Aan het begin van de avond gingen er berichten rond over gewelddadige incidenten bij een aantal stembureaus. De Europese ambassadeur voor Servië uitte op X zijn zorgen. "We roepen alle betrokkenen op om kalm te blijven, verantwoordelijk te handelen en af te zien van geweld en provocaties. Tevens roepen wij de bevoegde instanties op om de veiligheid te waarborgen van iedereen die bij het verkiezingsproces betrokken is", schreef hij.
Op sociale media circuleerden ook beelden van groepjes in het zwart geklede mannen die door de hoofdstad Belgrado trokken. De ME is op verschillende plekken in het centrum ingezet.
Massale protesten
De Studentenlijst komt voort uit twee jaren van massale protesten tegen Vucic. Die begonnen toen een deel van het station in de stad Novi Sad instortte, waarbij zestien mensen om het leven kwamen. De renovatie van het station zou slecht zijn uitgevoerd door bedrijven die nauwe banden hebben met de SNS, luidt de kritiek.
Afgelopen weken doken verhalen op dat ambtenaren, hun vrienden en hun familie onder druk zijn gezet om te bewijzen dat ze op Vuvic en zijn SNS stemmen.
Pro-Russische presidentskandidaat Bulgarije aan kop na eerste verkiezingsronde
25 oktober 2026 21:36
De gematigd pro-Russische president Iliana Jotova van Bulgarije heeft volgens de exitpolls de meeste stemmen gekregen in de eerste ronde van de presidentsverkiezingen. Door een historisch lage opkomst moet er een tweede stemronde aan te pas komen op 1 november.
Volgens verschillende Bulgaarse prognoses brachten iets meer dan 20 procent van de stemgerechtigden hun stem uit.
Jotova zou volgens verschillende exitpolls tussen de 35,2 en 36,5 procent van de stemmen hebben behaald. Op de prowesterse kandidaat, Andrej Gjoerov, de voormalig interim-premier en bankier, stemden 32,2 tot 32,4 procent van de kiesgerechtigden.
De presidentsverkiezingen draaiden vooral om de oorlog die Rusland in Oekraïne begon, de economische situatie in Bulgarije en droneaanvallen op schepen in de Zwarte Zee.
Belangrijke test
De stembusgang wordt gezien als een belangrijke test voor de centrumlinkse Progressief Bulgarije-partij van premier Roemen Radev. Hij won in april de parlementsverkiezingen en was eerder president tot januari. Toen trad hij af om zich kandidaat te stellen voor het premierschap. Jotova, daarvoor negen jaar vicepresident, volgde hem op.
De 62-jarige Jotova geldt als onafhankelijke kandidaat, maar geniet steun van Radevs pro-Russische partij en de Socialistische Partij, waar zij haar carrière begon. Ze wil de banden met Rusland aanhalen en wil net als Radev geen militaire hulp geven aan Oekraïne.
Daarnaast pleit Jotova voor het opheffen van sancties tegen Rusland. Daarmee wijkt ze af van de koers van de EU, die de druk op Moskou juist wil opvoeren en Oekraïne militair blijft steunen. Als Jotova wint, wordt zij de eerste gekozen vrouwelijke president van Bulgarije.
Gjoerov, die steun geniet van de hervormingsgezinde oppositie, staat juist voor steun aan Oekraïne. Tijdens zijn interim-premierschap, tussen februari en mei van dit jaar, tekende hij onder meer een veiligheidssamenwerkingsovereenkomst met dat land.
De voorlopige uitslagen worden naar verwachting morgen gepubliceerd.
Zoekactie naar watersporter bij Scheveningen stilgelegd vanwege duisternis
25 oktober 2026 20:33
Rond Scheveningen en Kijkduin is een grote zoekactie geweest naar een vermiste watersporter. Het gaat vermoedelijk om een surfer of kiter. De zoekactie is aan het begin van de avond stopgezet.
Even na 14.00 uur werd bij de meldkamer alarm geslagen over de vermiste watersporter. Sindsdien werd er aan land, op zee en in de lucht gezocht, in het gebied tussen Kijkduin en de pier van Scheveningen.
"Ondanks de enorme inzet van de hulpdiensten is de vermiste persoon helaas nog niet gevonden", meldt de veiligheidsregio Haaglanden Veilig. "De omstandigheden maken het voor de hulpverleners te gevaarlijk om door te zoeken. De harde wind en de hoge golven bemoeilijken het zoeken. Nu het donker is, maakt dit het onmogelijk om een veilige zoekactie voort te zetten."
De zoekactie gaat morgenochtend weer verder. Een woordvoerder van de Kustwacht zegt tegen Omroep West dat de vermiste deel uitmaakte van een groep en uit het zicht raakte. Het weer was bijzonder stormachtig in het zoekgebied, met windstoten tot 80 kilometer per uur.