3 jaar na terreuraanval van Hamas keren inwoners terug, maar het trauma blijft
6 oktober 2026 11:58
Drie jaar na de terreuraanval van Hamas op 7 oktober 2023 zijn de meeste inwoners teruggekeerd naar hun woning in de grensregio bij Gaza. Van de 47 geëvacueerde gemeenschappen zijn er zeker 43 weer officieel bewoond. Maar hoewel de inwoners het leven weer oppakken, zijn de wonden nog niet geheeld.
"Zowel volwassenen als kinderen hebben nog steeds moeite om in slaap te komen 's nachts", vertelt Sharon Ofri. Ze woont in kibboets Kissufim. "Onze dierbaren liggen hier begraven, hoe moet je daarmee omgaan", vraagt ze zich af.
De inwoners van kibboets Kissufim werden geëvacueerd naar hotels bij de Dode Zee en verbleven later in Omer bij de stad Beër Sheva in het zuiden van Israël. Ofri keerde met haar gezin als een van de weinigen vorig jaar al terug. De meeste inwoners wonen sinds deze zomer weer in de kibboets.
Voor 7 oktober 2023 woonden er zo'n 62.000 mensen in de grensregio bij Gaza. De regio zou inmiddels zo'n 5000 extra inwoners hebben aangetrokken. Israël streeft ernaar om in 2030 een inwoneraantal van 124.000 te bereiken.
Als een film
De herinneringen aan 7 oktober 2023 zijn voor Sharon Ofri nog vers. "Het was een puinhoop, echt een puinhoop. Lawaai, geschreeuw en overal geweerschoten", vertelt ze in haar woonkamer. "Het doet pijn, het lijkt wel een film als ik eraan terugdenk."
Rond half zeven in de ochtend lanceert Hamas een grootschalige aanval op Israël. Er worden duizenden raketten afgevuurd en terroristen van Hamas en andere gewapende groepen steken de grens over en doden zo'n 1200 inwoners en soldaten. Ook worden 251 mensen ontvoerd en als gijzelaars meegenomen naar Gaza.
Ook kibboets Kissufim wordt zwaar getroffen. Twintig inwoners worden gedood en het lichaam van de 85-jarige Shlomo Mantzur wordt meegenomen naar Gaza. Huizen, scholen en de melkveehouderij worden vernield en in brand gestoken.
In de kibboets is een gedenkruimte ingericht met de foto's van de gedode inwoners: veertien Israëliërs en zes werknemers uit Thailand. "Dit is zo'n 10 procent van onze gemeenschap", vertelt Shoshi Shaked. Zij is verantwoordelijk voor de wederopbouw van de kibboets. "Het blijft moeilijk te bevatten, het voelt soms alsof ik nog steeds wacht tot ik wakker word uit een hele lange nachtmerrie."
Volgens Shaked was zo'n 97 procent van de gebouwen in de kibboets zwaar beschadigd. De Israëlische regering heeft ongeveer 5 miljard euro begroot voor de wederopbouw en ontwikkeling van de Gaza-grensregio, een programma dat tot 2028 loopt.
Toch heeft Shaked niet het gevoel dat de overheid genoeg heeft gedaan. "Elke gemeenschap heeft uiteindelijk zelf geld moeten inzamelen, dat betekent dat er niet genoeg geld van de staat kwam."
Inmiddels is in Kissufim vrijwel alles weer gerenoveerd en herbouwd. Maar daarmee zijn de wonden volgens Shaked niet geheeld. "Het opknappen van gebouwen is eenvoudiger dan het herstellen van de menselijke ziel. Die kun je niet zomaar vervangen, dat is een lang en ingewikkeld proces."
Angst voor Hamas
Ook Sharon Ofri zit nog volop in het herstelproces. "We leven nog dagelijks met de trauma's van 7 oktober 2023, het is een grote uitdaging. Niemand begrijpt het, alleen degenen die het meegemaakt hebben. Daarom proberen we elkaar te vast te houden en te helpen, dat is het enige wat werkt."
Bovendien leeft ze dagelijks met de angst dat een aanval zoals op 7 oktober 2023 zich kan herhalen. "Op beelden uit Gaza zien we dat Hamas zich nog steeds bewapent. We schrikken van elke knal die we horen. Bij elk gat in het grenshek denk ik: Wat is er aan de hand? Is er een nieuwe infiltratie?"
Als je bij Ofri de voordeur uitloopt, kijk je uit op Gaza, op de stad Deir al-Balah. "Het is een paar kilometer verderop", vertelt ze als we naar het hek van de kibboets lopen. Af en toe rijden er legervoertuigen voorbij.
"Het gevoel van veiligheid heb ik hier niet", vertelt ze. Toch denkt ze er niet aan om ergens anders te wonen. "Dit is mijn huis. Net zoals er mensen zijn die in Tel Aviv willen wonen, wonen wij hier. Dit is thuis."
Aan de andere kant van de grens wonen Palestijnen die ook nog steeds dagelijks in angst leven vanwege de Israëlische bombardementen. Maar daar is Ofri op dit moment niet mee bezig, vertelt ze. "Ik ben nu bezig met ons herstel, het herstel van mijn gemeenschap. Daar gaat het voor mij nu om, niet om hen."
Droneaanval op schepen voor Bulgaarse kust, premier houdt spoedvergadering
6 oktober 2026 10:53
Voor de kust van Bulgarije in de Zwarte Zee is een schip gezonken na een droneaanval. Op een ander schip brak brand uit, bevestigt de Bulgaarse president Iotova in een verklaring.
Volgens premier Radev wordt de bemanning van het gezonken schip vermist. Het is niet duidelijk om hoeveel mensen het gaat.
Van het brandende schip zijn achttien bemanningsleden gered. Sommigen zijn naar het ziekenhuis in Varna gebracht, aan de oostkust van Bulgarije. Lokale media schrijven dat een van hen ernstige brandwonden heeft, een ander zou gewond zijn aan het hoofd. Een aantal anderen heeft lichte verwondingen.
Vrachtschepen
Volgens verschillende mediabronnen gaat het om vrachtschepen. Het gezonken schip, genaamd Alfa Watan, voer onder de vlag van Togo. Het schip waar brand uitbrak, genaamd Able, voer onder de vlag van Palau.
De aanval zou rond 03.00 uur lokale tijd hebben plaatsgevonden. Wie er achter de droneaanval zit, is nog niet duidelijk. Het is ook nog niet duidelijk of het gaat om een aanval met drones in de lucht of zeedrones.
Het incident vond plaats op zo'n 130 kilometer van de kust, nog in de exclusieve economische zone van Bulgarije. De Bulgaarse premier Radev houdt een spoedvergadering met betrokken ministeries en veiligheidsdiensten. Het ministerie van Transport meldt dat er later een verklaring wordt verwacht.
Brand op Turks schip
De aanval volgt kort op een brand op een schip in de Zwarte Zee gisteren, buiten de territoriale wateren van Roemenië. Daarbij kwamen twee mensen om, elf bemanningsleden konden worden gered.
Het Roemeense ministerie van Binnenlandse Zaken zegt dat nog niet bekend is wat de oorzaak was van die brand. De Oekraïense president Zelensky beschuldigt Rusland van een droneaanval op een Turks schip dat maïs vervoerde.
Sinds het begin van de oorlog tussen Oekraïne en Rusland vier jaar geleden hebben meerdere Europese landen te maken gehad met Russische drones die hun luchtruim schonden, evenals met mijnen in de Zwarte Zee op belangrijke handels- en energieroutes.
Mazelenuitbraak in New York en Pennsylvania grootste sinds jaren 90
6 oktober 2026 10:29
De mazelen verspreiden zich snel in de Amerikaanse staten New York en Pennsylvania. In New York is zelfs de noodtoestand uitgeroepen, nadat deze week al meer dan honderd mensen besmet zijn geraakt.
Door de noodtoestand kunnen hulpverleners sneller ingrijpen en mogen ze bijvoorbeeld sneller testen en vaccins uitdelen.
In Pennsylvania is het aantal geregistreerde mazelengevallen dit jaar de grens van duizend gepasseerd. Het is daarmee een van de grootste uitbraken sinds begin jaren 90. Bijna tweehonderd patiënten zijn opgenomen in het ziekenhuis en vijf mensen zijn overleden.
Gezondheidsexperts brengen zulke uitbraken in verband met de dalende vaccinatiegraad in de VS. Ook in andere staten, zoals Texas, Utah en South Carolina, zijn sinds begin vorig jaar grote uitbraken gemeld.
Wat is mazelen?
Mazelen is een zeer besmettelijke infectieziekte die wordt veroorzaakt door een virus. Een mazeleninfectie verloopt meestal mild, maar er kunnen ernstige complicaties optreden en de patiënt kan eraan overlijden. Uit cijfers van de WHO blijkt dat er in 2024 wereldwijd ongeveer 95.000 mensen overleden aan mazelen, met name kinderen onder de 5 jaar.
Mazelen kan je herkennen aan een plotselinge hoge koorts, rode ogen, hoesten, verkoudheid en rode vlekjes op de huid die vaak ruw aanvoelen. In Nederland kregen vorig jaar ruim vijfhonderd mensen mazelen, vooral kinderen op basisscholen waar weinig leerlingen gevaccineerd waren. In Nederland bestaat er een prik tegen de mazelen, dat is het bmr-vaccin.
Naast Pennsylvania en New York heeft ook Ohio te maken met een ernstig mazelenuitbraak: daar zijn dit jaar al meer dan 200 besmettingen vastgesteld. Net als in Pennsylvania wonen in enkele van de zwaarst getroffen gebieden in Ohio strengchristelijke amish-gemeenschappen, waar de vaccinatiegraad doorgaans lager ligt.
Volgens het Amerikaanse gezondheidsinstituut CDC beleeft de VS landelijk de ergste mazelenuitbraak sinds 1991 met in totaal nu bijna 4000 gevallen. Zo'n twintig procent daarvan zijn kinderen onder de vijf jaar.
In de afgelopen twee jaar zijn er acht mensen overleden aan complicaties die verband hielden met de mazelen. Dan zijn meer sterfgevallen dan in de dertig jaar daarvoor samen.
Sterfgevallen
In februari 2025 werd Robert F. Kennedy jr. benoemd tot minister van Volksgezondheid in de regering-Trump. Jarenlang was hij een van de luidste vaccincritici in de VS. Zo ontsloeg hij kort na zijn aantreden alle experts van de adviescommissie voor vaccins en verving ze deels door vaccinsceptici.
Na meerdere sterfgevallen door mazelen zwakte hij zijn standpunten over de ziekte enigszins af. Zo verklaarde hij dat het bmr-vaccin de meest effectieve manier is om verspreiding van de ziekte te voorkomen.
Maar inmiddels tekenen de gevolgen van zijn kritiek zich wel al af. De vaccinatiegraad ligt inmiddels al onder de 95 procent die nodig is om de verspreiding van mazelen in te dammen. Daardoor nemen de besmettingscijfers in meerdere staten snel toe.
In november komen internationale gezondheidsfunctionarissen bijeen om te bepalen of de VS en Mexico hun status als mazelenvrij land hebben verloren. Een land moet twaalf maanden geen gevallen van de ziekte hebben om mazelenvrij verklaard te worden.
Ook desinformatie over vaccins en problemen met de toegang tot gezondheidszorg leidt ertoe dat sommige ouders zichzelf of hun kinderen niet laten vaccineren.
Salmonella
Naast mazelenuitbraken kampt de VS ook met een aantal door voedsel overgedragen ziektes. Zo kregen dit jaar bijna 13.000 Amerikanen diarree en andere maag- en buikklachten door het eten van sla die besmet is met de darmparasiet. De Amerikaanse voedsel- en geneesmiddelenautoriteit FDA heeft de besmetting inmiddels herleid tot een Mexicaanse boerderij.
Amerikaanse media schrijven dat voedingsmiddelen in de VS steeds vaker worden teruggeroepen vanwege besmettingen van bacteriën, virussen of parasieten. Het gaat onder meer over eieren, kip of vlees. Volgens diverse media wordt die ontwikkeling veroorzaakt door bezuinigingen en het vertrek van personeel bij de FDA en het Amerikaanse ministerie van Landbouw, waardoor voedselcontroles onder druk komen te staan.
De Amerikaanse gezondheidsdienst CDC onderzoekt op dit moment 33 uitbraken van voedselgerelateerde ziektes, waaronder salmonella, E. coli en listeria.
Voormalig chef Duitse inlichtingen opgepakt vanwege spionage
6 oktober 2026 10:28
Het voormalige hoofd van de Duitse inlichtingendienst BND August Hanning is aangehouden. Volgens Duitse media wordt Hanning onder meer worden verdacht van spionage, hoogverraad en het openbaar maken van staatsgeheimen. Het Duitse Openbaar Ministerie heeft zijn aanhouding bevestigd.
Hanning stond van 1998 tot 2005 aan het hoofd van de Bundesnachrichtendienst (BND). Hij zou onder meer tot 2022 geheime informatie hebben gekocht van een medewerker van de BND. Deze informatie zou hij hebben gebruikt om een veiligheidsanalyse op te stellen voor een buitenlandse inlichtingendienst.
Voor welk land is niet bekend, maar volgens Duitse media zou het niet gaan om Rusland. Daarnaast zou hij interne informatie hebben gedeeld met een buitenlandse agent.
Huiszoeking
De 80-jarige Hanning werd vanochtend in zijn huis gearresteerd. Ook de oud-medewerker, die een hoge functie had bij de dienst, is opgepakt. De man was eerder een belangrijke rechterhand van Hanning en werkte tot het voorjaar nog voor de BND.
De autoriteiten kwamen de zaak op het spoor nadat ze in september vorig jaar een huiszoeking bij Hanning hadden gedaan vanwege een ontvoeringszaak. In het onderzoek daarnaar kwam er een tip binnen dat er mogelijk informatie gelekt was vanuit de BND. Mogelijk zou Hanning ook betrokken zijn bij de ontvoering zelf, al heeft hij dit altijd ontkend.
Tijdens de huiszoeking ontdekten agenten zeer gevoelige informatie afkomstig van de BND. De geheime documenten kwamen uit het recente verleden en dus had Hanning ze nooit mogen bezitten. Volgens bronnen zou Hanning zo'n 2000 documenten hebben gekregen en zouden er onder meer rapporten tussen zitten over het Iraanse nucleaire programma en het Russische leger.
Sleutelposities
In zijn loopbaan bekleedde Hanning jarenlang sleutelposities bij de Duitse veiligheidsdiensten. Na zijn periode bij de BND was hij als staatssecretaris van Binnenlandse Zaken onder meer verantwoordelijk voor de veiligheid, waarna hij het bedrijfsleven inging.
De laatste jaren was Hanning onder meer werkzaam als consultant in de veiligheids- en zakenwereld. Hij deed dat op plekken over de hele wereld. Duitse media berichten dat hij goede connecties heeft met Rusland en China en de overheidsinstanties daar.
Amerikaanse evangelist Jim Bakker overleden, bekend van tv en schandalen
6 oktober 2026 10:05
De Amerikaanse tv-evangelist Jim Bakker is overleden op 86-jarige leeftijd. Hij werd bekend in de jaren 70 en 80, toen hij het programma The PTL-Club presenteerde, een afkorting voor Praise The Lord. Later raakte hij in opspraak vanwege het omkopen van kerkgangers en valse medische beweringen.
Zijn vrouw, Lori Bakker, maakte het overlijden bekend via Facebook. "Met een gebroken hart deel ik mee dat mijn geliefde echtgenoot, Jim Bakker, vanavond naar de Heer is gegaan", schrijft ze. Waaraan de tv-dominee is overleden, is niet bekendgemaakt.
Bakker verwierf bekendheid met zijn ex-vrouw, Tammy Faye, die in 2007 overleed. Ze ontmoetten elkaar op het North Central Bible College in Minneapolis en trouwden in 1961. Het stel deed samen poppentheater in een kerk, waarna ze werden gevraagd om dat op tv uit te voeren. Vervolgens presenteerden de Bakkers tussen 1966 en 1973 het christelijke programma The 700 Club.
Later begonnen ze zelf een televisiekanaal: The Inspiration Network. Hier startten ze met de christelijke talkshow The PTL-Club. Het programma bracht op zijn hoogtepunt meer dan 128 miljoen dollar per jaar op en werd uitgezonden via 1300 kabelnetwerken met 12 miljoen abonnees.
Fraude en samenzwering
Achter de schermen ontstonden er langzaam barstjes in het verhaal van het gelukkige echtpaar dat samen de show presenteerde. Bakker nam in 1987 ontslag nadat zijn affaire met secretaresse Jessica Hahn aan het licht was gekomen. Om hierover te zwijgen had hij haar eenmalig 115.000 dollar betaald, gevolgd door maandelijkse betalingen.
Een jaar later werd Bakker aangeklaagd voor fraude en samenzwering om kerkgangers voor 158 miljoen dollar op te lichten. In 1989 werd hij door een jury schuldig bevonden. Hij kreeg een gevangenisstraf van 45 jaar opgelegd. Terwijl hij in de gevangenis zat, scheidde Tammy Faye Bakker van hem. Hun levensverhaal werd verfilmd als The Eyes of Tammy Faye met Jessica Chastain en Andrew Garfield.
In 1992 werd zijn celstraf teruggebracht tot acht jaar. Twee jaar later kwam Bakker voorwaardelijk vrij, nadat hij bijna vijf jaar van zijn straf had uitgezeten.
Opnieuw getrouwd
Na zijn vrijlating leerde hij in de jaren 90 Lori Graham kennen bij het Dream Center in Los Angeles, een organisatie die zich richt op kansarme jongeren. Ze trouwden datzelfde jaar nog.
Bakker keerde langzaam weer terug op het toneel. Vanaf 2003 presenteerde hij met zijn nieuwe vrouw het programma The Jim Bakker Show.
Maar opnieuw raakte hij in opspraak. In 2020 prees hij zilversupplementen aan als geneesmiddel voor corona. De procureur-generaal van New York beval de tv-evangelist om te stoppen met het doen van valse medische beweringen. Verschillende tv-kanalen schrapten het programma van Bakker van hun zender.
Later trof Bakker een schikking in in de zaak. Hij mocht niet meer beweren dat zilveroplossing hielp tegen een ziekte of aandoening. Mensen die dit eerder hadden gekocht kregen een schadevergoeding.
Separatisten in Quebec winnen verkiezingen, dreun voor premier Carney
6 oktober 2026 10:02
In de Canadese provincie Quebec heeft de separatistische Parti Quebecois (PQ) nipt de lokale verkiezingen gewonnen. De overwinning van PQ, dat Quebec onafhankelijk wil maken van Canada, is een tegenslag voor de Canadese premier Mark Carney. Zijn landelijke regering komt onder druk te staan.
Canada is sinds deze zomer verwikkeld in een handelsconflict met de Verenigde Staten. Volgens de Canadese premier is het daarom belangrijk om gezamenlijk met alle provincies tegen de Amerikaanse president Trump op te treden.
De separatisten van PQ, onder leiding van Paul St-Pierre Plamondon, staan niet om die eensgezindheid te springen. Plamondon wil juist de confrontatie aangaan met de premier. Zodra Trump het Witte Huis heeft verlaten wil hij een referendum houden over een onafhankelijk Quebec.
"Een referendum is een kans om over onszelf te beslissen", zegt PQ-leider Plamondon. "Op een dag zullen we ons nationale doel bereiken."
Referendum onzeker
Toch is het niet zeker of dat gaat lukken. Voor een referendum is een meerderheid nodig, maar PQ won 59 van de 127 parlementszetels; dat zijn er 5 te weinig voor een meerderheid. De separatisten moeten dus steun vinden bij andere partijen.
"De inwoners van Quebec hebben ons verkozen met de opdracht om samen te werken met andere partijen. En dat bericht heb ik gehoord", zegt Plamondon.
Eerdere pogingen van PQ voor een referendum mislukten in 1980 en 1995. Zelfs als er een volksstemming komt, is het alles behalve zeker dat Quebec onafhankelijk wordt. Recente peilingen laten zien dat de steun voor een onafhankelijk Quebec met 30 procent op een van de laagste niveaus ooit zit.
Dat de PQ nu toch wint, komt volgens politicoloog Daniel Béland vooral door de impopulariteit van de zittende macht, de Coalition Avenir Quebec (CAQ). "Deze verkiezingen gingen niet over onafhankelijkheid, maar om van de CAQ af te komen", zegt hij tegen persbureau AP.
Kiezers ontevreden
De verkiezingsuitslag in Quebec maakt volgens analisten de ontevredenheid over de regering zichtbaar. De partij CAQ is sinds 2018 in de provincie aan de macht. Deze verkiezingen heeft de partij alle 79 zetels verloren. De partijleider Christine Fréchette spreekt van een "moeilijk resultaat".
Volgende maand kunnen inwoners van de energierijke provincie Alberta hun stem laten horen over de onafhankelijkheid van hun provincie. Er wordt daarover op 19 oktober een niet-bindend referendum georganiseerd.
Felicitaties Carney
Premier Carney heeft PQ-partijleider Plamondon gefeliciteerd en zegt dat hij wil samenwerken met de separatisten. "Een sterker Quebec draagt bij aan een sterker Canada", zegt Carney. De premier sprak onder meer over samenwerking om bedrijven en werkenden te helpen die te maken krijgen met Amerikaanse importheffingen.
Politicoloog Béland is minder optimistisch dan de premier. "Dat een pro-onafhankelijkheidspartij wint in Quebec, nog geen twee weken voordat er een onafhankelijkheidsreferendum komt in Alberta, straalt problemen met onze eenheid uit tegenover de regering-Trump."
In de voornamelijk Franssprekende provincie Quebec wonen ruim negen miljoen mensen. Canada telt in totaal ruim 41 miljoen inwoners.