Frankrijk onderschept olietanker Russische schaduwvloot
20 maart 2026 15:31
De Franse marine is aan boord gegaan van een schip van de Russische schaduwvloot. De olietanker Deyna werd op de Middellandse Zee onderschept, zegt president Macron. Het schip was onderweg van Rusland naar Egypte.
De Fransen hadden al vermoedens dat het schip bij de Russische schaduwvloot hoorde en konden dat bevestigen toen ze aan boord waren. Deyna voer onder de vlag van Mozambique.
"Deze schepen, die internationale sancties omzeilen en het zeerecht schenden, profiteren van de oorlog", schrijft Macron. "Ze vullen hun zakken en dragen bij aan de financiering van de Russische oorlogvoering. Dat kunnen wij niet toestaan."
Straffen ontduiken
De Russische schaduwvloot is een groep van honderden schepen die door Rusland worden gebruikt om sancties te ontduiken die zijn opgelegd vanwege de oorlog met Oekraïne. De schepen varen vaak onder de vlag van een ander land en hebben hun transponder uitgeschakeld, zodat ze niet goed zichtbaar zijn.
Het enteren van het schip:
Frankrijk heeft de inval samen met bondgenoten uitgevoerd, waaronder het Verenigd Koninkrijk. "Frankrijk zal zich blijven focussen op de steun aan Oekraïne, ondanks de grote aandacht voor de oorlog in Iran", schrijft Macron verder. Deyna wordt begeleid naar een afmeerplaats voor verder onderzoek. Er is aangifte gedaan bij de Franse officier van justitie.
In januari heeft Frankrijk nog een olietanker onderschept op de Middellandse Zee, die ook onderdeel was van de Russische schaduwvloot.
Mannen ontkennen betrokkenheid bij MDMA die treinschoonmaker fataal werd
20 maart 2026 15:16
De twee mannen die worden verdacht van betrokkenheid bij de dood van een 49-jarige treinschoonmaker ontkennen alle betrokkenheid. Dat blijkt uit een eerste pro-formazitting in de zaak.
Op 9 juli 2024 raakten twee mensen onwel na een schoonmaakdienst op een opstelterrein bij Utrecht Centraal. Beide schoonmakers moesten naar het ziekenhuis. Uit onderzoek bleek dat ze hadden gedronken uit bierflesjes waar vloeibaar MDMA in zat. Die hadden ze gevonden in een tas in een trein.
Een dag na de ziekenhuisopname overleed een van de schoonmakers, de ander raakte zwaargewond en heeft blijvend letsel. Het Openbaar Ministerie verdenkt beide verdachten onder meer van doodslag, poging tot doodslag en van het deelnemen aan een criminele organisatie.
Soortgelijke zaak
Beide mannen worden ook verdacht van het veroorzaken van ernstig blijvend letsel bij een man uit Capelle aan den IJssel, vorig jaar december. De destijds 46-jarige man raakte ook onwel na het drinken van vloeibaar MDMA uit een bierflesje. Dat gebeurde in zijn eigen woning. Ook hier ontkennen beiden enige betrokkenheid. In deze zaak zijn nog twee andere verdachten aangehouden.
De mannen die vandaag moesten voorkomen, zeggen dat ze elkaar oppervlakkig kennen en dat ze zelden contact gehad hebben. Ook ontkennen ze allebei dat ze iets met de bierflesjes te maken hebben. Een van de twee staat op camerabeelden met de tas die de schoonmakers hadden gevonden.
Hun advocaten pleitten bij de rechter om hun cliënten niet langer in voorarrest te houden. De rechtbank gaf hier geen gehoor aan omdat die genoeg bewijsmateriaal ziet.
Op 12 juni gaat de zaak verder.
Acteur Chuck Norris (86) overleden, bekend van Walker, Texas Ranger
20 maart 2026 15:11
De Amerikaanse acteur Chuck Norris is op 86-jarige leeftijd overleden. Volgens zijn familie overleed hij donderdagochtend in Hawaï.
Norris is bekend van zijn rollen in actiefilms in de jaren 70 en 80, zoals Missing in Action, The Delta Force en Code of Silence. In de jaren 90 was hij vooral in beeld door de serie Walker, Texas Ranger.
Later meer
Podcast De Dag: Viktor Orbán, een pijpleiding en een woedende EU
20 maart 2026 14:40
Op de EU-top was de frustratie van Europese leiders over de Hongaarse premier Orbán opmerkelijk zichtbaar en hoorbaar. Orbán weigert in te stemmen met een toegezegde lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, vanwege een ruzie met dat land over een pijpleiding die volgens Kyiv door Rusland is gebombardeerd.
Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!
Correspondent Christiaan Paauwe reisde af naar de oliepijpleiding die het middelpunt is geworden van de steeds verder escalerende ruzie tussen Hongarije en Oekraïne én tussen Hongarije en de EU. Tamelijk onverwacht kon hij er dichtbij in de buurt komen.
Europa-correspondent Kysia Hekster was op de EU-top in Brussel en vertelt hoe er daar geworsteld wordt met de beste manier om dit aan te pakken. "Iedereen weet dat Orbán deze ruzie opstookt, omdat hij daar baat bij heeft in zijn verkiezingscampagne."
Reageren? Mail dedag@nos.nl
Presentatie en montage: Elisabeth Steinz
Redactie: IJsbrand Terpstra
Zo'n 2000 euro extra compensatie voor 'pechstudenten' leenstelsel
20 maart 2026 14:21
(Oud-)studenten die tijdens het leenstelsel hebben gestudeerd, krijgen van het kabinet een extra compensatie van 45 euro per gestudeerde maand. Het bedrag voor deze studenten zal daarmee uitkomen op rond de 2000 euro per persoon.
Het is de tweede compensatie voor deze groep, die de 'pechgeneratie' is gaan heten. Het gaat om studenten die tussen 2015 en 2023 onder het leenstelsel vielen en daardoor geen aanspraak konden maken op studiefinanciering.
Met het geld dat het kabinet daarmee bespaarde, moest de onderwijskwaliteit omhoog worden geschroefd. Maar in de jaren daarna groeide de kritiek op het stelsel.
Zo merkten studenten niet altijd iets van de kwaliteitsverbeteringen en bleek uit onderzoek dat het leenstelsel zorgde voor toenemende kansenongelijkheid. Uiteindelijk werd het leenstelsel in 2023 afgeschaft en kregen studenten weer studiefinanciering.
Hoeveel voor de 'pechgeneratie'?
Daarna ontstond er een politieke discussie over of en hoeveel compensatie de 'pechgeneratie' moest krijgen. Vorig jaar kregen uiteindelijk 350.000 studenten een vergoeding overgemaakt: gemiddeld 1800 euro, zo'n 34 euro per maand dat ze geen studiefinanciering kregen.
Maar een meerderheid van de Tweede Kamer vond dit bedrag niet hoog genoeg. Het kabinet-Rutte IV besloot daarom eind 2024 al om nog eens 1,4 miljard euro voor deze groep uit te trekken. Minister Letschert (Onderwijs) stuurt het precieze plan nu naar de Tweede Kamer. Daarin staat ook dat een kleine groep studenten, die om bijzondere redenen geen diploma kon halen, ook de compensatie krijgt.
'Substantiële tegemoetkoming'
Maar studentenbond LSVB vindt ook de nieuwe compensatie niet genoeg. Zij willen dat (oud-)studenten volledig moeten worden gecompenseerd voor de misgelopen studiefinanciering. De basisbeurs voor uitwonende studenten is nu 324 euro per maand.
Letschert benadrukt dat dit de laatste compensatie zal zijn die de leenstelselstudenten krijgen. "Het is volgens mij een mooie tegemoetkoming", vindt de minister. "Ik hoop dat studenten zien dat dit in het licht van de uitdagingen in het land substantieel is."
De verwachting is dat DUO vanaf april 2027 de compensatie zal overmaken naar iedereen die daar recht op heeft. Het bedrag wordt automatisch op de rekening gestort.
Kabinet wil nieuwe wet tegen automatische voorrang statushouder bij huurwoning
20 maart 2026 14:15
Het nieuwe kabinet trekt het wetsvoorstel van het vorige kabinet in, dat moest regelen dat statushouders niet meer automatisch voorrang krijgen bij het toewijzen van sociale huurwoningen. Minister Boekholt-O'Sullivan gaat een nieuwe wet maken die volgens haar wel "uitvoerbaar" is.
De minister van Volkshuisvesting wil nog voor het einde van dit jaar een nieuw voorstel op papier hebben, waarin statushouders dezelfde positie krijgen als andere woningzoekenden op de huurmarkt. Ze krijgen dan dus ook geen voorrang meer alleen vanwege hun status.
Op het voorstel van Boekholts voorganger, oud-woonminister Keijzer, om gemeenten te verbieden nog standaard voorrang te verlenen aan statushouders kwam veel kritiek, onder meer van de Raad van State. De nieuwe minister denkt dat het sneller is om een nieuwe wet te maken, dan om het voorstel van Keijzer aan te passen.
Alternatieve huisvesting
Los van de wet wil ze in een convenant met gemeenten en andere partijen afspreken dat er snel "flexibele woonlocaties voor statushouders" komen, zodat mensen met een verblijfsvergunning wel uit de overbelaste asielzoekerscentra weg kunnen.
Haar plan is om aan te sluiten bij "succesvolle initiatieven in het land die we kunnen opschalen. Zo zijn verschillende gemeenten al aan de slag met alternatieve huisvesting, zoals flexwoningen. Ook woningdelen kan een oplossing zijn." De nieuwe wet zal pas ingaan als er voor voldoende alternatieve huisvesting is gezorgd.
"Voorrang voor statushouders bij sociale huur knelt steeds meer", stelt Boekholt, "omdat andere woningzoekenden te lang op een wachtlijst staan". Ze wil met haar voorstel voor alternatieve huisvesting "de druk op de sociale woningvoorraad verminderen".
Het huidige beleid is dat gemeenten mogen bepalen wie met voorrang een sociale huurwoning krijgt. Dat blijft voorlopig zo.
Kabinet: kansrijke asielzoekers na drie maanden aan het werk
De ministerraad nam vandaag ook een ander asielplan aan. Dat houdt in dat asielzoekers die kans maken op een verblijfsvergunning na drie maanden aan het werk mogen.
Tot nu toe mogen alle asielzoekers een baan zoeken als hun asielaanvraag minstens een half jaar in behandeling is. Dat geldt ook voor mensen die uit 'veilige landen' als Marokko, Tunesië, India en Kosovo komen. Zij maken nauwelijks kans op een verblijfsstatus.
Volgens de nieuwe regels hebben zogenoemde veiligelanders geen recht meer om in Nederland te werken.