Wekdienst 5/5: Het is Bevrijdingsdag • Solidariteitsbijeenkomst voor Iraanse politieke gevangenen
5 mei 2026 07:42
Goedemorgen! Vandaag wordt door het hele land de vrijheid gevierd, het is Bevrijdingsdag. En in Scheveningen is bij het Oranjehotel een solidariteitsbijeenkomst voor Iraanse politieke gevangenen.
Eerst het weer: in het zuiden en oosten komen perioden met regen voor. In het noordwesten is het droog met ruimte voor de zon, de maxima liggen tussen de 12 en 15 graden. Vannacht en morgen valt in de zuidoostelijke helft van het land langdurig regen en is het ronduit kil. Elders is soms ruimte voor de zon.
Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.
Wat kan je vandaag verwachten?
Wat heb je gemist?
De Nederlandse vrouw die is overleden na een mogelijke uitbraak van het hantavirus op een Nederlands cruiseschip, was inderdaad met het virus besmet. Dat bevestigt de wereldgezondheidsorganisatie WHO in een eerste rapportage.
Drie mensen zijn overleden na de mogelijke uitbraak van het virus op het Nederlandse cruiseschip de Hondius, onder wie de vrouw, haar echtgenoot en een Duitse vrouw.
Ander nieuws uit de nacht:
En dan nog even dit:
Ambassadeurs van de Vrijheid, De Jostiband, bezochten in aanloop naar Bevrijdingsdag Slot Hartheim in Oostenrijk. Dit was een nazi-vernietigingscentrum. Tussen 1940 en 1944 werden hier zo'n 30.000 mensen vermoord, voornamelijk psychiatrische patiënten en gehandicapten.
Fijne dag!
Negen mijnwerkers omgekomen door explosie in kolenmijn in Colombia
5 mei 2026 05:20
Negen mijnwerkers zijn omgekomen door een explosie in een kolenmijn in de gemeente Sutatausa in Centraal-Colombia.
Volgens autoriteiten ontstond de explosie vermoedelijk door opgehoopte gassen. In totaal waren er volgens de Colombiaanse krant El Tiempo vijftien mijnwerkers betrokken bij het ongeluk.
Zes konden bevrijd worden en zijn naar een ziekenhuis gebracht. De mijnwerkers werkten volgens de krant op een diepte van ongeveer 600 meter.
Mijnongelukken komen vaker voor in Colombia: bij een ongeluk in dezelfde gemeente kwamen in 2023 meer dan twintig mensen om.
Zeker 26 doden en tientallen gewonden bij explosie in Chinese vuurwerkfabriek
5 mei 2026 04:37
Bij een explosie in een vuurwerkfabriek in de provincie Hunan, in het zuiden van China, zijn zeker 26 mensen om het leven gekomen en 61 mensen gewond geraakt, melden Chinese staatsmedia. De vuurwerkfabriek staat in de stad Liuyang, die ook wel 'de vuurwerkhoofdstad van China' wordt genoemd. Er staan duizenden vuurwerkfabrieken.
Omwonenden filmden de explosie:
De explosie was gisteren rond 16.45 uur lokale tijd. De oorzaak wordt onderzocht. De regering stuurde na het ongeval bijna vijfhonderd reddingswerkers naar het gebied om te zoeken naar vermisten. Die zoektocht is inmiddels "zo goed als afgerond".
Omwonenden zijn geëvacueerd en in een straal van 3 kilometer om de fabriek mocht niemand komen, omdat twee opslagplaatsen voor buskruit op het terrein ook dreigden te ontploffen. Tijdens een persconferentie werd benadrukt dat het hierdoor een linke operatie is voor de reddingswerkers en de brandweer.
Door de kracht van de explosie sneuvelden deuren en ramen in nabijgelegen dorpen. Ook melden bewoners dat wegen zijn bezaaid met stukken steen, meldt de South China Morning Post. Experts van het ministerie voor Noodsituatiebeheer zijn naar het gebied gestuurd ter ondersteuning.
President Xi Jinping, die zich doorgaans alleen uitspreekt bij heel grote rampen, eiste dat er na de reddingsoperatie een snel onderzoek komt naar de oorzaak en benadrukte dat de verantwoordelijken ter verantwoording moeten worden geroepen. Ook moeten autoriteiten in alle regio's lering trekken uit het ongeluk, meldt hij.
Gabi Verberg, correspondent Oost-Azië:
"Al meer dan 1400 jaar wordt er vuurwerk gemaakt in Liuyang, ook wel de vuurwerkhoofdstad van China genoemd. De voor Chinese begrippen kleine stad telt zo'n drieduizend vuurwerkfabrieken waar vuurwerk voor over de hele wereld gemaakt wordt.
Wie er woont, moet wel van knallen houden. Vuurwerk wordt er namelijk niet alleen tijdens het Chinese Nieuwjaar afgestoken, maar het hele jaar door, om de nieuwe producten te laten zien en om de toeristen te geven waar ze voor komen. Het is dan ook niet de eerste keer dat er ongelukken gebeuren met vuurwerk in Liuyang.
Om de geschiedenis en de identiteit van de stad levendig te houden, maar het risico op ongelukken zoals deze te verkleinen, is de afgelopen jaren veel geïnvesteerd in de veiligheid. Zo zijn er strengere veiligheidseisen aan bijvoorbeeld verpakkingsmateriaal en opslag. Ook wordt in Liuyang flink geëxperimenteerd met droneshows ter vervanging van vuurwerkshows."
Dodelijke virusuitbraak op Hondius: vijf vermoedelijke besmettingen, twee gevallen zeker
5 mei 2026 03:35
De wereldgezondheidsorganisatie WHO zegt in een rapportage over de uitbraak van het hantavirus op een Nederlands cruiseschip dat vijf zieke opvarenden als verdachte gevallen worden beschouwd. Gisteren kon al met zekerheid worden gezegd dat een Britse man het virus had opgelopen. Hij wordt in een ziekenhuis in Johannesburg (Zuid-Afrika) verpleegd. De WHO zegt dat ook van een gestorven Nederlandse vrouw nu zeker is dat zij met het virus was besmet.
Onder de vijf verdachte gevallen is de echtgenoot van de Nederlandse vrouw. De man stierf op 11 april aan boord van het cruiseschip Hondius. De doodsoorzaak kon niet worden vastgesteld. Het stel was op 1 april in Argentinië aan boord gegaan na een rondreis door Zuid-Amerika. De man kreeg op 6 april last van koorts, hoofdpijn en milde diarree. Op 11 april kwamen daar ademhalingsproblemen bij. Hij stierf diezelfde dag.
Zijn lichaam is 13 dagen later aan land gebracht op Sint-Helena in de zuidelijke Atlantische Oceaan. Zijn vrouw ging daar ook van boord. Tijdens de thuisreis naar Nederland werd ze ziek. Ze stierf op 26 april in een ziekenhuis in Johannesburg.
De andere verdachte gevallen zijn een overleden Duitse vrouw, van wie het lichaam nog aan boord is, en drie andere opvarenden. Die hebben hoge koorts en maag- en darmklachten. Onder hen zijn twee bemanningsleden: een Nederlander en een Brit. Volgens de rederij, het Nederlandse bedrijf Oceanwide Expeditions, hebben ze ook ademhalingsproblemen en dringend medische zorg nodig.
Passagiers moeten in hut blijven
Het schip ligt al dagen voor anker voor de Kaapverdische hoofdstad Praia en passagiers en crewleden mogen niet van boord. De Hondius heeft volgens de WHO 88 passagiers en 59 bemanningsleden aan boord met 23 nationaliteiten.
De Kaapverdische autoriteiten willen de passagiers niet aan land laten, met uitzondering van de drie zieke opvarenden. Het plan is om door te varen naar Tenerife, een van de Canarische Eilanden, aldus de rederij. Daar zou een verdere medische screening kunnen plaatsvinden, waarbij behalve de WHO ook Nederlandse gezondheidsautorititeiten betrokken zouden kunnen zijn.
Een opvarende maakte deze opname. De vrouw in het rood die van boord gaat is vermoedelijk een Kaapverdische arts:
Passagiers is opgedragen zo veel mogelijk afstand van elkaar te houden en in hun eigen kamers te blijven. Alle passagiers aan boord zijn getest, maar de resultaten daarvan zijn nog niet bekend.
De toestand aan boord is vermoedelijk uiterst gespannen. Een Amerikaanse reisblogger die meereist op de cruise deed gisteren zijn verhaal in een videoboodschap:
Het cruiseschip vertrok op 1 april uit Argentinië voor een reis naar Sint-Helena en andere eilanden. Vanaf Sint-Helena ging het verder naar Kaapverdië.
Actrice Blake Lively en acteur Justin Baldoni staken strijd en treffen schikking
5 mei 2026 02:33
Actrice Blake Lively en acteur en regisseur Justin Baldoni hebben na twee jaar de strijdbijl begraven. Het tweetal heeft een schikking getroffen. Hiermee zijn de rechtszaken die twee hadden aangespannen van de baan en komt een einde aan een zeer publieke juridische strijd waarbij ook de beroemde vrienden van de twee betrokken raakten.
Lively (38) en Baldoni (42) werkten samen voor de film It Ends With Us, die in 2024 uitkwam. Ze speelden hoofdrollen in de film, die door Baldoni werd geregisseerd. Kort na de opnames betichtte de actrice Baldoni van grensoverschrijdend gedrag en weigerde ze samen met hem publiciteit voor de film te doen.
Lively begon een rechtszaak waarin ze haar mede-acteur beschuldigde van intimidatie, seksueel wangedrag en het op touw zetten van een lastercampagne tegen haar. Hij ontkende en klaagde Lively op zijn beurt aan voor smaad.
Huiselijk geweld
In de film is een gepassioneerde relatie te zien tussen twee personen die met elkaar zijn getrouwd. Het mannelijke hoofdpersonage wordt gewelddadig en met hulp van een eerdere liefde, verlaat het door Lively gespeelde personage hem uiteindelijk.
In een gezamenlijke verklaring zeggen Lively en Baldoni trots te zijn op de film en de aandacht die daarmee wordt gevestigd op huiselijk geweld. Wel stellen ze "te erkennen dat het maakproces uitdagingen met zich meebracht en dat de zorgen die Lively heeft geuit gehoord moesten worden. We blijven ons onverminderd inzetten voor een werkplek die vrij is van ongepast gedrag."
Ze zeggen te hopen dat de schikking een vorm van afsluiting biedt en "alle betrokkenen in staat stelt constructief en vredig verder te kunnen gaan".
Door de zaak kwamen details over hun privélevens naar buiten. Zo werden appjes en e-mails openbaar die de twee stuurden naar hun beroemde vrienden of die beroemde vrienden over hen stuurden. Onder hen waren ook zangeres Taylor Swift, die een goede vriendin is van Lively, en de man van Lively, acteur Ryan Reynolds.
Steun
Daarnaast spraken veel mensen hun steun uit aan vooral Lively zoals mede-actrice in de film Jenny Slate, komiek Amy Schumer en regisseurs Paul Feig en Shawn Levy.
Lively spande eind 2024 de rechtszaak aan tegen Baldoni, die op zijn beurt een zaak aanspande wegens smaad tegen Lively, haar echtgenoot Ryan Reynolds en hun pr-adviseur. Vorig jaar maakte de rechter al een eind aan de zaak van Baldoni tegen Lively. En vorige maand werd ook het grootste deel van Lively's klachten door de rechter naar de prullenbak verwezen.
In de rechtszaak zei Lively dat Baldoni haar tijdens een scène in de film ongevraagd knuffelde en kuste. De rechter stelde het logisch te vinden dat "er ruimte wordt genomen om te experimenteren met de grenzen van een afgesproken script, zonder dat iemand aansprakelijk wordt gesteld voor seksuele intimidatie".
Alleen Lively's klachten over smaad en contractbreuk bleven staan. Lively's advocaat suggereerde daarna dat een schikking tot de mogelijkheden behoorde. Volgens advocaat Sigrid McCawley was al voldoende aangetoond dat "de handleiding voor digitale lastercampagnes nu openbaar is" en dat "nu bekend is wie daar achter zitten".
Bevrijdingsvuur in Wageningen ontstoken: 'Offers voor bevrijding nooit vergeten'
5 mei 2026 00:21
Het Bevrijdingsvuur is traditiegetrouw kort na middernacht ontstoken voor het historische Hotel de Wereld in Wageningen. Daar werd op 5 mei 1945 het bevel van aftocht van de Duitse bezetter getekend.
Dit jaar werd het vuur ontstoken door de Wageningse burgemeester Vermeulen, de 105-jarige Nederlandse oorlogsveteraan Johan Geneuglijk en de 103-jarige Britse oorlogsveteraan Robbie Hall. "De bevrijding heeft een heleboel offers gevraagd en dat mogen we nooit vergeten", zei Geneuglijk.
Bekijk hier hoe het vuur wordt ontstoken:
De rode draad voor het programma in de avond waren de ervaringen van Klaartje de Zwarte-Walvisch in kamp Vught. De Joodse vrouw werd er in 1943 gevangengezet en later gedeporteerd en vermoord in vernietigingskamp Sobibor. Actrice Hanna van Vliet kroop in de huid van de vrouw aan de hand van het dagboek dat De Zwarte-Walvisch schreef in kamp Vught.
Na het ontsteken van het vuur, startte een groep estafettelopers die het vuur naar andere Nederlandse gemeenten bracht. Zo'n 2500 lopers doen daaraan mee.
Dit jaar begint de viering van de bevrijding in de stad Utrecht. In de Domkerk draagt schrijver en televisiemaker Splinter Chabot zijn 5 mei-lezing voor. Vervolgens steekt Chabot samen met minister-president Jetten het Bevrijdingsvuur aan op het Bevrijdingsfestival Utrecht. Daarmee zijn alle veertien bevrijdingsfestivals in Nederland officieel van start gegaan. De start in Utrecht is vanaf 13.20 uur live te volgen bij de NOS.