Koe Veronika kan voorwerpen gebruiken als gereedschap
20 januari 2026 18:58
Een Oostenrijkse koe doet wetenschappers versteld staan. Koe Veronika gebruikt stokken, harken en bezems om zich te krabben op plaatsen waar ze anders niet bij kan. In de duizenden jaren dat mensen met runderen samenleven, is nooit eerder vastgesteld dat dit dier een voorwerp bewust als gereedschap gebruikt.
Veronika is de enige koe op een biologische boerderij in de plaats Nötsch, in het zuiden van Oostenrijk. Ze is in staat een stok, hark of bezem met haar tong op te pakken. Met het uiteinde van een stok of steel krabt ze vooral haar buik en uiers, met het borstelgedeelte van de bezem vooral haar rug en flanken.
Een nicht van de boer vond dit zo bijzonder dat ze er een video van maakte en die online zette. De video ging viraal en trok ook de aandacht van hoogleraar diergeneeskunde Alice Auersperg van een universiteit in Wenen.
Auersperg vertrok met een collega naar Nötsch om Veronika met eigen ogen te zien en onderwierp haar aan een paar experimenten. "Wat haar uniek maakt is dat ze een voorwerp als multifunctioneel gereedschap gebruikt", zegt ze.
Zij en de collega deden een experiment met een dekschrobber. Die legden ze voor haar neer, steeds in een andere positie. In eerste instantie dachten ze dat Veronika zich vergiste als ze zich met de achterkant van de steel krabde. Totdat de collega in de gaten kreeg dat ze de achterkant vooral voor de zachtere delen van haar lijf gebruikte, zoals de buik, de uiers en de anus. De vraag is nu of Veronika een uitzonderlijk intelligente koe is of dat andere koeien ook zo slim zijn.
De eigenaar van de boerderij, Witgar Wiegel, verbaast zich erover dat internationale pers zich op zijn Veronika heeft gestort: The Washington Post, The New York Times, Le Figaro, The Guardian, The Süddeutsche Zeitung, allemaal hebben ze gebeld.
Hij is daar niet rouwig om, want hij vindt het belangrijk dat mensen in de gaten krijgen waartoe dieren in staat zijn en niet denken dat boerderijdieren dom zijn.
Drie lichamen geborgen uit verongelukte treinen Spanje, hulpdiensten zoeken verder
20 januari 2026 18:46
Drie lichamen die na het treinongeluk in Spanje nog vastzaten in de wrakstukken, zijn geborgen. Dat melden Spaanse media. Ze worden naar het forensisch instituut in Córdoba gebracht voor onderzoek en identificatie.
Ondertussen gaat de inspectie van de verongelukte treinen verder. Het is mogelijk dat er nog meer lichamen in de wrakstukken liggen. Nog niet alle wagons zijn onderzocht. Met zwaar materieel worden de wagons opgetild en verplaatst, zodat de politie het onderzoek kan voortzetten.
Bij het ongeluk zondagavond kwamen 41 mensen om het leven en vielen 122 gewonden, van wie er nog 37 in het ziekenhuis liggen. Tien mensen liggen op de intensive care, onder wie een zwangere vrouw. Tot nu toe zijn tien van de 41 dodelijke slachtoffers geïdentificeerd.
Familieleden zijn nog in onzekerheid over vermisten. Er zijn 47 mensen als vermist opgegeven. Zo is er geen spoor van een cardioloog, wiens telefoon wel is teruggevonden. Zijn lichaam is niet teruggevonden en hij ligt ook niet in een ziekenhuis.
Vijf minuten stilte
Personeel van spoorwegmaatschappij Renfe en spoorbeheerder Adif hielden vandaag in hun werkplaatsen vijf minuten stilte om hun omgekomen collega's en de andere slachtoffers te herdenken. Ook op stations stonden treinen vijf minuten stil. De sfeer was geladen bij de herdenkingen.
De Spaanse koning Felipe en koningin Letizia brachten op de eerste van drie dagen van nationale rouw een bezoek aan de rampplek. Ze keken toe hoe de hulpdiensten bezig waren de drie lichamen die nog vastzaten in de trein te bergen en spraken met reddingswerkers. Ook bedankten ze een jongen van 16 uit Adamuz die als een van de eersten bij de trein was na het ongeluk en hielp mensen uit de trein te halen.
Meisje alleen over
Twee dagen na het ongeluk met twee hogesnelheidstreinen in de buurt van de Zuid-Spaanse stad Córdoba wordt er meer bekend over de slachtoffers. Spaanse media plaatsen persoonlijke verhalen en reacties van nabestaanden.
Een meisje van 6 werd na het ongeluk alleen aangetroffen terwijl ze langs het spoor liep. Haar ouders, broer en neefje overleefden het ongeluk niet. Het gezin was naar de musical The Lion King geweest in Madrid. Het meisje is naar haar grootmoeder in Córdoba gebracht.
Ook een vrouw van 79 die met haar zoon, neef en twee kleinkinderen in de trein zat was met haar familieleden naar The Lion King geweest. De vrouw kwam als enige van de familie om het leven en haar lichaam zat tot vanmiddag vast in de trein, schrijft RTVE. Haar zoon plaatste online een video waarin hij vertelt hoe belangrijk en waardevol familie is en dat je van ieder moment moet genieten.
Veiligheidsmaatregel
Spoorbeheerder Adif heeft besloten dat op een deel van het hogesnelheidstraject tussen Madrid en Barcelona, in een ander deel van het land, voorlopig niet harder mag worden gereden dan 160 kilometer per uur. Het gaat om een treinvak van 150 kilometer lang. De beperking is ingesteld nadat machinisten hobbels hadden gezien op verschillende stukken van het traject, melden bronnen binnen Adif aan RTVE.
De maatregel is tijdelijk en is genomen voor de veiligheid, zegt de spoorbeheerder. Vanavond wordt het spoor gecontroleerd en als alles in orde is, wordt de maatregel weer ingetrokken. De spoorwegen willen naar eigen zeggen geen risico nemen na het ongeluk van zondagavond.
Drie Heracles-supporters aangehouden voor gevecht met PEC-fans in café
20 januari 2026 18:29
De politie heeft drie mannen aangehouden in een onderzoek naar geweld en vernielingen in een café in Nijverdal, afgelopen november. Daar was voorafgaand aan de wedstrijd Heracles Almelo tegen PEC Zwolle een gewelddadige confrontatie tussen aanhangers van de twee clubs.
In het onderzoek zijn de afgelopen weken drie Heracles-supporters aangehouden, meldt de politie. Het gaat om een 30-jarige man uit Geesteren, een 39-jarige man uit Nijverdal en een 22-jarige man uit Wierden. Ze worden verdacht van openlijke geweldpleging, meldt RTV Oost. Meer aanhoudingen worden niet uitgesloten.
Vernielingen aangericht
Tientallen Heracles-supporters hadden zich op 2 november verzameld in café In de Gauwe Geit voordat ze zouden vertrekken naar de wedstrijd in Almelo. Het liep uit op ongeregeldheden toen een groep supporters van PEC Zwolle het café binnenkwam.
Op camerabeelden is te zien dat ramen werden ingegooid, meubilair werd vernield en fakkels naar binnen werden gegooid. Er raakte niemand gewond, maar de schade in het café was groot.
De politie vermoedt dat er voorafgaand aan de rellen contact is geweest tussen beide groepen. Uit onderzoek is gebleken dat betrokkenen zich aan het voorbereiden waren op een confrontatie, aldus de politie.
Bekijk hier beelden van de rellen:
Foto van rellen in Den Haag gekozen als nieuwsfoto van 2025
20 januari 2026 18:17
In het stadhuis in Den Haag zijn prijzen uitgereikt voor de nieuwsfoto en sportfoto van 2025. In de categorie nieuws ging de juryprijs naar Nico Garstman voor zijn foto van rellen in Den Haag.
De foto is gemaakt op 20 september, toen een protest tegen immigratie uitmondde in geweld. Relschoppers gooiden met onder meer stenen naar agenten en er werd een politieauto in brand gestoken. Volgens de jury onder leiding van voormalig nieuwslezer Pia Dijkstra toont de foto "op indrukwekkende wijze" de chaos van die dag.
De juryprijs voor sportfoto van het jaar ging naar Robin van Lonkhuijsen voor zijn foto van shorttrackster Xandra Velzeboer tijdens een wedstrijd in Dordrecht. "Een perfect getimede en gecomponeerde foto", zo vindt de jury.
Fotograaf Corné Sparidaens won de juryprijs voor regionale nieuwsfoto van 2025. Hij won met zijn foto van het protest 'Wij eisen de nacht op' van de Dolle Mina's voor het Academiegebouw in Groningen.
Er waren ook publieksprijzen, waarvoor ruim 15.000 stemmen binnenkwamen. In de categorie nieuws ging de publieksprijs naar John van der Tol, met zijn foto van de bloemenzee voor de 17-jarige Lisa die in augustus werd gedood.
Een foto van Go Ahead Eagles na de gewonnen bekerfinale door fotograaf Broer van den Boom kreeg de meeste stemmen in de categorie sport. De publieksprijs voor beste regionale nieuwsfoto ging naar Joris van Gennip voor zijn foto van een klimaatprotest in Amsterdam.
In samenwerking met Kidsweek was er dit jaar voor het eerst ook een prijs voor de beste nieuwsfoto volgens kinderen. Die ging naar Norbert Voskens voor zijn foto van drie F-35-toestellen boven de Waddenzee.
Dit zijn de winnaars van de publieksprijzen:
De fotoverkiezing wordt georganiseerd door Stichting Nieuwsfoto, een initiatief dat gesteund wordt door onder meer het ANP, Beeld & Geluid en de Nederlandse Sportpers.
De winnende fotografen krijgen bedragen tot 5000 euro. Hun foto's hangen tot 12 februari in het Atrium van het stadhuis in Den Haag. Daar hangen de honderd beste nieuws- en sportfoto's van het afgelopen jaar.
Kansen voor minderheidskabinet door afgesplitste PVV'ers
20 januari 2026 17:44
Met het afsplitsen van zeven Kamerleden van de PVV en de vorming van de Groep Markuszower heeft de Tweede Kamer er een zestiende fractie bij. Op het eerste gezicht lijkt het daardoor politiek nog complexer te worden. Maar andere fractievoorzitters zien ook voordelen.
Aan de ene kant is er weer een fractie bij die Kamervragen stelt, debatten aanvraagt en moties indient. En ook deze fractie krijgt voor debatten eigen spreektijd. Aan de andere kant is deze nieuwe fractie ontstaan omdat de Kamerleden meer politieke samenwerking willen dan PVV-leider Wilders.
"Juist in een situatie van een minderheidscoalitie zou je dat moeten doen", zegt de nieuwe fractievoorzitter Gidi Markuszower. Wilders gooide duidelijk de deur dicht voor welke samenwerking met het aanstaande kabinet-Jetten dan ook.
Markuszower vindt het politiek onhandig dat Wilders ook rechtse samenwerking uit de weg gaat. Het was voor de zeven een reden om bij de PVV te vertrekken, naast het gebrek aan inspraak in de eenmanspartij.
Voor de PVV-leider kwam dat als een volslagen verrassing:
Hoe de Groep Markuszower het gaat aanpakken is nog niet duidelijk. En of ze daar onderling hetzelfde over denken, of snel met elkaar in conflict komen, moet blijken.
Maar fractievoorzitter Markuszower, Kamerlid René Claassen en vicefractievoorzitter Hidde Heutink waren voor de PVV betrokken bij de sollicitatiecommissie voor kandidaten voor de Tweede Kamerverkiezingen. Zij kennen de andere afsplitsers, van wie een aantal vrij hoog op de kieslijst kwam, dus goed.
Dat Marcuszower en Heutink niet pas vandaag op het idee kwamen op te stappen blijkt uit de registratie van een mogelijk nieuwe partijnaam, afgelopen vrijdag. Journalist Chris Aalberts onthulde dat op die dag de domeinnaam nederlandsevrijheidsalliantie.nl is geregistreerd door Heutink. De naam wordt inmiddels door de fractieleiding bevestigd.
Nieuwe bondgenoot
Voor de partijen aan de rechterkant van het politieke spectrum is de Groep Markuszower mogelijk een nieuwe bondgenoot. BBB-leider Van der Plas zocht de afgesplitste Kamerleden in de vergaderzaal meteen op voor een praatje en een klop op de schouder.
Ook VVD-leider Yesilgöz staat open voor de nieuwe fractie: "Als ze constructief willen samenwerken is dat goed nieuws. Het betekent dat er meer ruimte ontstaat om te kijken of er constructieve partijen zijn om met ons mee te denken."
Hoe meer Kamerleden een stabiel landsbestuur belangrijk vinden, hoe beter, vindt Yesilgöz. En dat is ook bij het CDA te horen: dit biedt voor het hele parlement meer mogelijkheden.
Een bende
"Het is een beetje een bende bij de heer Wilders nu", zegt D66-leider Jetten. Hij kan het niet nalaten om Wilders, die spreekt van "de bende van Jetten", een spiegel voor te houden. Ook Jetten ziet intussen de voordelen.
"Als er een fractie bij komt die constructief wil samenwerken biedt dat kansen", zegt Jetten. "De vraag is wat de inhoudelijke koers wordt van de nieuwe fractie. Dat zullen we de komende maanden ontdekken."
De Groep Markuszower wil graag als nieuwe fractie uitgenodigd worden door informateur Letschert om hier een toelichting op te geven. De drie formerende partijen vinden dat een goed idee en de informateur bevestigt dat er een uitnodiging komt. Vicefractievoorzitter Heutink zegt nu al dat samenwerking mogelijk is: "Op welke punten, dat gaan we zien."
De gezichten bij de namen van de zeven dissidenten:
Kamerlid René Claassen, ook een van de afsplitsers, vindt dat zij het mandaat van de kiezers moeten benutten om kansen te grijpen om voor hen iets voor elkaar te krijgen. "Wij vinden dat we altijd in gesprek moeten zijn met wie dan ook." Ook Nicole Monait gaat het om de invloed van de kiezer.
Ondanks de grotere kansen 'op rechts' is er ook voor GroenLinks-PvdA reden tot vreugde. Partijleider Klaver is "blij dat rechts verder versplintert". Volgens hem is nu "de rotzooi op rechts compleet". Zijn partij is nu de grootste oppositiepartij met twintig zetels. "Dat betekent dat onze positie nog sterker is geworden."
Nederland trekt 23 miljoen extra uit voor energie in Oekraïne
20 januari 2026 17:43
Nederland gaat 23 miljoen euro extra bijdragen aan de energievoorziening in Oekraïne. Rusland voert al jaren grote doelgerichte aanvallen uit op de energie-infrastructuur in het land. Daardoor zitten miljoenen mensen regelmatig zonder stroom, water en verwarming. President Zelensky heeft inmiddels de noodtoestand in de energiesector uitgeroepen, mede omdat het momenteel extreem vriest.
Met het geld kan Oekraïne gas aankopen in het buitenland, energiecentrales repareren en uit Nederland afkomstig materieel als transformatoren, generatoren en kabels aanschaffen. Nederland heeft in 2026 nu in totaal 133 miljoen euro toegezegd om de Oekraïense stroomvoorziening draaiende te houden.
'Miljoenen mensen in de kou'
Zelensky deed vandaag een oproep voor meer steun, nadat Rusland vannacht een aanval met 300 drones en een "aanzienlijk aantal" ballistische en kruisraketten had uitgevoerd. Vooral de hoofdstad Kyiv is daarbij zwaar getroffen. Burgemeester Klytsjko spreekt over 5635 getroffen panden. Een persoon kwam om het leven bij de aanval.
Demissionair staatssecretaris De Vries van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingshulp is momenteel op bezoek in Kyiv. "Ik zie hier met eigen ogen hoe Oekraïense energiecentrales doelwit zijn van grootschalige Russische aanvallen. Hierdoor zitten miljoenen Oekraïners in het donker en in de kou."
Ze zegt het land onverminderd te blijven steunen, zowel militair als niet-militair. "Zo hebben we sinds de start van de oorlog al meer dan 250 vrachtwagens aan energiegoederen geleverd, afkomstig van Nederlandse bedrijven. En daar gaan we mee door."
Steun van bondgenoten
Eerder deze week maakte het Verenigd Koninkrijk al bekend nog eens 20 miljoen pond uit te trekken voor de energiesector in Oekraïne.
Van het begin van de Russische invasie in 2022 tot het eind van vorig jaar hebben bondgenoten in totaal 1,65 miljard euro toegezegd voor het Ukraine Energy Support Fund. Onder die donateurs zijn de Verenigde Staten, de Europese Unie en verschillende individuele EU-lidstaten. Duitsland is goed voor ongeveer een derde van het totale bedrag.